Η Προεδρία του Συμβουλίου και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κατέληξαν σε προσωρινή πολιτική συμφωνία όσον αφορά στοχοθετημένες τροποποιήσεις στον κανονισμό για τη θέσπιση Μηχανισμού Γειτονίας, Ανάπτυξης και Διεθνούς Συνεργασίας — Παγκόσμια Ευρώπη (NDICI), με σκοπό την αύξηση της αποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητας της εγγύησης εξωτερικής δράσης (EAG). Η EAG αποτελεί το βασικό μέσο της ΕΕ για τη στήριξη των επενδύσεων εκτός Ένωσης μέσω της μείωσης των χρηματοοικονομικών κινδύνων και της κινητοποίησης δημόσιων και ιδιωτικών χρηματοδοτικών πόρων.

Η συμφωνία θα επιτρέψει στην ΕΕ μια αποτελεσματικότερη και πιο στρατηγική χρήση των υφιστάμενων πόρων για να στηρίξει τις προτεραιότητες της εξωτερικής της δράσης, μεταξύ άλλων κινητοποιώντας βιώσιμες επενδύσεις με το Ευρωπαϊκό Ταμείο για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη+ (ΕΤΒΑ+). Διατηρεί τους στόχους, τις αρχές και τις διασφαλίσεις του πλαισίου NDICI-Global Europe και παράλληλα εισάγει πρακτικές βελτιώσεις που θα δώσουν στην ΕΕ τη δυνατότητα να απαντά ταχύτερα και συνεκτικότερα στις παγκόσμιες προκλήσεις. Με την απλούστευση ορισμένων διαδικασιών και με μια πιο ευέλικτη χρήση των εγγυητικών πόρων, οι τροποποιήσεις ενισχύουν την ικανότητα της ΕΕ να υλοποιεί αναπτυξιακές συνεργασίες και εξωτερικές δράσεις, να διαχειρίζεται τους κινδύνους με αίσθημα ευθύνης και να ενεργεί ως αξιόπιστος και στρατηγικός εταίρος σε ένα παγκόσμιο περιβάλλον που καθίσταται ολοένα και πιο ανταγωνιστικό.

Η συμφωνία αυτή ενισχύει την αποτελεσματικότητα των εξωτερικών επενδυτικών εργαλείων της ΕΕ χωρίς να μεταβάλλει την εντολή και τους στόχους τους. Μας δίνει τη δυνατότητα να κινητοποιούμε περισσότερες επενδύσεις εκεί που χρειάζονται πιο πολύ, με απόλυτο σεβασμό των αξιών, των στόχων πολιτικής και των δημοσιονομικών διασφαλίσεων της ΕΕ. Στο σημερινό γεωπολιτικό και γεωοικονομικό περιβάλλον με τις τόσες προκλήσεις, αυτή είναι μια κίνηση απτή, έγκαιρη και αναγκαία, η οποία ενισχύει την ικανότητα της ΕΕ να παράγει αποτελέσματα και εδραιώνει τη δέσμευσή μας απέναντι στον υπόλοιπο κόσμο και τον ρόλο μας ως αξιόπιστου και στρατηγικού εταίρου.

Κωνσταντίνος Κόμπος, Υπουργός Εξωτερικών της Κυπριακής Δημοκρατίας

Κύρια στοιχεία της συμφωνίας

Η συμφωνία περιλαμβάνει τα εξής σημαντικά στοιχεία:

• αποδοτικότερη χρήση των εγγυητικών πόρων, καθώς επιτρέπει τη χρήση των πλεονασμάτων από την παλαιά εγγύηση του ΕΤΒΑ για την τροφοδότηση της δημοσιονομικής εγγύησης του ΕΤΒΑ+, αυξάνοντας τη συνολική ικανότητα εγγύησης εντός του τρέχοντος πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου (ΠΔΠ)
• βελτιστοποίηση της κάλυψης κινδύνων, με αποτελεσματικότερη χρήση της εγγύησης της ΕΕ στο πλαίσιο του ειδικού επενδυτικού σκέλους της ΕΤΕπ, επιτρέποντας στην εγγύηση να στηρίζει περισσότερα έργα
• απλούστευση για τους εταίρους υλοποίησης, με εξορθολογισμό του πλαισίου για τις πράξεις συνδυασμού μέσων και εγγυήσεων και, μεταξύ άλλων, με λιγότερο αυστηρές απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων, προκειμένου να διευκολύνεται μια ταχύτερη και πιο προβλέψιμη υλοποίηση των έργων και να κινητοποιούνται ιδιωτικές επενδύσεις σε μεγάλη κλίμακα
• διασφαλίσεις και ευθυγράμμιση με τις αρχές και τους στόχους του NDICI, μεταξύ άλλων με διαφοροποιημένες προσεγγίσεις για ευάλωτα περιβάλλοντα και λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες και σε συνεκτική συνάρτηση με τους στόχους εξωτερικής δράσης της ΕΕ βάσει των Συνθηκών

Επόμενα βήματα

Η προσωρινή συμφωνία θα προσυπογραφεί τώρα από το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο, ώστε στη συνέχεια να εκδοθεί τυπικά.

Γενικές πληροφορίες

Η εγγύηση εξωτερικής δράσης (EAG) αποτελεί κεντρική συνιστώσα του μέσου NDICI-Global Europe και της ευρύτερης στρατηγικής Global Gateway, η οποία διέπει το ΕΤΒΑ+ και δίνει στην ΕΕ τη δυνατότητα να ενισχύει επενδύσεις σε χώρες εταίρους μέσω δημοσιονομικών εγγυήσεων. Στηριζόμενη από σημαντικά ενωσιακά κονδύλια (που φτάνουν τα 53,4 δισ. ευρώ), λειτουργεί ως χρηματοδοτικό αποθεματικό και ως μέσο μόχλευσης ιδιωτικών κεφαλαίων για επενδύσεις σε τομείς όπως το κλίμα, οι υποδομές και η ανασυγκρότηση, με την ΕΤΕπ να διαδραματίζει καίριο ρόλο στις πράξεις. Μέσω της EAG, η ΕΕ στηρίζει ευρύ φάσμα πρωτοβουλιών, όπως έργα πράσινου υδρογόνου στη Ναμίμπια, υποθαλάσσιες καλωδιακές συνδέσεις μεταξύ Ευρώπης και Αφρικής και Ασίας, παραγωγή εμβολίων στην Αφρική και προσπάθειες ενίσχυσης της απορρόφησης άνθρακα στα δάση του Αμαζονίου.

Έχοντας υπόψη την έντονη ζήτηση για πράξεις του ΕΤΒΑ+ και τις μεταβαλλόμενες γεωπολιτικές προτεραιότητες, η Επιτροπή πρότεινε τον Μάιο του 2025 στοχευμένες τροποποιήσεις του κανονισμού για τη θέσπιση του μέσου NDICI-Global Europe με σκοπό τη βελτίωση της αποδοτικότητας και της ευελιξίας της EAG εντός του υφιστάμενου δημοσιονομικού πλαισίου.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Christian Lue on Unsplash

Γιατί η ΕΕ διαπραγματεύτηκε συμφωνία ελεύθερων συναλλαγών (ΣΕΣ) με την Ινδία;

Η συμφωνία θα ενισχύσει τους οικονομικούς και πολιτικούς δεσμούς μεταξύ των δύο μεγαλύτερων δημοκρατιών του κόσμου σε μια εποχή αυξανόμενων γεωπολιτικών εντάσεων και παγκόσμιων οικονομικών προκλήσεων.

Η Ινδία είναι η τέταρτη μεγαλύτερη οικονομία στον κόσμο με τον μεγαλύτερο πληθυσμό στον κόσμο. Παρά το γεγονός αυτό, οι εξαγωγές της ΕΕ είναι σχετικά χαμηλές σε σύγκριση με τις εξαγωγές μας αλλού. Αυτό οφείλεται, μεταξύ άλλων, στους πολύ υψηλούς δασμούς.

Η συμφωνία θα μειώσει τους δασμούς και τον διοικητικό φόρτο, καθιστώντας τις συναλλαγές ευκολότερες, φθηνότερες και ταχύτερες. Αυτό θα βοηθήσει τις επιχειρήσεις και τους γεωργούς της ΕΕ να εξάγουν περισσότερα. Οι εξαγωγές της ΕΕ προς την Ινδία στηρίζουν ήδη 800.000 ευρωπαϊκές θέσεις εργασίας και η αύξηση των εξαγωγών μπορεί να συμβάλει ακόμη περισσότερο.

Πώς θα επηρεάσει η συμφωνία τις εξαγωγές της ΕΕ;

Η συμφωνία αναμένεται να διπλασιάσει τις εξαγωγές της ΕΕ προς την Ινδία. Επιπλέον, η ενισχυμένη πρόσβαση στην ινδική αγορά υπηρεσιών, ιδίως στις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες, τις ναυτιλιακές υπηρεσίες και άλλους βασικούς τομείς, θα ανοίξει νέες επιχειρηματικές ευκαιρίες και θα προωθήσει τη δημιουργία θέσεων εργασίας.   

Ποια είναι τα βασικά οφέλη για τους εξαγωγείς της ΕΕ στο πλαίσιο της παρούσας συμφωνίας;

• Οι δασμοί για πάνω από το 90 % των εξαγωγών αγαθών της ΕΕ θα καταργηθούν ή θα μειωθούν.

• Εξοικονόμηση έως και 4 δισ. ευρώ ετησίως σε δασμούς για τα ευρωπαϊκά προϊόντα.  

• Ανταγωνιστικό πλεονέκτημα για τους εξαγωγείς της ΕΕ, με το μεγαλύτερο άνοιγμα εμπορικών συναλλαγών που έχει δώσει η Ινδία σε οποιονδήποτε εμπορικό εταίρο.

• Προνομιακή πρόσβαση στην Ινδία για τους παρόχους υπηρεσιών της ΕΕ σε βασικούς τομείς χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών και ναυτιλιακών υπηρεσιών.   

• Απλούστευση των τελωνειακών διαδικασιών ώστε να καταστούν οι εξαγωγές ταχύτερες και ευκολότερες.  

• Προστασία της διανοητικής ιδιοκτησίας της ΕΕ, όπως τα εμπορικά σήματα.  

• Ειδικό κεφάλαιο για τις μικρές επιχειρήσεις της ΕΕ. 

Πώς ωφελεί η συμφωνία τη βιομηχανία της ΕΕ;

Η Ινδία θα χορηγήσει τις δασμολογικές μειώσεις της ΕΕ που κανένας από τους άλλους εμπορικούς εταίρους της δεν έχει λάβει, βελτιώνοντας δραματικά την πρόσβαση στην αγορά για τις εξαγωγές της ΕΕ. Για παράδειγμα, οι δασμοί στα αυτοκίνητα θα μειωθούν σταδιακά από 110% σε 10% με ποσόστωση 250.000 οχημάτων ετησίως. Οι υψηλοί δασμοί έως και 44% για τα μηχανήματα, 22% για τα χημικά και 11% για τα φαρμακευτικά προϊόντα θα καταργηθούν ως επί το πλείστον.

Παραδείγματα βιομηχανικών τομέων της ΕΕ που θα ωφεληθούν:

Πώς ωφελεί η συμφωνία τους γεωργούς της ΕΕ;

Η συμφωνία καταργεί ή μειώνει συχνά απαγορευτικούς δασμούς (άνω του 36 % κατά μέσο όρο) στις εξαγωγές γεωργικών προϊόντων διατροφής της ΕΕ, ανοίγοντας μια τεράστια αγορά στους Ευρωπαίους γεωργούς. Ευαίσθητοι ευρωπαϊκοί γεωργικοί τομείς όπως το βόειο κρέας, η ζάχαρη ή το ρύζι δεν θα ελευθερωθούν καθόλου.

Παραδείγματα για τους αγροδιατροφικούς τομείς της ΕΕ που θα ωφεληθούν:

Η ΕΕ και η Ινδία διαπραγματεύονται επί του παρόντος χωριστή συμφωνία για τις γεωγραφικές ενδείξεις (ΓΕ), η οποία θα βοηθήσει τα παραδοσιακά γεωργικά προϊόντα της ΕΕ να πωλούν περισσότερο στην Ινδία, εξαλείφοντας τον αθέμιτο ανταγωνισμό με τη μορφή απομιμήσεων.

Πώς θα βοηθήσει η συμφωνία τους παρόχους υπηρεσιών της ΕΕ;

Η συμφωνία θα παρέχει στις εταιρείες της ΕΕ προνομιακή πρόσβαση στην ινδική αγορά υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων βασικών τομέων όπως οι χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και οι ναυτιλιακές υπηρεσίες. Έχει τις πιο φιλόδοξες δεσμεύσεις για τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες από την Ινδία σε οποιαδήποτε εμπορική συμφωνία, υπερβαίνοντας τα όσα έχουν δώσει σε άλλους εταίρους.

Πώς θα βοηθήσει η συμφωνία τις μικρές επιχειρήσεις;

Η συμφωνία έχει ένα ειδικό κεφάλαιο για να βοηθήσει τις μικρές επιχειρήσεις. Θα μπορούν να έχουν εύκολη πρόσβαση σε όλες τις πληροφορίες σχετικά με την επιχειρηματική δραστηριότητα και τη σύσταση επιχειρήσεων στην ΕΕ και την Ινδία. Τα σημεία επαφής για τις ΜΜΕ θα εργαστούν για τη διευκόλυνση των συναλλαγών για τις μικρές επιχειρήσεις. Οι δασμολογικές μειώσεις, η άρση των κανονιστικών φραγμών, η διαφάνεια, οι σταθεροί και προβλέψιμοι κανόνες θα βοηθήσουν τις εταιρείες να εισάγουν-εξάγουν με φθηνότερο, απλούστερο και αποτελεσματικότερο τρόπο.

Πώς θα προωθήσει η συμφωνία το βιώσιμο εμπόριο;

Ειδικές διατάξεις βιωσιμότητας:

• ενίσχυση της προστασίας του περιβάλλοντος και του κλίματος
• προώθηση της προστασίας των δικαιωμάτων των εργαζομένων και στήριξη της χειραφέτησης των γυναικών
• ενίσχυση του διαλόγου και της συνεργασίας
• διασφάλιση αποτελεσματικού μηχανισμού εφαρμογής

Πώς θα προστατεύσει η συμφωνία τα δικαιώματα των εργαζομένων και τη χειραφέτηση των γυναικών;

Η συμφωνία απαιτεί την τήρηση των βασικών αρχών της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας και περιλαμβάνει νομικά δεσμευτικές υποχρεώσεις σε θέματα όπως οι αξιοπρεπείς συνθήκες εργασίας, η επιθεώρηση εργασίας και η υπεύθυνη επιχειρηματική συμπεριφορά. Περιέχει διατάξεις σχετικά με τις συμβάσεις του ΟΗΕ και της ΔΟΕ για την προώθηση της οικονομικής χειραφέτησης των γυναικών και της ισότητας των φύλων. 

Πώς θα στηρίξει η συμφωνία την πράσινη μετάβαση;

Τόσο η ΕΕ όσο και η Ινδία δεσμεύονται να συνεργαστούν σε θέματα κλιματικής αλλαγής και βιώσιμης διαχείρισης των φυσικών πόρων και να εργαστούν για την εφαρμογή συμφωνιών όπως η συμφωνία του Παρισιού, η σύμβαση για τη βιολογική ποικιλότητα και η σύμβαση για το διεθνές εμπόριο ειδών άγριας πανίδας και χλωρίδας που απειλούνται με εξαφάνιση.

Πώς θα εφαρμοστούν οι δεσμεύσεις βιωσιμότητας που περιλαμβάνονται στη συμφωνία;

Πολλές από τις δεσμεύσεις για το εμπόριο και τη βιώσιμη ανάπτυξη είναι νομικά δεσμευτικές και εκτελεστές μέσω ειδικού μηχανισμού διαβούλευσης. Ο μηχανισμός θα παράσχει μια οδό για την αντιμετώπιση των εργασιακών και περιβαλλοντικών ζητημάτων και των ζητημάτων ισότητας των φύλων σε ένα βιώσιμο και χωρίς αποκλεισμούς θέμα, ώστε να επιτευχθεί βελτίωση επιτόπου και όχι μόνο στα χαρτιά.

Πώς θα αποφύγει η συμφωνία την εισαγωγή προϊόντων μη ινδικής προέλευσης στην ΕΕ μέσω της Ινδίας μόνο και μόνο για να επωφεληθούν από τους δασμούς;

Η ΕΕ και η Ινδία έχουν συμφωνήσει κανόνες καταγωγής που διασφαλίζουν ότι μόνο τα προϊόντα που έχουν υποστεί σημαντική μεταποίηση σε ένα από τα μέρη μπορούν να επωφεληθούν από τις δασμολογικές προτιμήσεις της συμφωνίας. Αυτό θα βοηθήσει να αποφευχθεί το ενδεχόμενο άλλες χώρες απλώς να εξάγουν στην Ινδία και να επανεξάγουν στην ΕΕ τα οφέλη των δασμών.

Τι κάνει η ΣΕΣ για να μειώσει τη γραφειοκρατία;

Η ΕΕ και η Ινδία συμφώνησαν απλουστευμένες διαδικασίες, ώστε να διατηρηθεί ένα διαφανές και προβλέψιμο κανονιστικό περιβάλλον και να διασφαλιστεί η ταχύτερη παράδοση των εμπορευμάτων στα τελωνεία. Όλα αυτά θα καταστήσουν τις πραγματικές εξαγωγές/εισαγωγές ευκολότερες, ταχύτερες και φθηνότερες. Συμφωνήσαμε επίσης με την Ινδία να εμβαθύνουμε τη συνεργασία για την ασφάλεια της αλυσίδας εφοδιασμού και να ενισχύσουμε τη διαχείριση κινδύνων και τους ελέγχους στα σύνορα της ΕΕ.

Πώς προστατεύει η συμφωνία την υγεία και την ασφάλεια στην ΕΕ;

Όλες οι εισαγωγές από την Ινδία στην ΕΕ θα εξακολουθήσουν να υπόκεινται στους αυστηρούς κανόνες της ΕΕ για την υγεία και την ασφάλεια των προϊόντων, χωρίς καμία εξαίρεση. Η ΕΕ διασφαλίζει τη συμμόρφωση μέσω ελέγχων.

Επιπλέον, η συμφωνία δημιουργεί ένα πλαίσιο συνεργασίας για την ενίσχυση των πολιτικών και τον καθορισμό προγραμμάτων που συμβάλλουν στην ανάπτυξη βιώσιμων, χωρίς αποκλεισμούς, υγιεινών και ανθεκτικών συστημάτων τροφίμων και για την από κοινού συμμετοχή στη μετάβαση προς βιώσιμα συστήματα τροφίμων.

Πώς προωθεί η συμφωνία το ψηφιακό εμπόριο;

Το κεφάλαιο για το ψηφιακό εμπόριο συμβάλλει σε ένα προβλέψιμο, ασφαλές και δίκαιο περιβάλλον ψηφιακού εμπορίου. Παρέχει κανόνες που οικοδομούν την εμπιστοσύνη των καταναλωτών και διασφαλίζουν την ασφάλεια δικαίου για τις επιχειρήσεις και στηρίζουν την καινοτομία, διατηρώντας παράλληλα το δικαίωμα ρύθμισης της δημόσιας πολιτικής, της ιδιωτικής ζωής και της ασφάλειας και εμβαθύνοντας τη συνεργασία ΕΕ-Ινδίας στην ψηφιακή οικονομία.

Πώς διασφαλίζει η συμφωνία την προστασία της διανοητικής ιδιοκτησίας;

Η συμφωνία παρέχει υψηλό επίπεδο προστασίας και επιβολής των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας, μεταξύ άλλων όσον αφορά τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας, τα εμπορικά σήματα, τα σχέδια και υποδείγματα, την προστασία των εμπορικών απορρήτων και των εμπιστευτικών πληροφοριών, τις φυτικές ποικιλίες. Απαιτεί επίσης μέτρα, διαδικασίες και μέσα έννομης προστασίας για τη διασφάλιση της επιβολής των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας.   

Πώς βοηθά η συμφωνία στην αντιμετώπιση των διαφωνιών σχετικά με το εμπόριο;

Ο λεγόμενος μηχανισμός «επίλυσης διαφορών» θα συμβάλει στην αποφυγή ή την αποτελεσματική διευθέτηση κάθε διαφωνίας σχετικά με τη συμφωνία. Ανεξάρτητες επιτροπές θα αποφασίζουν για τις διαφορές. Ένας προκαθορισμένος κατάλογος εμπειρογνωμόνων θα εξασφαλίσει ότι οι ομάδες θα μπορούν να αρχίσουν να εργάζονται γρήγορα. Οι εκθέσεις της ειδικής ομάδας θα είναι δεσμευτικές και μπορούν να επιβληθούν μέσω της αναστολής των παραχωρήσεων. Όλες οι διαδικασίες και οι ακροάσεις θα είναι απολύτως διαφανείς. Η διαμεσολάβηση είναι επίσης δυνατή, καθιστώντας τη διαδικασία ακόμη πιο γρήγορη.

Τι πρέπει να γίνει για να αρχίσει να λειτουργεί η συμφωνία;

Ακολουθούν τα μέτρα που πρέπει ακόμη να λάβει η ΕΕ:

1. Δημοσίευση σχεδίων κειμένων που αποτέλεσαν αντικείμενο διαπραγμάτευσης
2. Νομική αναθεώρηση και μετάφραση σε όλες τις επίσημες γλώσσες της ΕΕ
3. Πρόταση συμφωνίας στο Συμβούλιο για την υπογραφή και τη σύναψη
4. Έγκριση από το Συμβούλιο
5. Υπογραφή της συμφωνίας μεταξύ της ΕΕ και της Ινδίας
6. Συμφωνία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τη συμφωνία
7. Η απόφαση του Συμβουλίου για τη σύναψη της συμφωνίας (η οποία ουσιαστικά της επιτρέπει να τεθεί σε ισχύ) 

Μόλις η Ινδία επικυρώσει επίσης τη συμφωνία, μπορεί να τεθεί σε ισχύ.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by engin akyurt on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή συγκρότησε ειδική ομάδα για τη διατήρηση και την ενίσχυση της ικανότητας της ΕΕ να διασφαλίζει ότι οι εισαγωγές πληρούν τα πρότυπα της Ένωσης, στηρίζοντας παράλληλα την απασχόληση και την ανάπτυξη των παραγωγών της ΕΕ.

Η ειδική ομάδα θα επικεντρωθεί ιδίως στην ασφάλεια των τροφίμων και των ζωοτροφών, στα κατάλοιπα φυτοφαρμάκων και στις συντονισμένες δράσεις παρακολούθησης της ΕΕ για συγκεκριμένα εισαγόμενα προϊόντα. Συγκεντρώνει εμπειρογνωσία από την Επιτροπή και τα κράτη μέλη και θα συμβάλει στα εξής:

• περαιτέρω εναρμόνιση των ελέγχων των εισαγωγών σε ολόκληρη την ΕΕ·
• Ανάπτυξη συστάσεων για κοινές δράσεις μεταξύ της Επιτροπής και των κρατών μελών·
• Προσδιορισμός των περιπτώσεων στις οποίες απαιτούνται πρόσθετα διοικητικά ή κανονιστικά μέτρα για την ενίσχυση των ελέγχων.

Ο κεντρικός στόχος της πολιτικής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την ασφάλεια των τροφίμων είναι να διασφαλίσει τα υψηλότερα επίπεδα προστασίας της υγείας των ανθρώπων, των ζώων και των φυτών, εξασφαλίζοντας ασφαλή και θρεπτικά τρόφιμα για τους καταναλωτές της ΕΕ, καθώς και τα υψηλότερα πρότυπα για τις ζωοτροφές.

Οι αυστηροί κανόνες εισαγωγής όσον αφορά την υγιεινή των τροφίμων και των ζωοτροφών, την ασφάλεια των καταναλωτών και την κατάσταση της υγείας των ζώων και των φυτών αποσκοπούν στη διασφάλιση ότι όλες οι εισαγωγές πληρούν τα ίδια υψηλά πρότυπα με τα προϊόντα από την ίδια την ΕΕ. Οι έλεγχοι των εισαγωγών είναι ζωτικής σημασίας για την επαλήθευση της συμμόρφωσης των τροφίμων και των ζωοτροφών με τις σχετικές απαιτήσεις. Οι κανόνες της ΕΕ εφαρμόζονται σε όλα τα προϊόντα που πωλούνται στην ΕΕ, είτε παράγονται στην εγχώρια αγορά είτε εισάγονται.

Ιστορικό

Η επίσημη σύσταση της ειδικής ομάδας πραγματοποιήθηκε στο περιθώριο του σημερινού Συμβουλίου και βασίζεται στον διάλογο για την εφαρμογή σχετικά με τους ελέγχους των εισαγωγών που πραγματοποιήθηκε τον περασμένο Δεκέμβριο, όταν η Επιτροπή ανακοίνωσε την ενίσχυση των δράσεών της στον τομέα αυτό.

Η ΕΕ διαθέτει ισχυρή νομοθεσία για την ασφάλεια των τροφίμων και των ζωοτροφών, η οποία διασφαλίζει ότι τα τρόφιμα και οι ζωοτροφές που εισάγονται από τρίτες χώρες είναι ασφαλή για τους πολίτες μας. Οι εθνικές αρχές είναι αρμόδιες για τη διενέργεια των ελέγχων στις εισαγωγές που φθάνουν από τρίτες χώρες για την αξιολόγηση της συμμόρφωσής τους με τους κανόνες της ΕΕ για την ασφάλεια των τροφίμων και των ζωοτροφών. Η Επιτροπή διενεργεί ελέγχους στις τρίτες χώρες για την αξιολόγηση των συστημάτων των χωρών και της αξιοπιστίας τους, ενώ παράλληλα συνεργάζεται στενά με τις κτηνιατρικές και τελωνειακές αρχές των κρατών μελών.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Federico Respini on Unsplash

Μετά την έγκριση του πρώτου κύματος χρηματοδότησης της άμυνας, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε μια δεύτερη ομάδα εθνικών αμυντικών σχεδίων στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας «Δράση για την ασφάλεια στην Ευρώπη» (SAFE), σηματοδοτώντας ένα ακόμη σημαντικό βήμα για να καταστεί η Ένωση ασφαλέστερη. Η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση στο Συμβούλιο για την έγκριση χρηματοδοτικής ενίσχυσης υπέρ της Εσθονίας, της Ελλάδας, της Ιταλίας, της Λετονίας, της Λιθουανίας, της Πολωνίας, της Σλοβακίας και της Φινλανδίας.

Η απόφαση αυτή ακολουθεί μια αυστηρή αξιολόγηση των «Εθνικών Επενδυτικών Σχεδίων Άμυνας» των χωρών στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας «Δράση για την Ασφάλεια στην Ευρώπη» (SAFE). Η Επιτροπή ανοίγει την πόρτα για την αποδέσμευση του πρώτου κύματος μακροπρόθεσμων δανείων χαμηλού κόστους, επιτρέποντας σε αυτά τα έθνη να αυξήσουν επειγόντως τη στρατιωτική τους ετοιμότητα και να αποκτήσουν τον απαραίτητο σύγχρονο αμυντικό εξοπλισμό. Το πλαίσιο εμβαθύνει επίσης την ενσωμάτωση της Ουκρανίας στο οικοσύστημα ασφάλειας της ΕΕ, διασφαλίζοντας ότι η ευρωπαϊκή στήριξη παραμένει ευέλικτη και βιώσιμη.

Τα επίπεδα χρηματοδότησης για κάθε χώρα καθορίστηκαν προσωρινά τον Σεπτέμβριο, με βάση τις αρχές της αλληλεγγύης και της διαφάνειας. Αυτή η ομάδα οκτώ κρατών μελών δικαιούται περίπου 74 δισ. ευρώ μετά την υπογραφή των δανειακών συμβάσεων. Τα κονδύλια αυτά θα δώσουν ζωτική ώθηση στις στρατηγικές ικανότητες εκεί όπου είναι περισσότερο αναγκαίες.

Επόμενα βήματα

Με την ολοκλήρωση της αξιολόγησης της Επιτροπής, το Συμβούλιο έχει πλέον προθεσμία τεσσάρων εβδομάδων για να εκδώσει τις εκτελεστικές αποφάσεις. Μόλις εγκριθεί, η Επιτροπή θα οριστικοποιήσει τις δανειακές συμβάσεις, ενώ οι πρώτες πληρωμές αναμένεται να ξεκινήσουν τον Μάρτιο του 2026. Η Επιτροπή συνεχίζει την αξιολόγηση των σχεδίων για τα υπόλοιπα κράτη μέλη.

Ιστορικό

Ο κανονισμός SAFE εκδόθηκε στις 27 Μαΐου 2025, στο πλαίσιο της «ετοιμότητας 2030», μιας φιλόδοξης δέσμης μέτρων για την άμυνα που παρέχει χρηματοδοτικούς μοχλούς στα κράτη μέλη της ΕΕ για την προώθηση της αύξησης των επενδύσεων σε αμυντικές ικανότητες.

Το SAFE θα επιτρέψει στα κράτη μέλη να αυξήσουν άμεσα και μαζικά τις αμυντικές επενδύσεις τους μέσω κοινών προμηθειών από την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία, εστιάζοντας στις ικανότητες προτεραιότητας. Αυτό θα συμβάλει στη διασφάλιση της διαλειτουργικότητας, της προβλεψιμότητας και της μείωσης του κόστους για μια ισχυρή ευρωπαϊκή βιομηχανική βάση στον τομέα της άμυνας. Η Ουκρανία και οι χώρες ΕΖΕΣ/ΕΟΧ θα μπορούν να συμμετέχουν σε κοινές προμήθειες και θα μπορούν να αγοράζουν από τις βιομηχανίες τους.

Το SAFE θα επιτρέψει επίσης στις υπό προσχώρηση χώρες, στις υποψήφιες χώρες, στις δυνάμει υποψήφιες χώρες και στις χώρες που έχουν υπογράψει εταιρικές σχέσεις ασφάλειας και άμυνας με την ΕΕ να συμμετάσχουν σε κοινές προμήθειες και να συμβάλουν στη συνολική ζήτηση. Μπορούν επίσης να διαπραγματεύονται ειδικές, αμοιβαία επωφελείς συμφωνίες σχετικά με τη συμμετοχή των αντίστοιχων βιομηχανιών τους στις εν λόγω δημόσιες συμβάσεις.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Alexey Larionov on Unsplash