Η κυπριακή Προεδρία του Συμβουλίου κατέληξε σε προσωρινή συμφωνία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχετικά με κανόνες που αποσκοπούν στην προστασία των εργαζομένων στην ΕΕ από την έκθεση σε επικίνδυνες ουσίες που θα μπορούσαν να προκαλέσουν ασθένειες όπως ο καρκίνος ή το άσθμα.

Η έκτη αναθεώρηση της οδηγίας για τους καρκινογόνους παράγοντες, τους μεταλλαξιογόνους παράγοντες και τις τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες (CMRD) επικαιροποιεί τη νομοθεσία της ΕΕ για την υγεία και την ασφάλεια με σκοπό την ενίσχυση της προστασίας από την έκθεση σε επικίνδυνες ουσίες στον χώρο εργασίας.

Η συμφωνία αποτυπώνει την κοινή μας δέσμευση να διασφαλίσουμε υψηλό επίπεδο προστασίας των εργαζομένων από σοβαρούς κινδύνους για την υγεία στην εργασία. Με τη θέσπιση νέων οριακών τιμών επαγγελματικής έκθεσης, διασφαλίζουμε ότι το νομοθετικό πλαίσιο της Ένωσης συμβαδίζει με τα πλέον πρόσφατα επιστημονικά στοιχεία και τις τεχνολογικές εξελίξεις. Το αποτέλεσμα αυτό θα συμβάλει στη δημιουργία ασφαλέστερου εργασιακού περιβάλλοντος για εκατομμύρια εργαζομένους σε ολόκληρη την Ευρώπη και θα ενισχύσει περαιτέρω την πρόληψη των ασθενειών που σχετίζονται με την εργασία.

Μαρίνος Μουσιούττας, Υπουργός Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων, Κυπριακή Δημοκρατία

Η αναθεώρηση αναμένεται να αποτρέψει περίπου 1.700 περιστατικά καρκίνου του πνεύμονα και 19.000 άλλες ασθένειες κατά τα επόμενα 40 έτη.

Στόχος της έκτης αναθεώρησης

Η προτεινόμενη από την Επιτροπή αναθεώρηση της οδηγίας για τους καρκινογόνους παράγοντες, τους μεταλλαξιογόνους παράγοντες και τις τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες διασφαλίζει ότι η νομοθεσία της ΕΕ συνάδει πλήρως με τις τελευταίες επιστημονικές εξελίξεις. Συγκεκριμένα, η προτεινόμενη αναθεώρηση:

• καθορίζει οριακές τιμές επαγγελματικής έκθεσης (OEL) για το κοβάλτιο και τις ανόργανες ενώσεις του, για τους πολυκυκλικούς αρωματικούς υδρογονάνθρακες και για το 1,4-διοξάνιο
• προσθέτει τις αναθυμιάσεις συγκόλλησης στον κατάλογο ουσιών, μειγμάτων και διεργασιών του παραρτήματος I της οδηγίας

Λεπτομέρειες της συμφωνίας

Το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο διατήρησαν τη φιλοδοξία και τους βασικούς στόχους της πρότασης της Επιτροπής. Επιπλέον, συμφώνησαν προσωρινά στα ακόλουθα:

• επέκταση του πεδίου εφαρμογής της οδηγίας ώστε να συμπεριληφθεί οριακή τιμή επαγγελματικής έκθεσης για το ισοπρένιο
• παράταση της μεταβατικής περιόδου για την εφαρμογή της νέας OEL για τους πολυκυκλικούς αρωματικούς υδρογονάνθρακες (ΠΑΥ) έως 7 έτη και διεύρυνση του πεδίου των τομέων που επωφελούνται από αυτήν για σε όλους τους κατασκευαστές άνθρακα και γραφίτη
• θέσπιση υποχρέωσης τακτικών διαλειμμάτων για τους εργαζομένους που φορούν μέσα ατομικής προστασίας (ΜΑΠ) και αποσαφήνιση των εφαρμοστέων κανόνων σχετικά με τη χρήση των ΜΑΠ σε σχέση με την ισχύουσα νομοθεσία
• επικαιροποίηση των ορισμών του «καρκινογόνου παράγοντα», του «μεταλλαξιογόνου παράγοντα» και της «τοξικής για την αναπαραγωγή ουσίας», ώστε να αντικατοπτρίζουν την ενσωμάτωση για πρώτη φορά στο παράρτημα Ι μιας καταχώρισης (αναθυμιάσεις συγκόλλησης) με δυνητικά τοξικές για την αναπαραγωγή επιδράσεις.
• υπογράμμιση της σημασίας ανάπτυξης περαιτέρω κατευθυντήριων γραμμών σχετικά με τις αναθυμιάσεις συγκόλλησης
• συμπερίληψη νέας αιτιολογικής σκέψης που να επισημαίνει ότι ο καθορισμός οριακής τιμής επαγγελματικής έκθεσης δεν εξαλείφει πλήρως τους κινδύνους για την υγεία και την ασφάλεια των εργαζομένων

Επόμενα βήματα

Η προσωρινή συμφωνία θα πρέπει τώρα να προσυπογραφεί από το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο. Στη συνέχεια, η σχετική πράξη θα εκδοθεί και τυπικά από τα δύο θεσμικά όργανα μετά την οριστική της διατύπωση από τους γλωσσομαθείς νομικούς.

Γενικές πληροφορίες

Η οδηγία για τους καρκινογόνους παράγοντες, τους μεταλλαξιογόνους παράγοντες και τις τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες (CMRD) καθορίζει μέτρα για την πρόληψη και την προστασία από τους κινδύνους που συνδέονται με την έκθεση σε καρκινογόνες, μεταλλαξιογόνες ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες στην εργασία και περιλαμβάνει την υποχρέωση καθορισμού OEL, όπου είναι δυνατόν.

Μετά από αξιολόγηση των οδηγιών της ΕΕ για την ασφάλεια και την υγεία στην εργασία το 2017, η οδηγία για τους καρκινογόνους παράγοντες, τους μεταλλαξιογόνους παράγοντες και τις τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες επικαιροποιείται τακτικά· μέχρι στιγμής έχουν εγκριθεί πέντε αναθεωρήσεις, οι οποίες αφορούν περισσότερες από 40 βασικές επικίνδυνες ουσίες. Στις 18 Ιουλίου 2025, η Επιτροπή δημοσίευσε πρόταση για έκτη αναθεώρηση της οδηγίας για τους καρκινογόνους παράγοντες, τους μεταλλαξιογόνους παράγοντες και τις τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Hoang Kim Hung on Unsplash