Το Συμβούλιο ενέκρινε περιοριστικά μέτρα κατά δύο προσώπων και μίας οντότητας βάσει του διευρυμένου νομικού πλαισίου με στόχο όσους εμπλέκονται σε ενέργειες και πολιτικές του Ιράν που απειλούν την ελευθερία ναυσιπλοΐας στη Μέση Ανατολή. Οι ενέργειες αυτές αντιβαίνουν στο διεθνές δίκαιο και παραβιάζουν τα κεκτημένα δικαιώματα τόσο της διέλευσης όσο και της αβλαβούς διέλευσης από διεθνή στενά.

Το Συμβούλιο καταχωρίζει στον κατάλογο την επαρχιακή διοίκηση Hormozgan του ναυτικού του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGCN), μιας οργάνωσης ήδη καταχωρισμένης από την ΕΕ. Το ναυτικό του IRGC έχει αναλάβει τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ και έχει εφαρμόσει ένα σύστημα διοδίων σύμφωνα με το οποίο τα σκάφη υποχρεούνται πλέον να παρέχουν έγγραφα ταυτοποίησης, καθώς και πληροφορίες σχετικά με το φορτίο και τον προορισμό οι οποίες στη συνέχεια διαβιβάζονται στην Επαρχιακή Διοίκηση Hormozgan. Χρησιμοποιώντας αυτές τις πληροφορίες, η Επαρχιακή Διοίκηση Hormozgan ελέγχει τα σκάφη και καθορίζει ποια από αυτά επιτρέπεται να διέλθουν από τα στενά, ενίοτε αφού καταβάλουν διόδια.

Επιπλέον, η ΕΕ καταχωρίζει σήμερα στον κατάλογο τους Mohammad Akbarzadeh και Hamid Hosseini επειδή στηρίζουν τις ενέργειες του Ιράν που εμποδίζουν τη νόμιμη διέλευση και την ελευθερία ναυσιπλοΐας.

Ο Mohammad Akbarzadeh είναι αναπληρωτής διοικητής για πολιτικές υποθέσεις του ναυτικού τού IRGC και ενεργεί ως εκπρόσωπος της οργάνωσης. Το ναυτικό του IRGC υπονομεύει την ελευθερία ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, επιβάλλοντας ένα σύστημα διοδίων και απειλώντας, παρενοχλώντας και κάνοντας επιθέσεις ενάντια σε πολλά εμπορικά σκάφη στην περιοχή. Υπό την ιδιότητα αυτή, ο Akbarzadeh απειλεί να χρησιμοποιήσει πυραύλους ή μη επανδρωμένα αεροσκάφη κατά σκαφών που διέρχονται από τα στενά.

Ο Hamid Hosseini είναι εκπρόσωπος της Ένωσης Εξαγωγέων Προϊόντων Πετρελαίου και Φυσικού Αερίου και Πετροχημικών Προϊόντων του Ιράν και μέλος του Εμπορικού Επιμελητηρίου του Ιράν. Υπό την ιδιότητα αυτή, ο Hosseini προωθεί την πολιτική υποβολής, αξιολόγησης και καταβολής τελών διέλευσης στις ιρανικές αρχές για ασφαλή διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ.

Με τις σημερινές καταχωρίσεις, τα περιοριστικά μέτρα σε αυτό το τροποποιημένο πλαίσιο ισχύουν πλέον για 26 φυσικά και νομικά πρόσωπα και 27 οντότητες από διάφορες χώρες.

Στα φυσικά και νομικά πρόσωπα που υπόκεινται στο καθεστώς κυρώσεων εφαρμόζεται δέσμευση περιουσιακών στοιχείων, απαγορεύεται δε η άμεση ή έμμεση παροχή κεφαλαίων ή οικονομικών πόρων σε αυτά. Επιπλέον, για όλα τα φυσικά πρόσωπα που είναι καταχωρισμένα στον κατάλογο ισχύει απαγόρευση ταξιδίου προς την ΕΕ.

Γενικό πλαίσιο

Στα συμπεράσματά του της 19ης Μαρτίου 2026, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ζήτησε την πλήρη εφαρμογή της απόφασης 2817 (2026) του ΣΑΗΕ, υπενθυμίζοντας την ανάγκη να προστατευθεί η ασφάλεια στη θάλασσα και να εξασφαλιστεί ο σεβασμός της ελευθερίας ναυσιπλοΐας και καταδικάζοντας κάθε πράξη που απειλεί τη ναυσιπλοΐα ή παρεμποδίζει την είσοδο και την έξοδο σκαφών από τα Στενά του Ορμούζ.

Στις 9 Απριλίου 2026 η Ύπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής Ασφαλείας εξέδωσε δήλωση εξ ονόματος της Ένωσης σχετικά με την κατάπαυση του πυρός που συμφωνήθηκε μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν, με την οποία καλούσε όλα τα εμπλεκόμενα μέρη να σεβαστούν πλήρως την κατάπαυση του πυρός σε ολόκληρη την περιοχή και να διασφαλίσουν πλήρως την ελευθερία ναυσιπλοΐας, καθώς και την ελεύθερη και ασφαλή διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, όπως αποτυπώνεται στη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας.

Στις 22 Μαΐου 2026, το Συμβούλιο διεύρυνε το πεδίο εφαρμογής των περιοριστικών μέτρων της ΕΕ λόγω της στρατιωτικής στήριξης του Ιράν στον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας και σε ένοπλες ομάδες στη Μέση Ανατολή και στην περιοχή της Ερυθράς Θάλασσας, ώστε να είναι επίσης σε θέση να στοχοποιούν άτομα και οντότητες που εμπλέκονται σε ενέργειες και πολιτικές του Ιράν που απειλούν την ελευθερία ναυσιπλοΐας στη Μέση Ανατολή, και ιδίως στα Στενά του Ορμούζ.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Planet Volumes on Unsplash

Το Συμβούλιο ενέκρινε συμπεράσματα σχετικά με τη βιομηχανική ναυτιλιακή στρατηγική της ΕΕ, υπογραμμίζοντας τη στρατηγική σημασία του κλάδου της ναυτιλιακής παραγωγής και του ναυτιλιακού κλάδου της Ευρώπης για την ανταγωνιστικότητα, την ανθεκτικότητα, την οικονομική ασφάλεια, την αμυντική ετοιμότητα, την ευημερία και τους στόχους απανθρακοποίησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Στα συμπεράσματα, τα κράτη μέλη αναγνωρίζουν τον ναυτιλιακό κλάδο ως ακρογωνιαίο λίθο της βιομηχανικής βάσης της Ευρώπης και τονίζουν τον ουσιαστικό ρόλο του στη διασφάλιση των αλυσίδων εφοδιασμού, στη στήριξη της καθαρής μετάβασης και στην ενίσχυση της τεχνολογικής υπεροχής της ΕΕ. Αναγνωρίζουν επίσης τα διαφορετικά εθνικά, περιφερειακά και τοπικά χαρακτηριστικά του κλάδου της ναυτιλιακής παραγωγής και του ναυτιλιακού κλάδου σε ολόκληρη την Ένωση και τις διαφορετικές προτεραιότητες των κρατών μελών.

Τα συμπεράσματα σχετικά με τη βιομηχανική ναυτιλιακή στρατηγική αποτελούν σημαντικό βήμα προόδου για την αναγνώριση της στρατηγικής σημασίας και της παγκόσμιας αριστείας του ναυτιλιακού κλάδου της Ευρώπης. Καταδεικνύουν το κοινό μας όραμα και τη δέσμευσή μας για τη διατήρηση ενός ισχυρού, καινοτόμου και βιώσιμου ναυτιλιακού τομέα που προωθεί την οικονομική ανάπτυξη, διασφαλίζει ζωτικής σημασίας συνδεσιμότητα, ενισχύει την κοινή μας ασφάλεια και διαδραματίζει καίριο ρόλο στις προσπάθειές μας για απανθρακοποίηση.

Μαρίνα Χατζημανώλη, Υφυπουργός Ναυτιλίας της Κυπριακής Δημοκρατίας

Η βιομηχανική ναυτιλιακή στρατηγική είναι ένα διαρθρωμένο σχέδιο δράσης με στόχο την ενίσχυση της ηγετικής θέσης της Ευρώπης στη ναυτιλία μέσω της προώθησης της ναυπηγικής βιομηχανίας υψηλής τεχνολογίας και του λιμενικού εξοπλισμού αιχμής.

Το Συμβούλιο σημειώνει ότι ο ευρωπαϊκός κλάδος της ναυτιλιακής παραγωγής και ο ναυτιλιακός κλάδος αντιμετωπίζουν αυξανόμενες προκλήσεις, συμπεριλαμβανομένων του εντεινόμενου παγκόσμιου ανταγωνισμού, των γεωπολιτικών εντάσεων, των στρατηγικών εξαρτήσεων από την παραγωγή τρίτων χωρών, της ανάγκης να επιταχυνθεί η απανθρακοποίηση και των συνεχιζόμενων ελλείψεων εργατικού δυναμικού και δεξιοτήτων. Τα συμπεράσματα που εγκρίθηκαν σήμερα καθορίζουν βασικές προτεραιότητες για την αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων.

Βιομηχανική κυριαρχία και ανταγωνιστικότητα

Το Συμβούλιο υπογραμμίζει τα πλεονεκτήματα της Ευρώπης στους τομείς της ναυπήγησης και του σχεδιασμού πλοίων, της επισκευής, της μετατροπής, της συντήρησης, της μετασκευής, της ανακύκλωσης, του ναυτιλιακού εξοπλισμού και της ωκεάνιας μηχανικής. Οι δυνατότητες αυτές θεωρούνται απαραίτητες για την ευημερία, την τεχνολογική υπεροχή, τη στρατηγική αυτονομία και τη μακροπρόθεσμη ανθεκτικότητα της ΕΕ.

Ωστόσο, τα κράτη μέλη εκφράζουν την ανησυχία τους για τις στρεβλώσεις της αγοράς και τις αθέμιτες πρακτικές επιδοτήσεων από τρίτες χώρες οι οποίες υπονομεύουν τον θεμιτό ανταγωνισμό. Ως εκ τούτου, το Συμβούλιο ζητεί να αξιολογηθούν τα μέτρα για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του κλάδου, συμπεριλαμβανομένης της αποτελεσματικής χρήσης των υφιστάμενων μέσων εμπορικής άμυνας σύμφωνα με τις διεθνείς υποχρεώσεις. Ενθαρρύνει επίσης τις επενδύσεις που αποσκοπούν στη μείωση των στρατηγικών εξαρτήσεων και στην ενίσχυση των κρίσιμων βιομηχανικών ικανοτήτων.

Επενδύσεις και καινοτομία

Στα συμπεράσματα τονίζεται η σημασία της κινητοποίησης στρατηγικών επενδύσεων σε ολόκληρο το θαλάσσιο οικοσύστημα, ιδίως για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις. Τα κράτη μέλη στηρίζουν μέτρα που επιταχύνουν την ανάπτυξη ψηφιακών, καθαρών και κυκλικών τεχνολογιών, συμπεριλαμβανομένων της τεχνητής νοημοσύνης, των προηγμένων τεχνολογιών ανίχνευσης, της αυτοματοποίησης, της ρομποτικής και των έξυπνων λύσεων συντήρησης.

Για να επεκταθεί η ικανότητα της Ευρώπης όσον αφορά προηγμένα σκάφη με χαμηλές και μηδενικές εκπομπές, το Συμβούλιο ζητεί να αυξηθούν οι επενδύσεις σε καινοτόμες τεχνολογίες ναυπήγησης, σε καθαρά συστήματα πρόωσης και σε έρευνα και καινοτομία. Στηρίζει επίσης πρωτοβουλίες όπως τα ναυπηγεία του μέλλοντος και τη δημιουργία συμμαχίας της ΕΕ για τις αξιακές αλυσίδες της βιομηχανικής ναυτιλίας, η οποία θα συμβάλει στη διοχέτευση των επενδύσεων σε στρατηγικές προτεραιότητες.

Απανθρακοποίηση και βιωσιμότητα

Το Συμβούλιο επιβεβαιώνει τον κεντρικό ρόλο του ναυτιλιακού κλάδου στην επίτευξη των κλιματικών στόχων της ΕΕ και τονίζει ότι η απανθρακοποίηση απαιτεί συντονισμένη δράση σε ολόκληρη την αξιακή αλυσίδα των πλωτών μεταφορών, συμπεριλαμβανομένων των παραγωγών και των προμηθευτών καυσίμων.

Τα κράτη μέλη ζητούν την έγκαιρη και συντονισμένη ανάπτυξη βιώσιμων ναυτιλιακών καυσίμων και καινοτόμων τεχνολογιών χαμηλών εκπομπών. Υπογραμμίζουν ότι η διαθεσιμότητα ασφαλών, βιώσιμων εναλλακτικών καυσίμων σε ανταγωνιστικές τιμές θα είναι ζωτικής σημασίας για την επιτάχυνση της υιοθέτησής τους.

Στα συμπεράσματα υπενθυμίζεται επίσης η σημασία της χρήσης των εσόδων που προκύπτουν στο πλαίσιο του συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών της ΕΕ (ΣΕΔΕ της ΕΕ) για σκοπούς που σχετίζονται με το κλίμα. Ταυτόχρονα, τονίζουν την ανάγκη να αξιολογηθούν πιθανές προσαρμογές στον κανονισμό FuelEU Maritime, στον κανονισμό ΠΥΕ και στο πλαίσιο του ΣΕΔΕ για τη ναυτιλία, ώστε να αποφευχθούν οι αλληλεπικαλυπτόμενες δαπάνες και ο περιττός διοικητικός φόρτος, σε περίπτωση θέσπισης παγκόσμιων μέτρων για τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τη ναυτιλία.

Ασφάλεια και ανθεκτικότητα

Το Συμβούλιο προειδοποιεί ότι οι προκλήσεις για την ασφάλεια στη θάλασσα αυξάνονται, συμπεριλαμβανομένων των κινδύνων που συνδέονται με τη λειτουργία των σκιωδών στόλων και την αυξανόμενη γεωπολιτική αστάθεια.

Τα κράτη μέλη τονίζουν την ανάγκη να ενισχυθούν η ανθεκτικότητα, η ετοιμότητα και οι αμυντικές δυνατότητες της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας των θαλάσσιων υποδομών ζωτικής σημασίας και της ανθεκτικότητας των θαλάσσιων αλυσίδων εφοδιασμού. Τα συμπεράσματα υποστηρίζουν επίσης μια συντονισμένη προσέγγιση για την ανάπτυξη υποδομών διπλής χρήσης ικανών να εξυπηρετούν τόσο μη στρατιωτικούς όσο και στρατιωτικούς σκοπούς.

Δεξιότητες και εργατικό δυναμικό

Το Συμβούλιο σημειώνει ότι ο ναυτιλιακός κλάδος αντιμετωπίζει σημαντικές ελλείψεις και γήρανση του εργατικού δυναμικού και ολοένα και πιο απαιτητικές συνθήκες εργασίας, τα οποία επηρεάζουν τη μακροπρόθεσμη ανταγωνιστικότητα και ανθεκτικότητά του, και τα οποία αποτέλεσαν επίσης τον βασικό στόχο της δήλωσης της Λευκωσίας, η οποία εγκρίθηκε και υπογράφηκε από όλα τα κράτη μέλη κατά το άτυπο Συμβούλιο Μεταφορών, Τηλεπικοινωνιών και Ενέργειας για τις θαλάσσιες υποθέσεις που πραγματοποιήθηκε στην Κύπρο τον Απρίλιο.

Ως εκ τούτου, τα κράτη μέλη ζητούν ενισχυμένη ναυτική εκπαίδευση και κατάρτιση, συμπεριλαμβανομένων πρωτοβουλιών αναβάθμισης των δεξιοτήτων και επανειδίκευσης. Τα συμπεράσματα ενθαρρύνουν μέτρα για την προσέλκυση περισσότερων νέων σε ναυτικά επαγγέλματα και στηρίζουν την ανάπτυξη μιας συντονισμένης ευρωπαϊκής πρωτοβουλίας για τις ναυτικές δεξιότητες.

Γενικές πληροφορίες

Στις 4 Μαρτίου 2026 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε την ανακοίνωσή της σχετικά με τη βιομηχανική ναυτιλιακή στρατηγική της ΕΕ, στην οποία καθορίζονται ένα όραμα και ένα σχέδιο δράσης για την τόνωση του κλάδου της ναυτιλιακής παραγωγής και του ναυτιλιακού κλάδου, την ενίσχυση της καινοτομίας και την προστασία της παγκόσμιας ανταγωνιστικότητας.

Ο ναυτιλιακός κλάδος είναι ζωτικής σημασίας για την οικονομία και τη συνδεσιμότητα της ΕΕ. Ο ευρωπαϊκός κλάδος της ναυτιλιακής παραγωγής κατέχει ηγετική θέση παγκοσμίως στις πολύπλοκες ναυπηγικές υπηρεσίες υψηλών προδιαγραφών και στις προηγμένες θαλάσσιες τεχνολογίες και τις βιώσιμες λύσεις πλωτών μεταφορών. Αποτελεί βασική κινητήρια δύναμη για την καινοτομία, την περιφερειακή βιομηχανική ανάπτυξη και τη γαλάζια οικονομία. Για παράδειγμα, το 97% του παγκόσμιου στόλου κρουαζιερόπλοιων κατασκευάζεται στην Ευρώπη.

Ο ναυτιλιακός τομέας της ΕΕ είναι επίσης κορυφαίος παγκόσμιος πάροχος υπηρεσιών θαλάσσιων μεταφορών. Διαδραματίζει καίριο ρόλο στην εξασφάλιση του εφοδιασμού με βασικά αγαθά, στη διευκόλυνση του διεθνούς εμπορίου και στη στήριξη της ενεργειακής ασφάλειας της Ευρώπης. Μαζί με άλλους τομείς πλωτών μεταφορών, δημιουργεί ζήτηση για προϊόντα και υπηρεσίες ναυτιλιακής παραγωγής, ενώ παράλληλα διαμορφώνει την τεχνολογική ανάπτυξη του ευρύτερου θαλάσσιου οικοσυστήματος.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Dominik Lückmann on Unsplash

Τα κράτη μέλη ενέκριναν συμπεράσματα του Συμβουλίου σχετικά με την ευρωπαϊκή στρατηγική για τους λιμένες, επιβεβαιώνοντας τον ζωτικό ρόλο που διαδραματίζουν οι λιμένες στην ενίσχυση της στρατηγικής αυτονομίας της ΕΕ, στη διασφάλιση κρίσιμων αλυσίδων εφοδιασμού, την επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης και τη διατήρηση της παγκόσμιας πρωτοπορίας της Ευρώπης στις πλωτές μεταφορές.

Οι λιμένες της Ευρώπης είναι κάτι πολύ περισσότερο από πύλες για το εμπόριο. Αποτελούν στρατηγικούς πόρους για την οικονομία μας, την ασφάλειά μας και τον ενεργειακό μας εφοδιασμό. Τα συμπεράσματα στέλνουν ένα σαφές μήνυμα: χρειαζόμαστε λιμένες ανταγωνιστικούς, ανθεκτικούς, που να διαρκούν στο χρόνο. Ενισχύοντας την ασφάλεια, επιταχύνοντας την ενεργειακή μετάβαση και στηρίζοντας την καινοτομία και τις επενδύσεις, διασφαλίζουμε ότι οι ευρωπαϊκοί λιμένες μπορούν να συνεχίσουν να εξυπηρετούν τους πολίτες, τις επιχειρήσεις και τις περιφέρειες σε ολόκληρη την Ένωση, διατηρώντας παράλληλα την ηγετική θέση της Ευρώπης στις παγκόσμιες θαλάσσιες μεταφορές.

Αλέξης Βαφεάδης, Υπουργός Μεταφορών, Επικοινωνιών και Έργων της Κυπριακής Δημοκρατίας

Η στρατηγική επιδιώκει να αντιμετωπίσει τις βασικές προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι ευρωπαϊκοί λιμένες —τόσο θαλάσσιοι όσο και εσωτερικοί— στους τομείς της ανταγωνιστικότητας, της βιωσιμότητας, της ανθεκτικότητας, της ασφάλειας, της ψηφιοποίησης και της κοινωνικής ανάπτυξης. Βασίζεται στα θεμέλια της λιμενικής πολιτικής της ΕΕ του 2013, ενώ παράλληλα ανταποκρίνεται σε ένα ταχέως μεταβαλλόμενο γεωπολιτικό, οικονομικό και περιβαλλοντικό τοπίο.

Στα συμπεράσματά τους, τα κράτη μέλη υπογραμμίζουν ότι είναι σημαντικό να διασφαλιστεί η αποτελεσματική και αναλογική εφαρμογή της στρατηγικής. Καλούν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να αξιολογήσει την αποτελεσματικότητα υφιστάμενων δομών συντονισμού και διακυβέρνησης σε επίπεδο ΕΕ και, όπου απαιτείται, να θεσπίσει νέους μηχανισμούς για τη στήριξη της εφαρμογής.

Το Συμβούλιο αναγνωρίζει ότι οι λιμένες εξελίσσονται όλο και περισσότερο σε πολυλειτουργικούς βιομηχανικούς κόμβους. Ως πύλες για το εμπόριο, την ενέργεια και την κινητικότητα, πρέπει ταυτόχρονα να επεκτείνουν την χωρητικότητα, να απανθρακοποιήσουν τις δραστηριότητες, να επιταχύνουν την ψηφιοποίηση και να ενισχύσουν την ασφάλεια. Ταυτόχρονα, τα κράτη μέλη τονίζουν την ανάγκη για μια ισορροπημένη προσέγγιση που θα σέβεται τις εθνικές, περιφερειακές και τοπικές ιδιαιτερότητες, επιδιώκοντας παράλληλα κοινούς ευρωπαϊκούς στόχους.

Ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας

Δεδομένου του παγκόσμιου χαρακτήρα του θαλάσσιου εμπορίου, οι ευρωπαϊκοί λιμένες λειτουργούν σε ένα εξαιρετικά ανταγωνιστικό διεθνές περιβάλλον. Στα συμπεράσματα τονίζεται η σημασία της διατήρησης ισότιμων όρων ανταγωνισμού με την αντιμετώπιση στρεβλώσεων που προκύπτουν από κανονιστικές ασυμμετρίες, αθέμιτο ανταγωνισμό και κάποιες πρακτικές τρίτων χωρών.

Τα κράτη μέλη ζητούν να συνεχιστούν οι προσπάθειες να εξασφαλισθεί δίκαιη πρόσβαση στην αγορά για τους ευρωπαϊκούς φορείς εκμετάλλευσης σε λιμενικές αγορές τρίτων χωρών υπό ισορροπημένους όρους χωρίς διακρίσεις.

Το Συμβούλιο εκφράζει επίσης ικανοποίηση για την πρόθεση της Επιτροπής να παράσχει καθοδήγηση σχετικά με την αξιολόγηση των ξένων επενδύσεων στους λιμένες της ΕΕ. Ενώ τονίζουν ότι οι ευρωπαϊκοί λιμένες πρέπει να παραμείνουν ελκυστικοί προορισμοί για επενδύσεις, τα κράτη μέλη υπογραμμίζουν ότι ο έλεγχος των επενδύσεων θα πρέπει να βασίζεται στον κίνδυνο, να είναι αναλογικός και να μην συνεπάγεται διακρίσεις. Ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δοθεί στη διαφύλαξη της οικονομικής ασφάλειας και στην αποτροπή του ενδεχομένου να βρεθούν αδικαιολόγητα υπό ξένο ελέγχο κρίσιμες λιμενικές υποδομές και λειτουργίες.

Ενίσχυση ασφάλειας και ανθεκτικότητας

Τα συμπεράσματα σημειώνουν ότι οι λιμένες βρίσκονται αντιμέτωποι με ένα ολοένα και πιο σύνθετο περιβάλλον ασφάλειας, το οποίο περιλαμβάνει απειλές συνδεδεμένες με τρομοκρατία, δολιοφθορές, οργανωμένο έγκλημα, διαφθορά, κυβερνοεπιθέσεις, υβριδικές απειλές και απειλές που θέτουν οι δρόνοι.

Στο πλαίσιο αυτό, τα κράτη μέλη επικροτούν υφιστάμενες και επικείμενες πρωτοβουλίες που αποσκοπούν στην ενίσχυση της ασφάλειας και της ανθεκτικότητας των λιμενικών υποδομών. Σε αυτές περιλαμβάνονται η Ευρωπαϊκή Συμμαχία Λιμένων, η ενισχυμένη συνεργασία με διεθνείς εταίρους και τρίτες χώρες και η επικείμενη πρόταση για ένα πλαίσιο της ΕΕ που θα διευκολύνει τη συνεργασία μεταξύ κρατών μελών όσον αφορά ελέγχους ιστορικού για τους λιμενεργάτες.

Στρατιωτική κινητικότητα

Οι λιμένες διαδραματίζουν επίσης καίριο ρόλο στη στρατιωτική κινητικότητα και την αμυντική ετοιμότητα της Ευρώπης. Ως βασικοί κόμβοι για τη μετακίνηση στρατιωτικού προσωπικού και εξοπλισμού, οι λιμένες συμβάλλουν άμεσα στην ανθεκτικότητα και την ασφάλεια της Ένωσης.

Γι’ αυτό, τα κράτη μέλη τονίζουν ότι η εφαρμογή της στρατηγικής για τους λιμένες θα πρέπει να ευθυγραμμίζεται στενά με εν εξελίξει εργασίες για τη στρατιωτική κινητικότητα, διευκολύνοντας την ταχεία ανάπτυξη δυνάμεων και διασφαλίζοντας συνοχή με προσπάθειες που καταβάλλονται στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ.

Στήριξη της ενεργειακής μετάβασης

Οι λιμένες αναγνωρίζονται ως βασικοί παράγοντες διευκόλυνσης της ενεργειακής μετάβασης της Ευρώπης, λειτουργώντας ως κόμβοι. Τα συμπεράσματα ζητούν ισχυρότερη στήριξη για από ξηράς παροχή ηλεκτρικής ενέργειας, έξυπνα δίκτυα, εξηλεκτρισμό και ενισχυμένη ενοποίηση δικτύου, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι οι επενδύσεις παραμένουν οικονομικά βιώσιμες και ευθυγραμμίζονται με την πραγματική ζήτηση.

Τα κράτη μέλη υπογραμμίζουν περαιτέρω τη σημασία της επιτάχυνσης της ανάπτυξης του δικτύου, των διαδικασιών αδειοδότησης και των επενδύσεων σε τεχνολογίες καθαρής ενέργειας. Ενθαρρύνουν τη χρήση των εσόδων του συστήματος εμπορίας εκπομπών της ΕΕ (ΣΕΕ) για να στηριχθεί η απανθρακοποίηση των θαλάσσιων μεταφορών σε ολόκληρη την αξιακή αλυσίδα, περιλαμβανομένης της ναυτιλίας, των λιμενικών υποδομών και των εναλλακτικών καυσίμων.

Ταυτόχρονα, το Συμβούλιο αναγνωρίζει ανησυχίες σχετικά με τον αντίκτυπο του ΣΕΕ και άλλων νομοθετημάτων σχετικών με το κλίμα στην ανταγωνιστικότητα των λιμένων της ΕΕ, μεταξύ άλλων δε τους κινδύνους εκτροπής της κυκλοφορίας, διαρροής άνθρακα και μετεγκατάστασης επενδύσεων. Γι’ αυτό, η Επιτροπή καλείται να συνεχίσει να παρακολουθεί αυτές τις επιπτώσεις και, όπου απαιτείται, να προτείνει στοχευμένα διορθωτικά μέτρα, διατηρώντας παράλληλα τις φιλοδοξίες της Ένωσης για το κλίμα και διασφαλίζοντας ευθυγράμμιση με τα διεθνή πλαίσια.

Επενδύσεις και χρηματοδότηση

Το Συμβούλιο τονίζει την ανάγκη να βελτιωθεί η πρόσβαση σε ενωσιακ χρηματοδότηση μέσω μεγαλύτερης διαφάνειας, καλύτερου συντονισμού και απλουστευμένων διαδικασιών. Οι μηχανισμοί χρηματοδότησης θα πρέπει να αποφεύγουν τον περιττό διοικητικό φόρτο και να παραμένουν ουδέτεροι όσον αφορά τις δομές διακυβέρνησης, τα μοντέλα παραχώρησης και τις επιχειρησιακές ρυθμίσεις.

Κοινωνική συνοχή και ποιοτικές θέσεις εργασίας

Οι λιμένες συμβάλλουν σημαντικά στην οικονομική ανάπτυξη, την ανθεκτικότητα και την εδαφική συνοχή σε ολόκληρη την Ένωση, ιδίως σε νησιωτικές, απομακρυσμένες, εξόχως απόκεντρες και παράκτιες περιοχές.

Στα συμπεράσματα υπογραμμίζεται η σημασία της διασφάλισης ασφαλών συνθηκών εργασίας και της επένδυσης σε κατάρτιση, επανειδίκευση και ανάπτυξη εργατικού δυναμικού για στήριξη του τεχνολογικού μετασχηματισμού του τομέα. Ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δοθεί στην προσέλκυση γυναικών και νέων σε σταδιοδρομίες στους τομείς της ναυτιλίας και των λιμένων.

Γενικό πλαίσιο

Στις 4 Μαρτίου 2026, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε την ανακοίνωσή της σχετικά με μια ευρωπαϊκή λιμενική στρατηγική που αποσκοπεί στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, της ανθεκτικότητας, της ασφάλειας και της βιωσιμότητας των λιμένων της ΕΕ.

Οι λιμένες είναι απαραίτητοι για την οικονομία της Ευρώπης, καθώς διακινούν περίπου το 74 % των εμπορευμάτων που εισέρχονται ή εξέρχονται από την Ένωση και περίπου 395 εκατομμύρια επιβάτες ετησίως. Πέρα από τον παραδοσιακό τους ρόλο ως εμπορικών πυλών, οι λιμένες έχουν καταστεί καίριας σημασίας για την ενεργειακή μετάβαση της Ευρώπης, την ανάπτυξη υπεράκτιων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, τη βιομηχανική ανάπτυξη, τη στρατιωτική κινητικότητα και την οικονομική ασφάλεια.

Ως αποτέλεσμα, οι λιμένες υποχρεούνται όλο και περισσότερο να επεκτείνουν τη χωρητικότητα, να απανθρακοποιήσουν τις δραστηριότητες, να ψηφιοποιήσουν τις διαδικασίες και ταυτόχρονα να ενισχύσουν την ασφάλεια, ενώ παράλληλα αντιμετωπίζουν αυξανόμενες προκλήσεις που κυμαίνονται από το οργανωμένο έγκλημα και την παράνομη διακίνηση έως τις κυβερνοαπειλές και τις υβριδικές απειλές που επηρεάζουν την ανθεκτικότητα των ευρωπαϊκών αλυσίδων εφοδιασμού.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Rosy Ko on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Ένωση συγχαίρει τους πολίτες της Δημοκρατίας της Αρμενίας για την άσκηση του κυριαρχικού δημοκρατικού τους δικαιώματος ψήφου στις βουλευτικές εκλογές και εξαίρει το υψηλό επίπεδο συμμετοχής των πολιτών στα κοινά. Η ψηφοφορία καταδεικνύει τη σταθερή προσήλωση της Αρμενίας στη δημοκρατία, την ειρήνη και την ενισχυμένη συνεργασία στην περιοχή, καθώς και τους στενότερους δεσμούς της με την Ευρώπη.

Σύμφωνα με τα προκαταρκτικά πορίσματα και συμπεράσματα της αποστολής παρακολούθησης εκλογών του Γραφείου Δημοκρατικών Θεσμών και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΑΣΕ, μολονότι η εκστρατεία ήταν ιδιαίτερα πολωμένη, η διαχείριση των εκλογών πραγματοποιήθηκε χωρίς αποκλεισμούς, προσέφερε σαφείς πολιτικές εναλλακτικές λύσεις και ήταν καλά οργανωμένη, βάσει ενός υγιούς νομικού πλαισίου.

Η προεκλογική εκστρατεία και η ψηφοφορία πραγματοποιήθηκαν σε ένα πλαίσιο πρωτοφανών παρεμβάσεων, πιέσεων και συνεχιζόμενων υβριδικών επιθέσεων από τη Ρωσία, μεταξύ άλλων μέσω μέτρων οικονομικού εξαναγκασμού που σκοπό είχαν να υπονομεύσουν τη δημοκρατική διαδικασία και να υποδαυλίσουν την πόλωση. Ωστόσο, οι εκλογές αντικατοπτρίζουν τη δημοκρατική ανθεκτικότητα της Αρμενίας και την πρόοδο στη μεταρρυθμιστική της πορεία. Υπογράμμισαν επίσης την προσήλωση του αρμενικού λαού στις ευρωπαϊκές αξίες, την ειρηνική πολιτική συμμετοχή και την επιδίωξη ενός σταθερού, ασφαλούς μέλλοντος ευημερίας.

Η ΕΕ σημειώνει τα προκαταρκτικά αποτελέσματα που ανακοίνωσαν οι εκλογικές αρχές της Αρμενίας, από τα οποία προκύπτει ότι προηγείται σαφώς το πολιτικό συμβαλλόμενο μέρος του πρωθυπουργού Nikol Pashinyan. Καλούμε όλους τους πολιτικούς παράγοντες να σεβαστούν το αποτέλεσμα της ψηφοφορίας, τις δημοκρατικές διαδικασίες, και να κάνουν χρήση των νομικών μηχανισμών για την υποβολή τυχόν εκλογικών ενστάσεων.

Η ΕΕ στέκεται αταλάντευτα στο πλευρό της Αρμενίας και του λαού της και παραμένει σταθερά προσηλωμένη στη δέσμευσή της να στηρίξει την Αρμενία στη δημοκρατική της πορεία και στην περαιτέρω εμβάθυνση της εταιρικής μας σχέσης. Προσβλέπουμε στη συνέχιση της στενής συνεργασίας μας με τη μελλοντική κυβέρνηση και το κοινοβούλιο της Αρμενίας, για την εφαρμογή του ολοκληρωμένου μεταρρυθμιστικού τους προγράμματος, την προώθηση της περιφερειακής ειρήνης, της οικονομικής ανάπτυξης και της συνδεσιμότητας, με σκοπό την ενίσχυση της κυριαρχίας, της ανθεκτικότητας, της δημοκρατίας και της ευημερίας της Αρμενίας.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Hasmik Ghazaryan Olson on Unsplash