Οι επικαιροποιημένοι κανόνες, που εγκρίθηκαν με 459 ψήφους υπέρ, 127 κατά και 70 αποχές, επιτρέπουν στις ευάλωτες αναπτυσσόμενες χώρες να εξάγουν αγαθά στην ΕΕ με χαμηλούς ή μηδενικούς δασμούς. Στον κατάλογο των διεθνών συνθηκών που πρέπει να επικυρώσουν οι συμμετέχουσες χώρες για να επωφεληθούν από τις εμπορικές προτιμήσεις προτέθηκε σειρά συμβάσεων για τα ανθρώπινα δικαιώματα και το περιβάλλον, στις οποίες περιλαμβάνονται η Συμφωνία του Παρισιού, η Σύμβαση για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία και η Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού.

Προϋποθέσεις περί επανεισδοχής

Οι ευρωβουλευτές κατάφεραν να συμπεριλάβουν μια σειρά αυστηρότερων κριτηρίων που θα πρέπει να πληρούνται προτού οι χώρες του ΣΓΠ δουν τους προτιμησιακούς δασμούς τους να ανακαλούνται λόγω της συνεχιζόμενης άρνησης συνεργασίας για την επανεισδοχή παράτυπων μεταναστών. Τα κριτήρια αυτά περιλαμβάνουν μεγαλύτερη διαδικασία αξιολόγησης και υποχρεωτική συνεργασία τουλάχιστον 12 μηνών με τις εμπλεκόμενες χώρες. Θα υπάρξει επίσης καθυστέρηση δύο ετών για τις λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες όσον αφορά την εφαρμογή των όρων επανεισδοχής.

Ρύζι

Προκειμένου να προστατευθεί καλύτερα ο ευαίσθητος τομέας της παραγωγής ρυζιού στην ΕΕ, οι διαπραγματευτές του Κοινοβουλίου διασφάλισαν ότι θα ενεργοποιούνται αυτόματες δικλείδες μόλις σημειωθεί αύξηση των εισαγωγών ρυζιού κατά 45% κατά μέσο όρο σε 10 έτη.

Δηλώσεις

Ο Bernd Lange (S&D, DE), πρόεδρος της  Επιτροπής Διεθνούς Εμπορίου και εισηγητής, δήλωσε: «Πρόκειται για σπουδαία νέα για περισσότερα από 2 δισεκατομμύρια ανθρώπους σε πάνω από 60 χώρες. Παρέχοντας σχεδόν αδασμολόγητη και χωρίς ποσοστώσεις πρόσβαση στην αγορά της ΕΕ για άλλα 10 έτη, η ΕΕ διπλασιάζει τις προσπάθειές της για να καταστεί αξιόπιστος, προβλέψιμος και ανθεκτικός εταίρος για τον αναπτυσσόμενο κόσμο. Δύο ζητήματα βρέθηκαν στο επίκεντρο των διαπραγματεύσεων: οι προϋποθέσεις επανεισδοχής και οι δικλείδες για τους ρυζοπαραγωγούς. Όσον αφορά τις επανεισδοχές, το Κοινοβούλιο πιστεύει ότι το εμπόριο και η μετανάστευση είναι καλύτερο να διαχωρίζονται. Το Συμβούλιο έδειξε σημαντική ευελιξία για να ανταποκριθεί στις ανησυχίες του Κοινοβουλίου, δημιουργώντας ένα ισορροπημένο σύστημα με σαφή όρια και ένα διαφοροποιημένο σύστημα για τις λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες. Στην πράξη, αυτή η αιρεσιμότητα θα είναι πολύ δύσκολο να ενεργοποιηθεί. Όσον αφορά τις διασφαλίσεις για το ρύζι, διαθέτουμε πλέον ένα σύστημα που θα ενεργοποιείται αυτόματα σε περίπτωση υπερβολικών όγκων εισαγωγών ρυζιού.»

Επόμενα βήματα

Μόλις εγκριθεί επίσημα από το Συμβούλιο της ΕΕ, η νομοθεσία θα υπογραφεί και θα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ. Στη συνέχεια, θα τεθεί σε ισχύ και θα εφαρμοστεί για περίοδο 10 ετών.

Σχετικές πληροφορίες

Το σύστημα γενικευμένων προτιμήσεων (ΣΓΠ) αποτελεί το προτιμησιακό εμπορικό καθεστώς της ΕΕ με τις αναπτυσσόμενες χώρες από το 1971. Προσφέρει στις αναπτυσσόμενες χώρες μειωμένους δασμούς κατά τις εξαγωγές προς την ΕΕ με στόχο την εξάλειψη της φτώχειας, την προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης και την καλύτερη ενσωμάτωση των χωρών αυτών στην παγκόσμια οικονομία. Το σύστημα ΣΓΠ καλύπτει περισσότερες από 60 χώρες και 2 δισεκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο. Τον Οκτώβριο του 2023 το Κοινοβούλιο ψήφισε υπέρ της παράτασης των ισχυόντων κανόνων μετά την παύση των συνομιλιών με το Συμβούλιο σχετικά με τους νέους κανόνες.

Πηγή: europarl.europa.eu

Photo by Nina Luong on Unsplash

Σε έκθεση που εγκρίθηκε με 447 ψήφους υπέρ, 160 κατά και 43 αποχές, οι ευρωβουλευτές καλούν τα κράτη μέλη που εξακολουθούν να στηρίζονται σε ορισμούς του βιασμού με βάση τη χρήση βίας ή εξαναγκασμού, να εναρμονίσουν τη νομοθεσία τους με τα διεθνή πρότυπα - συμπεριλαμβανομένης της Σύμβασης της Κωνσταντινούπολης, η οποία κυρώθηκε από την ΕΕ το 2023. Παράλληλα, ζητούν επαρκή στήριξη και προστασία για τα θύματα και τους επιζώντες σε ολόκληρη την ΕΕ. Το Κοινοβούλιο υπογραμμίζει ότι η σιωπή, η έλλειψη αντίστασης, η απουσία ρητής άρνησης, η προηγούμενη συναίνεση, η προγενέστερη σεξουαλική συμπεριφορά ή οποιαδήποτε υφιστάμενη ή προηγούμενη σχέση δεν πρέπει να ερμηνεύονται ως συναίνεση.

Νέο νομικό πλαίσιο

Οι ευρωβουλευτές επισημαίνουν ότι η συναίνεση πρέπει να αξιολογείται εντός του εκάστοτε πλαισίου, συμπεριλαμβανομένων των περιπτώσεων που αφορούν βία, απειλή, κατάχρηση εξουσίας, φόβο, εκφοβισμό, κατάσταση απώλειας συνείδησης, μέθη, υποβολή σε χημικές ουσίες, ύπνο, ασθένεια, αναπηρία ή άλλη κατάσταση ευαλωτότητας. Υπογραμμίζουν ότι οι τραυματικές αντιδράσεις (όπως το «πάγωμα» ή η «παραίτηση») πρέπει να αποτυπώνονται στη νομοθεσία και τη δικαστική πρακτική και επαναλαμβάνουν την έκκλησή τους να προστεθεί η έμφυλη βία στον κατάλογο ποινικών αδικημάτων υπό το δίκαιο της ΕΕ

Προσέγγιση με επίκεντρο το θύμα

Το Κοινοβούλιο υπογραμμίζει ότι για τον βιασμό, μόνο μία νομοθεσία με βάση τη συναίνεση μπορεί να διασφαλίσει ουσιαστική δυνατότητα προσφυγής στη δικαιοσύνη. Οι ευρωβουλευτές ζητούν μια διαθεματική και θυματοκεντρική προσέγγιση, η οποία να περιλαμβάνει άμεση ιατρική φροντίδα, σεξουαλική και αναπαραγωγική υγειονομική περίθαλψη, ασφαλή και νόμιμη άμβλωση, μετατραυματική περίθαλψη, ψυχολογική υποστήριξη και νομική συνδρομή. Ζητούν επίσης δωρεάν εξειδικευμένες υπηρεσίες υποστήριξης, συμπεριλαμβανομένων κέντρων αντιμετώπισης κρίσεων που λειτουργούν σε 24ωρη βάση και παρέχουν ιατρική, ψυχολογική και νομική στήριξη.

Κατάρτιση, εκπαίδευση και ευαισθητοποίηση

Η έκθεση ζητά την καθιέρωση τακτικής και εξειδικευμένης υποχρεωτικής κατάρτισης για επαγγελματίες που είναι πιθανό να έρθουν σε επαφή με θύματα βιασμού, μεταξύ των οποίων και αστυνομικοί, δικαστές, εισαγγελείς, δικηγόροι, επαγγελματίες υγείας και εργαζόμενοι στην πρώτη γραμμή. Οι ευρωβουλευτές καλούν την Επιτροπή να παρουσιάσει εντός του 2026 τις κατευθυντήριες γραμμές της ΕΕ για μια ολοκληρωμένη διαπαιδαγώγηση για τη σεξουαλικότητα και τις σχέσεις, καθώς και για εκστρατείες ευαισθητοποίησης σε επίπεδο ΕΕ σχετικά με τη συναίνεση, τις διαπροσωπικές σχέσεις, τη σεξουαλική ακεραιότητα και τη σωματική αυτονομία, καθώς και για την αποδόμηση μύθων γύρω από τον βιασμό, το περιεχόμενο που υπονομεύει την έμφυλη ισότητα και την διαδικτυακή προπαγάνδα που προωθεί στερεοτυπικές και μισογυνικές αντιλήψεις («incels»).

Δηλώσεις

Η εισηγήτρια της Επιτροπής Πολιτικών Ελευθεριών Evin Incir (Σοσιαλιστές, Σουηδία) δήλωσε: «Είναι τόσο ηθικά όσο και νομικά απαράδεκτο το γεγονός ότι οι γυναίκες δεν προστατεύονται σε ολόκληρη την ΕΕ από νόμους με την αρχή ‘μόνο το ναι σημαίνει ναι’. Εδώ και χρόνια ζητάμε έναν κοινό ευρωπαϊκό ορισμό του βιασμού και, παρότι το Συμβούλιο απέτρεψε την υιοθέτησή του στο πλαίσιο της οδηγίας για την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών, ολοένα και περισσότερες κυβερνήσεις αναγνωρίζουν την ανάγκη μίας τέτοιας προσέγγισης — από το 2023, η Γαλλία, η Φινλανδία, το Λουξεμβούργο και η Ολλανδία έχουν θεσπίσει σχετική νομοθεσία. Η συγκυρία είναι με το μέρος μας: ήρθε η ώρα να θεσπίσουμε έναν κοινό ευρωπαϊκό ορισμό του βιασμού με βάση την απουσία ελεύθερης και ανακλητής συναίνεσης.»

Η εισηγήτρια της Επιτροπής Δικαιωμάτων των Γυναικών Joanna Scheuring-Wielgus (Σοσιαλιστές, Πολωνία) δήλωσε: «Μία στις τρεις γυναίκες στην ΕΕ έχει υποστεί έμφυλη βία. Μία στις είκοσι, έχει υπάρξει θύμα βιασμού. Χάρη στο θάρρος γυναικών όπως η Gisèle Pelicot, οι φωνές που ζητούν δράση, πυκνώνουν. Ωστόσο, γνωρίζουμε ότι στις κοινωνίες μας υπάρχουν αμέτρητα θύματα, πολλά από τα οποία δεν θα βρουν ποτέ δικαίωση. Το Κοινοβούλιο υψώνει την φωνή του υπέρ της δικαιοσύνης, καλώντας την Επιτροπή να προτείνει νομοθεσία, ώστε να μπορέσουμε να βελτιώσουμε ουσιαστικά την κατάσταση που βιώνουν οι γυναίκες και να υπερβούμε παρωχημένους νόμους προκειμένου να διασφαλίσουμε το ίδιο επίπεδο προστασίας σε ολόκληρη την ΕΕ.»

Πηγή: europarl.europa.eu

Photo by Frolicsome Fairy on Unsplash

Σύμφωνα με την ενδιάμεση έκθεση του Κοινοβουλίου, η οποία εγκρίθηκε με 370 ψήφους υπέρ, 201 κατά και 84 αποχές, ο προϋπολογισμός της ΕΕ για την περίοδο 2028-2034 θα πρέπει να ανέλθει στο 1,27% του ακαθάριστου εθνικού εισοδήματος της ΕΕ και να μην περιλαμβάνει στα ανώτατα όριά του την εξυπηρέτηση του χρέους για το ταμείο ανάκαμψης NextGenerationEU (0,11% του ΑΕΕ).

Οι ευρωβουλευτές προτείνουν αύξηση κατά περίπου 10% σε σύγκριση με την πρόταση που υπέβαλε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον Ιούλιο του 2025. Τα επιπλέον χρήματα που ζητά το Κοινοβούλιο θα κατανεμηθούν ομοιόμορφα στους τρεις τομείς του προϋπολογισμού που στηρίζουν τις προτεραιότητες της ΕΕ (εξαιρουμένων των θεσμικών οργάνων και οργανισμών της ΕΕ) και θα αμβλύνουν τις πληθωριστικές πιέσεις.

Σε ονομαστικούς όρους, η πρόταση του Κοινοβουλίου αντιστοιχεί σε αύξηση 175,11 δισ. ευρώ (σε σταθερές τιμές 2025) ή 197,30 δισ. ευρώ (σε τρέχουσες τιμές) σε σύγκριση με την πρόταση της Επιτροπής. Στα χρήματα αυτά δεν συμπεριλαμβάνεται το κόστος αποπληρωμής του μηχανισμού ανάκαμψης NextGenerationEU. Συνολικά, το Κοινοβούλιο προτείνει προϋπολογισμό ύψους 1,78 τρισ. ευρώ (σε σταθερές τιμές 2025), ή 2,01 τρισ. ευρώ (σε τρέχουσες τιμές), για τη χρηματοδότηση των πολιτικών προτεραιοτήτων και των στρατηγικών στόχων της ΕΕ.

Οι ευρωβουλευτές τονίζουν ότι ο επόμενος μακροπρόθεσμος προϋπολογισμός της ΕΕ πρέπει να παραμείνει ένα επενδυτικό εργαλείο που θα στηρίζει τις πολιτικές της ΕΕ, τους πολίτες, τις περιφέρειες, τις μεγάλες, μεσαίες και μικρές επιχειρήσεις, και που θα προσφέρει ευρωπαϊκή προστιθέμενη αξία σε σχέση με τις εθνικές δαπάνες. Στο πλαίσιο αυτό τάσσονται αποφασιστικά ενάντια σε οποιαδήποτε επανεθνικοποίηση, απορρίπτοντας μια προσέγγιση «à la carte», και προειδοποιούν ότι το μοντέλο «ένα σχέδιο ανά κράτος μέλος» που προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενδέχεται να αποδυναμώσει τις πολιτικές της ΕΕ, να μειώσει τη διαφάνεια και να δημιουργήσει ανταγωνισμό μεταξύ των δικαιούχων.

Διακριτή και αυξημένη χρηματοδότηση για προγράμματα καίριας σημασίας

Οι ευρωβουλευτές ζητούν ισχυρές πολιτικές που θα στηρίζονται σε επαρκή χρηματοδότηση, με διακριτές πιστώσεις για πολιτικές που εντάσσονται στα σχέδια εθνικής και περιφερειακής εταιρικής σχέσης. Στις πολιτικές αυτές περιλαμβάνονται η κοινή γεωργική πολιτική και η κοινή αλιευτική πολιτική, μεταξύ άλλων και για τις εξόχως απόκεντρες περιοχές, η πολιτική συνοχής, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο και οι εσωτερικές υποθέσεις. Τονίζουν επίσης ότι οι περιφερειακές και τοπικές αρχές πρέπει να συμμετέχουν πλήρως στον σχεδιασμό και την υλοποίηση των προγραμμάτων.

Οι ευρωβουλευτές χαιρετίζουν την πρόταση της Επιτροπής να διπλασιαστεί η χρηματοδότηση για την ανταγωνιστικότητα, την άμυνα, την καινοτομία, την ψηφιακή και πράσινη μετάβαση, τις υποδομές, την υγεία, την παιδεία και τον πολιτισμό. Ζητούν αυξημένη στήριξη για προγράμματα καίριας σημασίας, όπως το Ταμείο Ευρωπαϊκής Ανταγωνιστικότητας (ΕΤΑ), το πρόγραμμα «Ορίζων Ευρώπη», ο μηχανισμός «Συνδέοντας την Ευρώπη», το Erasmus+, το πρόγραμμα AgoraEU, ο μηχανισμός πολιτικής προστασίας, ενώ ζητούν επίσης ειδική χρηματοδότηση για το EU4Health και τις πρωτοβουλίες που σχετίζονται με το πρόγραμμα LIFE στο πλαίσιο του ΕΤΑ.

Παρότι στηρίζουν την αύξηση των πόρων για την εξωτερική δράση, οι ευρωβουλευτές κρίνουν ότι το προτεινόμενο επίπεδο είναι ανεπαρκές και ζητούν περισσότερα κονδύλια για τη διεύρυνση, την ανάπτυξη, τη στήριξη προς την Ουκρανία, την πολυμερή συνεργασία και την ανθρωπιστική βοήθεια.

Απειλές κατά της διαφάνειας και της λογοδοσίας

Οι ευρωβουλευτές τονίζουν ότι η απλούστευση των κανόνων δεν πρέπει να υπονομεύσει τη διαφάνεια, τη λογοδοσία και τον δημοκρατικό έλεγχο Προειδοποιούν ότι η εκτεταμένη χρήση χρηματοδότησης που δεν συνδέεται με τις δαπάνες μπορεί να εμποδίσει τον ορθό και αποτελεσματικό λογιστικό έλεγχο. Στο κείμενο που ενέκριναν υπογραμμίζουν επίσης ότι ο σεβασμός στις αξίες της ΕΕ και το κράτος δικαίου αποτελεί προϋπόθεση για να έχει κανείς πρόσβαση σε κονδύλια της ΕΕ, διευκρινίζοντας όμως ότι οι τελικοί δικαιούχοι δεν θα πρέπει να τιμωρούνται για παραβιάσεις του κράτους δικαίου για τις οποίες ευθύνονται οι κυβερνήσεις των χωρών τους.

Έσοδα

Οι ευρωβουλευτές επιβεβαιώνουν την ισχυρή δέσμευση του Κοινοβουλίου να θεσπιστούν νέοι ίδιοι πόροι, ώστε να αποπληρωθεί το χρέος του NextGenerationEU και να χρηματοδοτηθεί ο προϋπολογισμός. Στηρίζουν την προτεινόμενη από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή «προσέγγιση καλαθιού», τονίζοντας ότι οι νέες πηγές εσόδων πρέπει να εγκριθούν μαζί με το επόμενο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο (ΠΔΠ) και να αποφέρουν περίπου 60 δισ. ευρώ ετησίως. Σε περίπτωση που απορριφθούν κάποιες από τις προτάσεις, ζητούν να εξεταστούν εναλλακτικές λύσεις, όπως η καθιέρωση εισφοράς για ψηφιακές υπηρεσίες, η επιβολή εισφοράς για τα τυχερά παιχνίδια στο διαδίκτυο, η επέκταση του μηχανισμού συνοριακής προσαρμογής άνθρακα ή η καθιέρωση εισφοράς στα κέρδη από κρυπτοστοιχεία.

Για λεπτομερή αριθμητικά στοιχεία, ανατρέξτε στο παράρτημα ΙΙ της ενδιάμεσης έκθεσης.

Δηλώσεις

Ο συνεισηγητής Siegfried Mureşan (ΕΛΚ, Ρουμανία) δήλωσε τα εξής: «Με τη σημερινή ψηφοφορία, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δίνει τον τόνο όσον αφορά τη φιλοδοξία και το χρονοδιάγραμμα του ΠΔΠ. Έχουμε υιοθετήσει ισχυρή θέση για τον επόμενο προϋπολογισμό, εξισορροπώντας νέες και παραδοσιακές προτεραιότητες με λογική αύξηση κατά 10%. Καλούμε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο να εντείνει τις προσπάθειές του, να προωθήσει τις προτάσεις μας και να συμφωνήσει σε έναν ισχυρό, έγκαιρο προϋπολογισμό. Είμαστε έτοιμοι να πιάσουμε δουλειά.»

«Κοινή γεωργική πολιτική, ταμεία συνοχής, Ορίζων Ευρώπη, Erasmus+ — αυτά δεν είναι απομεινάρια του παρελθόντος, αλλά η ραχοκοκαλιά της ευρωπαϊκής αλληλεγγύης και οι διαμορφωτές του μέλλοντός μας. Η φιλοδοξία χωρίς πόρους είναι κενό γράμμα, και αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο υιοθετήσαμε μια ισχυρή θέση για τον επόμενο προϋπολογισμό, εξισορροπώντας νέες και παραδοσιακές προτεραιότητες με μια λογική αύξηση και νέους, γνήσιους ιδίους πόρους. Εναπόκειται πλέον στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο να ανταποκριθεί στις φιλοδοξίες μας, να αξιοποιήσει τις προτάσεις μας και να εξασφαλίσει έναν ισχυρό και έγκαιρο προϋπολογισμό, ο οποίος θα λειτουργεί για τις περιφέρειες, τους δικαιούχους και τους πολίτες. Προσβλέπουμε σε εποικοδομητικές διαπραγματεύσεις», δήλωσε η συνεισηγήτρια Carla Tavares (Σοσιαλιστές, Πορτογαλία).

Επόμενα βήματα

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο οριστικοποίησε πλέον τη θέση του σχετικά με τον κανονισμό που θα καθορίσει τη δομή και τα βασικά μεγέθη του ΠΔΠ για τα έτη 2028-2034. Ο κανονισμός για το ΠΔΠ απαιτεί την έγκριση του Κοινοβουλίου. Οι σχετικές διαπραγματεύσεις μπορούν να ξεκινήσουν μόλις τα κράτη μέλη συμφωνήσουν σε μια ολοκληρωμένη κοινή θέση.

Σχετικές πληροφορίες

Το Κοινοβούλιο διατύπωσε τις προτεραιότητές του για τον προϋπολογισμό της ΕΕ μετά το 2027, τον Μάιο του 2025. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε την πρότασή της για τον επόμενο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ τον Ιούλιο του 2025. Κορυφαίοι ευρωβουλευτές έχουν δηλώσει ότι η πρόταση αυτή ισοδυναμεί με πάγωμα των πραγματικών επενδύσεων, επικρίνοντας επίσης το γεγονός ότι η πρόταση περιλαμβάνει την αποπληρωμή του χρέους για το NextGenerationEU. Το μεγαλύτερο μέρος του προϋπολογισμού κατευθύνεται σε επιχειρήσεις, αγρότες, περιφέρειες και την κοινωνία των πολιτών, ενώ περίπου το 6% αφορά διοικητικές δαπάνες.

Πηγή: europarl.europa.eu

Photo by Jakub Żerdzicki on Unsplash

Σε ψήφισμα που εγκρίθηκε την Πέμπτη δι’ ανατάσεως, η ολομέλεια ζητά αποτελεσματικές και αποτρεπτικές κυρώσεις για αδικήματα κυβερνοεκφοβισμού, ευκολότερη αναφορά περιστατικών από τα θύματα και κάλυψη των νομικών κενών σε επίπεδο ΕΕ ώστε να αναγνωριστούν πλήρως η έκταση και η σοβαρότητα του προβλήματος.

Μέτρα ποινικού δικαίου

Οι ευρωβουλευτές εκφράζουν ανησυχία για την αύξηση του κυβερνοεκφοβισμού και της κακοποίησης μέσω εικόνων ή βίντεο στο διαδίκτυο, επισημαίνοντας ότι τα υφιστάμενα μέτρα ενδεχομένως δεν είναι επαρκή. Ζητούν από την Επιτροπή να αξιολογήσει κατά πόσον απαιτείται εναρμονισμένος ορισμός του κυβερνοεκφοβισμού σε επίπεδο ΕΕ και αν θα πρέπει να αναγνωριστεί ως ιδιαιτέρως σοβαρό έγκλημα με διασυνοριακή διάσταση στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού δικαίου. Υποστηρίζουν ακόμη, ότι μια άλλη οδός θα ήταν να προστεθούν τα εγκλήματα μίσους στον κατάλογο των εγκλημάτων της ΕΕ, ώστε να καλύπτονται και οι σοβαρότερες περιπτώσεις.

Το Κοινοβούλιο εκφράζει την απογοήτευσή του για την έλλειψη νομικού πλαισίου όσον αφορά τον εντοπισμό υλικού σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών στο διαδίκτυο και ζητά από την Επιτροπή να ενεργήσει γρήγορα, ώστε να διασφαλίσει ότι οι ψηφιακές πλατφόρμες υιοθετούν μηχανισμούς εθελοντικής αναφοράς. Οι ευρωβουλευτές υπογραμμίζουν ότι οι πλατφόρμες έχουν υποχρεώσεις να διασφαλίζουν έναν ασφαλή ψηφιακό χώρο για τα παιδιά.

Λογοδοσία των πλατφορμών και εφαρμογή της νομοθεσίας για τις ψηφιακές υπηρεσίες

Οι ευρωβουλευτές τονίζουν την ανάγκη λογοδοσίας των διαδικτυακών πλατφορμών για την πρόληψη και την καταπολέμηση του κυβερνοεκφοβισμού, προειδοποιώντας ότι ορισμένα επιχειρηματικά μοντέλα ενθαρρύνουν τη διάδοση περιεχομένου μίσους, επηρεάζοντας ιδιαίτερα ανηλίκους, γυναίκες και την ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητα. Επικρίνουν επίσης τα υπερ-εξατομικευμένα συστήματα συστάσεων που προωθούν τη ρητορική μίσους και υποβαθμίζουν περιεχόμενο λιγότερο διχαστικού χαρακτήρα.

Το Κοινοβούλιο ζητά αυστηρότερη εφαρμογή του άρθρου 28 της πράξης για τις ψηφιακές υπηρεσίες (DSA), το οποίο καλύπτει την προστασία των ανηλίκων, καλώντας την Επιτροπή να ολοκληρώσει τις εκκρεμείς υποθέσεις και να αντιταχθεί σθεναρά σε κάθε προσπάθεια επανεξέτασης της νομοθεσίας. Οι ευρωβουλευτές ανησυχούν για την αυξανόμενη χρήση της ΤΝ για σκοπούς κακοποίησης (π.χ. η δημιουργία «deepfakes» και η μη συναινετική παραγωγή περιεχομένου προσωπικής φύσης) και καλούν τους παρόχους να συμμορφωθούν με τις υποχρεώσεις επισήμανσης που προβλέπει η νομοθεσία. Επαναλαμβάνουν επίσης την ανάγκη απαγόρευσης των «nudifiers» («εφαρμογές αφαίρεσης ρούχων»), για τις οποίες βρίσκονται επί του παρόντος σε εξέλιξη διαπραγματεύσεις μεταξύ των συννομοθετών της ΕΕ.

Στήριξη των θυμάτων

Το κείμενο υπενθυμίζει την ανάγκη ενίσχυσης της προστασίας και της στήριξης των θυμάτων κυβερνοεκφοβισμού, καθώς και την αύξηση της χρηματοδότησης προς οργανώσεις στήριξης θυμάτων, με την ενσωμάτωση του κυβερνοεκφοβισμού και των μέτρων αντιμετώπισής του στις εθνικές στρατηγικές για την ψυχική υγεία. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να δώσουν προτεραιότητα στην πρόληψη, την εκπαίδευση και την ευαισθητοποίηση, με στόχευση στα παιδιά, τους γονείς και τους εκπαιδευτικούς, καθώς και να διασφαλίσουν την ταχεία εφαρμογή της οδηγίας της ΕΕ για τα δικαιώματα των θυμάτων.

Να εξεταστεί το ενδεχόμενο αναγνώρισης του κυβερνοεκφοβισμού ως εγκλήματος της ΕΕ

Ο κυβερνοεκφοβισμός έχει αναδειχθεί σε σημαντική απειλή για την ασφάλεια και την ευημερία των ανηλίκων και των νέων στο διαδίκτυο, με σοβαρές και διαρκείς επιπτώσεις στα θύματα. Ως απάντηση στην εξέλιξη αυτή και στις εκκλήσεις για ανάληψη δράσης (το 92% των πολιτών της ΕΕ επιθυμεί οι αρχές να λάβουν σχετικά μέτρα), τον Φεβρουάριο του 2026 η Επιτροπή παρουσίασε ειδικό σχέδιο δράσης κατά του κυβερνοεκφοβισμού.

Αν και ορισμένα κράτη μέλη (όπως η Ιρλανδία με τον «νόμο της Coco») θεσπίζουν στοχευμένες διατάξεις για την αντιμετώπιση του κυβερνοεκφοβισμού, ο νομικός κατακερματισμός εξακολουθεί να υφίσταται σε ολόκληρη την ΕΕ.

Πηγή: europarl.europa.eu

Photo by Road Ahead on Unsplash