Το Συμβούλιο εξέδωσε και τυπικά απόφαση για χορήγηση επιπλέον μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής (ΜΧΣ) 500 εκατ. ευρώ στην Ιορδανία.

Η συνδρομή της ΕΕ θα συμβάλει στην ενίσχυση της οικονομικής σταθερότητας της Ιορδανίας και θα στηρίξει το εν εξελίξει μεταρρυθμιστικό της πρόγραμμα απέναντι στις κλιμακούμενες εσωτερικές και εξωτερικές προκλήσεις. Στόχος της είναι η στήριξη της αποκατάστασης μιας βιώσιμης θέσης εξωτερικής χρηματοδότησης για τη χώρα και, κατ’ επέκταση, η στήριξη της οικονομικής και κοινωνικής της ανάπτυξης.

Η συνδρομή, η οποία χορηγείται σε συνέχεια του αιτήματος που υπέβαλε η Ιορδανία τον Ιανουάριο του 2025 για πρόσθετη στήριξη, θα είναι διαθέσιμη για δυόμισι έτη και θα έχει τη μορφή μακροπρόθεσμων δανείων, τα οποία θα εκταμιευθούν σε τρεις δόσεις.

Από το 2013, η ΕΕ έχει χορηγήσει στην Ιορδανία 1,08 δισ. ευρώ στο πλαίσιο τριών προηγούμενων προγραμμάτων ΜΧΣ. Επί του παρόντος, βρίσκεται σε εξέλιξη ένα τέταρτο πρόγραμμα ΜΧΣ, επίσης 500 εκατ. ευρώ, στο πλαίσιο του οποίου η πρώτη δόση, ύψους 250 εκατ. ευρώ, εκταμιεύθηκε στις 17 Σεπτεμβρίου 2025. Τα κονδύλια εξακολουθούν να υποστηρίζουν βασικές μεταρρυθμίσεις στη διαχείριση των δημόσιων οικονομικών, την κοινωνική και εργασιακή πολιτική, και τη διακυβέρνηση.

Περαιτέρω στήριξη υπό αυστηρές προϋποθέσεις

Η συνδρομή που εγκρίθηκε σήμερα υπόκειται σε μνημόνιο συνεννόησης, το οποίο θα συμφωνηθεί μεταξύ της Ιορδανίας και της Επιτροπής. Η εκταμίευση των δόσεων θα συνδέεται αυστηρά με την πρόοδο που σημειώνει η Ιορδανία όσον αφορά τις μεταρρυθμίσεις που περιγράφονται στο εν λόγω μνημόνιο συνεννόησης. Η Ιορδανία οφείλει επίσης να σέβεται τους δημοκρατικούς μηχανισμούς, το κράτος δικαίου και τα ανθρώπινα δικαιώματα σε όλη τη διάρκεια του προγράμματος. Η Επιτροπή και η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης (ΕΥΕΔ) θα παρακολουθούν τη συμμόρφωση με την προϋπόθεση αυτή σε όλη τη διάρκεια αυτού του πέμπτου προγράμματος ΜΧΣ.

Ιστορικό

Η Ιορδανία εξακολουθεί να βρίσκεται αντιμέτωπη με υψηλά ποσοστά ανεργίας, χρόνια εξωτερικά ελλείμματα, καθώς και με την αύξηση του δημόσιου χρέος, το οποίο ανήλθε στο 90,4 % του ΑΕΠ το 2024. Η αστάθεια στην περιοχή της Μέσης Ανατολής ασκεί περαιτέρω πίεση στα δημόσια οικονομικά και στο εμπορικό ισοζύγιο της Ιορδανίας.

Η ΕΕ και η Ιορδανία συνδέονται με συμφωνία σύνδεσης από το 2002. Το 2022, οι δύο πλευρές υπέγραψαν τις προτεραιότητες της εταιρικής σχέσης, οι οποίες αποσκοπούν στην περαιτέρω ενίσχυση της συνεργασίας και θα καθοδηγούν την εταιρική σχέση έως το 2027. Τον Ιανουάριο του 2025, συμφωνήθηκε στρατηγική και συνολική εταιρική σχέση ΕΕ-Ιορδανίας. Η εν λόγω εταιρική σχέση υποστηρίζεται από χρηματοδοτική και επενδυτική δέσμη ύψους 3 δισ. ευρώ για την περίοδο 2025-2027, μεταξύ άλλων μέσω ΜΧΣ. Η δέσμη αυτή επικεντρώνεται στη στήριξη της σταθερότητας της Ιορδανίας εν μέσω ασυνήθιστων γεωπολιτικών προκλήσεων, στην προαγωγή του πολιτικού, οικονομικού και διοικητικού εκσυγχρονισμού και στην προώθηση της οικονομικής ανθεκτικότητας.

Ως εκ τούτου, η στήριξη της ΕΕ στην Ιορδανία βοηθά επίσης τη χώρα να μετριάσει τον αντίκτυπο του πολέμου στη Συρία και τον συνακόλουθο μεγάλο αριθμό προσφύγων καθώς και τις επιπτώσεις άλλων περιφερειακών συγκρούσεων, συμπεριλαμβανομένου του πολέμου στη Γάζα.

Η ΜΧΣ αποτελεί μορφή χρηματοδοτικής βοήθειας που προσφέρεται από την EE στις χώρες εταίρους οι οποίες αντιμετωπίζουν κρίση του ισοζυγίου πληρωμών. Διατίθεται στις χώρες της διεύρυνσης και στις γειτονικές χώρες της ΕΕ που αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα με το ισοζύγιο πληρωμών. Η υλοποίηση της προτεινόμενης πράξης συμπληρώνεται, επιπλέον, από τη διμερή συνεργασία της ΕΕ στο πλαίσιο του Μηχανισμού Γειτονίας, Ανάπτυξης και Διεθνούς Συνεργασίας – Παγκόσμια Ευρώπη (NDICI-GE).

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Anton Lecock on Unsplash

Το Συμβούλιο κίνησε διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος (ΔΥΕ) για τη Φινλανδία. Εξέδωσε επίσης σύσταση προς τη Φινλανδία στην οποία περιγράφεται η πορεία των καθαρών δαπανών και το χρονοδιάγραμμα που θα πρέπει να ακολουθηθεί για τον τερματισμό του υπερβολικού ελλείμματός της έως το 2028.

Ο μηχανισμός ΔΥΕ έχει σχεδιαστεί για να διασφαλίζει ότι τα κράτη μέλη της ΕΕ επαναφέρουν ή διατηρούν την πειθαρχία όσον αφορά τους προϋπολογισμούς των κυβερνήσεών τους. Διαδικασίες κινούνται όταν ένα κράτος μέλος εμφανίζει δημόσιο έλλειμμα που υπερβαίνει την τιμή αναφοράς του 3 % του ΑΕΠ που ορίζει η Συνθήκη, σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 3 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η απόφαση του Συμβουλίου να κινήσει ΔΥΕ σήμερα είναι δικαιολογημένη δεδομένου του δημοσιονομικού ελλείμματος της Φινλανδίας ύψους 4,4 % το 2024 και του προβλεπόμενου δημοσιονομικού ελλείμματος ύψους 4,3 % το 2025. Η χρήση από τη Φινλανδία της εθνικής ρήτρας διαφυγής για αμυντικές δαπάνες δυνάμει του συμφώνου σταθερότητας και ανάπτυξης, η οποία επιτρέπει στα κράτη μέλη να έχουν υπερβολικό έλλειμμα 1,5 % χωρίς να κινείται ΔΥΕ, δεν εξηγεί πλήρως το έλλειμμα της Φινλανδίας.

Στη σύστασή του, το Συμβούλιο ορίζει ότι η Φινλανδία θα πρέπει συνεπώς να αναλάβει αποτελεσματική δράση και να υποβάλει έως τις 30 Απριλίου 2026 τα αναγκαία μέτρα για τη μείωση του ελλείμματός της. Η Φινλανδία θα πρέπει επίσης να διασφαλίσει ότι ο σωρευτικός ρυθμός αύξησης των καθαρών δαπανών της σε ονομαστικούς όρους δεν θα υπερβεί το 2,5 % το 2026, το 4,1 % το 2027 και το 5,9 % το 2028.

Γενικές πληροφορίες

Τα κράτη μέλη πρέπει να συμμορφώνονται με τη δημοσιονομική πειθαρχία βάσει κριτηρίων και τιμών αναφοράς που καθορίζονται στις Συνθήκες της ΕΕ: το έλλειμμά τους δεν θα πρέπει να υπερβαίνει το 3% του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος (ΑΕΠ) τους και το χρέος τους δεν θα πρέπει να υπερβαίνει το 60% του ΑΕΠ τους. Όλα τα κράτη μέλη πρέπει να τηρούν τις εν λόγω τιμές αναφοράς της Συνθήκης.

Σε περίπτωση υπερβολικού ελλείμματος σε ένα κράτος μέλος, σκοπός της ΔΥΕ είναι να παρακινήσει το εν λόγω κράτος μέλος να διορθώσει το έλλειμμά του, θέτοντάς το υπό ενισχυμένο έλεγχο και διατυπώνοντας συστάσεις ώστε αυτό να αναλάβει αποτελεσματική δράση για τη διόρθωση του ελλείμματος. Τέλος, στόχος είναι η ενίσχυση της δημοσιονομικής βιωσιμότητας των κρατών μελών.

Όταν κινεί ΔΥΕ βάσει σύστασης της Επιτροπής, το Συμβούλιο απευθύνει επίσης σύσταση στο οικείο κράτος μέλος να αναλάβει αποτελεσματική δράση για τον τερματισμό της κατάστασης υπερβολικού ελλείμματος εντός καθορισμένης προθεσμίας.

Με τη σύστασή του, το Συμβούλιο ζητεί από το κράτος μέλος να εφαρμόσει διορθωτική πορεία των καθαρών δαπανών, η οποία να διασφαλίζει ότι το δημοσιονομικό έλλειμμα μειώνεται και διατηρείται κάτω από την τιμή αναφοράς του 3% του ΑΕΠ εντός της προθεσμίας που καθορίζεται στη σύσταση.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by aboodi vesakaran on Unsplash

Στις 15 Δεκεμβρίου 2025 το Συμβούλιο εξέδωσε την απόφαση (ΚΕΠΠΑ) 2025/2585¹ σχετικά με περιοριστικά μέτρα λόγω της κατάστασης στη Λευκορωσία και της εμπλοκής της Λευκορωσίας στην ρωσική επίθεση κατά της Ουκρανίας.

Το Συμβούλιο αποφάσισε να εισαγάγει ένα πρόσθετο κριτήριο για την καταχώριση στον κατάλογο φυσικών ή νομικών προσώπων, οντοτήτων ή φορέων που ευθύνονται για, υλοποιούν, υποστηρίζουν, προσπορίζονται όφελος από,

συμμετέχουν σε ή διευκολύνουν ενέργειες ή πολιτικές που μπορούν να αποδοθούν στη Δημοκρατία της Λευκορωσίας και οι οποίες υπονομεύουν ή απειλούν τη δημοκρατία, το κράτος δικαίου, τη σταθερότητα ή την ασφάλεια στην Ένωση ή σε ένα ή περισσότερα κράτη μέλη της, σε διεθνή οργανισμό ή σε τρίτη χώρα.

Η Αλβανία, η Βοσνία και Ερζεγοβίνη, η Ισλανδία, το Λιχτενστάιν, το Μαυροβούνιο, η Βόρεια Μακεδονία, η Νορβηγία και η Ουκρανία ευθυγραμμίζονται με την απόφαση του Συμβουλίου.

Οι χώρες αυτές θα μεριμνήσουν για τη συμμόρφωση των εθνικών τους πολιτικών με την εν λόγω απόφαση του Συμβουλίου.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση σημειώνει και επικροτεί τη δέσμευση αυτή.

¹ΕΕ L, 2025/2585, 16.12.2025, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2025/2585/oj.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Antoine Schibler on Unsplash