Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κίνησε επίσημη διαδικασία για να διερευνήσει κατά πόσον το Snapchat διασφαλίζει υψηλό επίπεδο ασφάλειας, ιδιωτικότητας και προστασίας των παιδιών στο διαδίκτυο, σύμφωνα με την πράξη για τις ψηφιακές υπηρεσίες (DSA).

Το Snapchat ενδέχεται να έχει παραβιάσει την πράξη για τις ψηφιακές υπηρεσίες εκθέτοντας ανηλίκους σε απόπειρες καλλωπισμού και στρατολόγησης για εγκληματικούς σκοπούς, καθώς και σε πληροφορίες σχετικά με την πώληση παράνομων αγαθών, όπως ναρκωτικά ή προϊόντα με περιορισμό ηλικίας, όπως ατμοί και αλκοόλ.

Η έρευνα θα επικεντρωθεί σε πέντε τομείς.

Διασφάλιση ηλικίας

Σύμφωνα με τους όρους και τις προϋποθέσεις του Snapchat, οι χρήστες πρέπει να είναι τουλάχιστον 13 ετών για να χρησιμοποιήσουν την πλατφόρμα. Η Επιτροπή υποψιάζεται ότι η εξάρτηση του Snapchat από την υπεύθυνη δήλωση ως μέτρο διασφάλισης της ηλικίας είναι ανεπαρκής. Δεν εμποδίζει την πρόσβαση παιδιών ηλικίας κάτω των 13 ετών στην υπηρεσία, ούτε αξιολογεί επαρκώς κατά πόσον οι χρήστες είναι ηλικίας κάτω των 17 ετών, κάτι που είναι απαραίτητο για τη διασφάλιση μιας κατάλληλης για την ηλικία εμπειρίας. Επιπλέον, η Επιτροπή υποψιάζεται ότι το εργαλείο με το οποίο οι χρήστες μπορούν να αναφέρουν στο Snapchat την παρουσία ανηλίκων ηλικίας κάτω των 13 ετών στην υπηρεσία του δεν είναι διαθέσιμο στους χρήστες στην εφαρμογή.

Περιποίηση και στρατολόγηση ανηλίκων για εγκληματικές δραστηριότητες

Η Επιτροπή υποψιάζεται ότι το Snapchat δεν προστατεύει επαρκώς τους ανηλίκους από το να έρχονται σε επαφή με χρήστες με επιβλαβή πρόθεση, όπως η σεξουαλική εκμετάλλευση ή η στρατολόγηση για εγκληματικές δραστηριότητες. Επιτρέποντας την κατάχρηση των υπηρεσιών τους από ενήλικες οι οποίοι, μη γνωστοποιώντας την πραγματική ηλικία τους κατά την εγγραφή ή τροποποιώντας την στη συνέχεια, προσποιούνται ότι είναι ανήλικοι, το Snapchat ενδέχεται να μην εφαρμόζει επαρκείς διασφαλίσεις για την προστασία των παιδιών από την έκθεση σε επιβλαβές περιεχόμενο, επαφή, συμπεριφορά και άλλους κινδύνους.

Ανεπαρκείς προεπιλεγμένες ρυθμίσεις λογαριασμού

Η Επιτροπή υποψιάζεται ότι οι προεπιλεγμένες ρυθμίσεις του Snapchat δεν παρέχουν επαρκή προστασία της ιδιωτικής ζωής, της ασφάλειας και της προστασίας των ανηλίκων. Για παράδειγμα, τα παιδιά και οι έφηβοι συνιστώνται αυτόματα σε άλλους χρήστες μέσω του συστήματος "Εύρεση φίλων" και οι ειδοποιήσεις push παραμένουν ενεργοποιημένες από προεπιλογή. Επιπλέον, κατά τη δημιουργία ενός λογαριασμού, δεν παρέχεται στους χρήστες επαρκής καθοδήγηση σχετικά με τα χαρακτηριστικά απορρήτου και ασφάλειας, ούτε παρέχεται εξήγηση για τον τρόπο προσαρμογής των ρυθμίσεων του λογαριασμού.

Διάδοση πληροφοριών σχετικά με την πώληση απαγορευμένων προϊόντων

Στο πλαίσιο της πράξης για τις ψηφιακές υπηρεσίες, οι επιγραμμικές πλατφόρμες πρέπει να μετριάζουν τους συστημικούς κινδύνους που απορρέουν από την υπηρεσία τους. Η Επιτροπή υποψιάζεται ότι το Snapchat παραβιάζει την υποχρέωση αυτή. Για παράδειγμα, τα εργαλεία ελέγχου περιεχομένου που διαθέτει δεν φαίνεται να είναι αποτελεσματικά για την πρόληψη της διάδοσης πληροφοριών που υποδεικνύουν στους χρήστες την πώληση παράνομων προϊόντων, όπως ναρκωτικών, ή ειδών περιορισμένης ηλικίας, συμπεριλαμβανομένων των ατμών και του αλκοόλ. Επιπλέον, η πλατφόρμα δεν φαίνεται να εμποδίζει αποτελεσματικά τους χρήστες, συμπεριλαμβανομένων των παιδιών και των εφήβων, να έχουν πρόσβαση σε τέτοιο περιεχόμενο.

Αναφορά παράνομου περιεχομένου

Η Επιτροπή υποψιάζεται ότι οι μηχανισμοί που εφαρμόζονται επί του παρόντος για την κοινοποίηση παράνομου περιεχομένου δεν είναι ούτε εύκολοι στην πρόσβαση ούτε φιλικοί προς τον χρήστη και μπορούν να χρησιμοποιούν τα λεγόμενα σκοτεινά μοτίβα στον σχεδιασμό τους. Επιπλέον, η Επιτροπή υποψιάζεται ότι το Snapchat δεν ενημερώνει τους χρήστες σχετικά με τις δυνατότητες προσφυγής, μεταξύ άλλων μέσω του εσωτερικού συστήματος διεκπεραίωσης καταγγελιών του Snapchat.

Επόμενα βήματα

Η Επιτροπή θα διεξαγάγει τώρα διεξοδική έρευνα. Αυτό περιλαμβάνει τη συλλογή περαιτέρω αποδεικτικών στοιχείων, για παράδειγμα με την αποστολή αιτημάτων για πληροφορίες στο Snapchat και τη διεξαγωγή συνεντεύξεων ή επιθεωρήσεων.

Η κίνηση επίσημης διαδικασίας εξουσιοδοτεί την Επιτροπή να λάβει περαιτέρω μέτρα επιβολής, όπως η λήψη προσωρινών μέτρων και η έκδοση απόφασης μη συμμόρφωσης. Η Επιτροπή έχει επίσης την εξουσία να αποδέχεται δεσμεύσεις του Snapchat για την επίλυση του ζητήματος που εγείρεται κατά τη διαδικασία.

Η σημερινή κίνηση επίσημης διαδικασίας σημαίνει ότι η Επιτροπή αναλαμβάνει την έρευνα που κίνησε στις 9 Σεπτεμβρίου 2025 η ολλανδική συντονίστρια ψηφιακών υπηρεσιών (DSC), Αρχή για τους Καταναλωτές και τις Αγορές (ACM), σχετικά με τις πωλήσεις ατμών σε ανηλίκους στο Snapchat. Η ACM θα συμμετάσχει στην έρευνα της Επιτροπής και θα συνεχίσει να την υποστηρίζει.

Ιστορικό

Η Επιτροπή χρησιμοποίησε τις κατευθυντήριες γραμμές της πράξης για τις ψηφιακές υπηρεσίες του 2025 σχετικά με την προστασία των ανηλίκων ως σημείο αναφοράς για την αξιολόγηση της συμμόρφωσης των πλατφορμών με την υποχρέωση διασφάλισης υψηλού επιπέδου ιδιωτικότητας, ασφάλειας και προστασίας για τους ανηλίκους. Οι κατευθυντήριες γραμμές ορίζουν ότι η υπεύθυνη δήλωση δεν θα πρέπει να θεωρείται αξιόπιστο μέτρο διασφάλισης της ηλικίας· οι ανήλικοι δεν θα πρέπει να είναι εύκολα ανιχνεύσιμοι από ενήλικες ούτε να συνιστώνται ως προτάσεις επικοινωνίας από ενήλικες, και οι προεπιλεγμένες ρυθμίσεις και ο σχεδιασμός διεπαφής των παιδιών θα πρέπει να καθορίζονται στο υψηλότερο διαθέσιμο επίπεδο προστασίας. 

Η κίνηση έρευνας από την Επιτροπή βασίζεται στην ανάλυση των εκθέσεων εκτίμησης κινδύνου του Snapchat από το 2023, το 2024 και το 2025, καθώς και στις απαντήσεις στο αίτημα παροχής πληροφοριών που εστάλη στις 10 Οκτωβρίου 2025. Το αίτημα αυτό ζητούσε λεπτομέρειες σχετικά με το σύστημα επαλήθευσης της ηλικίας του Snapchat, καθώς και σχετικά με τα μέτρα που εμποδίζουν τους χρήστες να έχουν πρόσβαση σε παράνομα προϊόντα, συμπεριλαμβανομένων των ναρκωτικών, και τους ανηλίκους να έχουν πρόσβαση σε προϊόντα περιορισμένης ηλικίας, όπως οι ατμοί.

Η Επιτροπή έλαβε υπόψη τις πληροφορίες που συνέλεξε η ACM κατά την έρευνά της σχετικά με τη συμμόρφωση του Snapchat με την πράξη για τις ψηφιακές υπηρεσίες όσον αφορά την πώληση ατμών σε ανηλίκους στις Κάτω Χώρες, καθώς και τις πληροφορίες που παρασχέθηκαν από την Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Δικτύων Ηλεκτρικής Ενέργειας, Φυσικού Αερίου, Τηλεπικοινωνιών, Ταχυδρομείων και Σιδηροδρόμων (BNetzA), την DSC για τη Γερμανία. Η Επιτροπή έλαβε επίσης εισηγήσεις από ακαδημαϊκούς ερευνητές, οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών και άλλες δημόσιες αρχές.

Στο πλαίσιο της πράξης για τις ψηφιακές υπηρεσίες, οι πολίτες έχουν το δικαίωμα να υποβάλουν καταγγελία σχετικά με παραβίαση της πράξης για τις ψηφιακές υπηρεσίες στον συντονιστή ψηφιακών υπηρεσιών του κράτους μέλους τους. Η Επιτροπή έχει επίσης θέσει σε εφαρμογή ένα εργαλείο για τους μάρτυρες δημοσίου συμφέροντος, το οποίο επιτρέπει στους υπαλλήλους και σε άλλα άτομα με γνώσεις να επικοινωνούν με την Επιτροπή με ανώνυμο τρόπο, ώστε να συμβάλλουν στην παρακολούθηση της συμμόρφωσης από την Επιτροπή μέσω καθορισμένων πολύ μεγάλων επιγραμμικών πλατφορμών/πολύ μεγάλων επιγραμμικών μηχανών αναζήτησης.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by appshunter.io on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και οι αρχές προστασίας των καταναλωτών από 23 κράτη μέλη, καθώς και από την Ισλανδία και τη Νορβηγία, δημοσίευσαν τα αποτελέσματα ελέγχου («σάρωση») των διαδικτυακών εκπτώσεων κατά τη διάρκεια των πωλήσεων της Black Friday και της Cyber Monday. 

Οι «σαρώσεις» συντονίζονται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και διενεργούνται ταυτόχρονα από τις εθνικές αρχές επιβολής του νόμου. Στόχος αυτής της σάρωσης ήταν να αξιολογηθεί κατά πόσον οι εκπτώσεις και οι πρακτικές τιμολόγησης κατά τη διάρκεια σημαντικών εκδηλώσεων πωλήσεων, όπως η Black Friday και η Cyber Monday, συμμορφώνονταν με τη νομοθεσία της ΕΕ για την προστασία των καταναλωτών.

Οι αρχές προστασίας των καταναλωτών έλεγξαν 314 διαδικτυακούς εμπόρους και διαπίστωσαν ότι το 30 % ανέφερε εσφαλμένα τις εκπτώσεις κατά τη διάρκεια των εν λόγω πωλήσεων. Σύμφωνα με την οδηγία για τις ενδείξεις τιμών, όταν μια επιχείρηση ανακοινώνει έκπτωση, η τιμή αναφοράς πρέπει να είναι η χαμηλότερη τιμή που εφαρμόστηκε τις τελευταίες 30 ημέρες.

Οι αρχές αξιολόγησαν επίσης άλλες τακτικές πωλήσεων που ενδέχεται να επηρεάσουν τις αγοραστικές αποφάσεις των καταναλωτών. Από τους εμπόρους που ελέγχθηκαν:

• Το 36% προσπάθησε να προσθέσει προαιρετικά αντικείμενα στα καλάθια των καταναλωτών. Από αυτούς, τέσσερις στους δέκα το έπραξαν χωρίς να ζητήσουν σαφώς τη συγκατάθεσή τους·
• Το 34% παρουσίασε συγκρίσεις τιμών. 6 στους 10 εξ αυτών δεν εξηγούσαν σαφώς την αναφορά για τη σύγκριση των τιμών τους.
• Το 18% χρησιμοποίησε τεχνικές πώλησης υπό πίεση, όπως ο ισχυρισμός ότι ένα προϊόν εξαντλείται ή η χρήση χρονομέτρων αντίστροφης μέτρησης. Η CPC διαπίστωσε ότι περισσότερες από τις μισές από αυτές τις περιπτώσεις ήταν παραπλανητικές. Μια τεχνική πώλησης υπό πίεση μπορεί να θεωρηθεί παραπλανητική, για παράδειγμα, όταν ο ισχυρισμός της περί έλλειψης είναι ψευδής.
• Το 10 % χρησιμοποίησε την «τιμολόγηση σταγόνας», όπου επιπρόσθετα τέλη ή προστέθηκαν καθυστερημένα στη διαδικασία αγοράς, όπως τέλη αποστολής ή παροχής υπηρεσιών.

Η προσθήκη στοιχείων χωρίς τη συγκατάθεση του καταναλωτή, η εμφάνιση των τιμών με παραπλανητικό τρόπο, ο ψευδής ισχυρισμός ότι ένα προϊόν εξαντλείται ή η απόκρυψη πρόσθετων τελών έως το τέλος της διαδικασίας αποτελούν παράνομες πρακτικές βάσει της νομοθεσίας της ΕΕ για την προστασία των καταναλωτών. Μετά τη σάρωση, οι εθνικές αρχές προστασίας των καταναλωτών μπορούν να λάβουν μέτρα κατά των ενδιαφερόμενων επιχειρήσεων.

Ιστορικό

Η συνεργασία για την προστασία των καταναλωτών (ΣΠΚ) είναι ένα δίκτυο εθνικών αρχών που είναι αρμόδιες για την επιβολή της νομοθεσίας της ΕΕ για την προστασία των καταναλωτών. Υπό τον συντονισμό της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, συνεργάζονται για την αντιμετώπιση των παραβιάσεων της νομοθεσίας για την προστασία των καταναλωτών που σημειώνονται στην ενιαία αγορά.

Οι υποχρεώσεις των εμπόρων όσον αφορά τις μειώσεις των τιμών καθορίζονται στην οδηγία για την αναγραφή των τιμών. Η προώθηση των τιμών ρυθμίζεται επίσης από την οδηγία για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές.   

Στη σάρωση συμμετείχαν τα ακόλουθα κράτη μέλη της ΕΕ: Αυστρία, Βέλγιο, Βουλγαρία, Κροατία, Κύπρος, Τσεχία, Δανία, Εσθονία, Γαλλία, Γερμανία, Ελλάδα, Ουγγαρία, Ιρλανδία, Ιταλία, Λετονία, Λιθουανία, Λουξεμβούργο, Μάλτα, Πορτογαλία, Ρουμανία, Σλοβενία, Ισπανία και Σουηδία. Η Ισλανδία και η Νορβηγία συμμετείχαν επίσης στη σάρωση.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Tamanna Rumee on Unsplash

Γιατί προτείνει η Επιτροπή την EU Inc.;

Σήμερα, για πάρα πολλούς επιχειρηματίες και καινοτόμες εταιρείες, η επέκταση πέραν των συνόρων της ΕΕ σημαίνει την πλοήγηση σε ένα κατακερματισμένο εταιρικό νομικό τοπίο. Οι ευρωπαϊκές εταιρείες που επιθυμούν να αναπτυχθούν και να επεκταθούν βρίσκονται αντιμέτωπες με 27 εθνικά νομικά συστήματα και περισσότερες από 60 εταιρικές μορφές. Επιπλέον, πολλές διαδικασίες εξακολουθούν να απαιτούν χειρωνακτική γραφειοκρατία, ραντεβού με φυσική παρουσία και περιττή τεκμηρίωση.

Αυτό μπορεί να καθυστερήσει τη σύσταση μιας εταιρείας για εβδομάδες ή ακόμη και μήνες, επιβραδύνοντας την ανάπτυξη, αυξάνοντας το κόστος και αποθαρρύνοντας την κλίμακα. Κατά τη διάρκεια των δραστηριοτήτων δημόσιας διαβούλευσης της Επιτροπής, πάνω από το 80 % όσων απάντησαν δήλωσαν ότι οι διαφορετικοί εθνικοί κανόνες και μορφές αποτελούν σημαντικό εμπόδιο για την έναρξη, τη λειτουργία ή το κλείσιμο μιας επιχείρησης στην ΕΕ.

Η EU Inc. θα παρέχει ένα ενιαίο, προαιρετικό και εναρμονισμένο σύνολο εταιρικών κανόνων που θα μπορούν να επιλέγουν οι εταιρείες αντί να πλοηγούνται σε πολλαπλά εθνικά καθεστώτα, με στόχο την απελευθέρωση του πραγματικού δυναμικού της ενιαίας αγοράς.

Ποια είναι η διαφορά μεταξύ του 28ου καθεστώτος και της EU Inc.;

Στο πλαίσιο της Πυξίδας Ανταγωνιστικότητας, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεσμεύτηκε να παρουσιάσει ένα 28ο καθεστώς με ένα ενιαίο και απλό σύνολο κανόνων σε επίπεδο ΕΕ για τις καινοτόμες επιχειρήσεις, ώστε να αποκομίσουν όλα τα οφέλη της ενιαίας αγοράς. Η EU Inc. είναι ο ακρογωνιαίος λίθος του 28ου καθεστώτος. Παρέχει ένα ολοκληρωμένο σύνολο εταιρικών κανόνων που καλύπτουν ολόκληρο τον κύκλο ζωής μιας εταιρείας. Διευκολύνει την έναρξη και την ανάπτυξη μιας επιχείρησης στην Ευρώπη, την προσέλκυση επενδύσεων και τη μείωση του κόστους της αποτυχίας.

Οι επιχειρηματίες θα έχουν πλέον τη δυνατότητα να επιλέξουν τη νέα εταιρική μορφή EU Inc. ή τις 27 εθνικές εταιρικές νομικές μορφές που συνυπάρχουν με την πρόταση EU Inc.

Το 28ο καθεστώς αντιπροσωπεύει την ευρύτερη προσφορά της Ευρώπης προς τις επιχειρήσεις της για να τις βοηθήσει να αξιοποιήσουν τα οφέλη της ενιαίας αγοράς.  Περιλαμβάνει την EU Inc., αλλά καθορίζει και άλλα μέτρα ώστε οι καινοτόμες εταιρείες να έχουν πρόσβαση σε χρηματοδότηση και να λειτουργούν απρόσκοπτα σε διασυνοριακό επίπεδο, σε όλα τα θέματα που αφορούν τις δραστηριότητές τους. Αυτό περιλαμβάνει μέτρα για την ψηφιοποίηση, την πρόσβαση σε χρηματοδότηση, μέτρα για την προσέλκυση και τη διατήρηση ταλέντων, τη φορολογία και τη διασφάλιση σαφούς, προβλέψιμου και ταχέος νομικού πλαισίου.

Είναι αρκετά φιλόδοξη αυτή η πρόταση;

Ναι. Τα οφέλη και η φιλοδοξία είναι σαφή. Η EU Inc. ανταποκρίνεται στην έκκληση των ιδρυτών και της βιομηχανίας για την αντιμετώπιση του κατακερματισμού των εθνικών κανόνων με ένα φιλόδοξο, προαιρετικό, απλό και εναρμονισμένο σύνολο κανόνων. Προτείνοντας κανονισμό, διασφαλίζουμε ότι χρησιμοποιείται το καταλληλότερο μέσο για ένα εναρμονισμένο νομικό πλαίσιο, τερματίζοντας αποτελεσματικά τον κατακερματισμό της ενιαίας αγοράς.

Η EU Inc. θα είναι διαθέσιμη σε όλους τους ιδρυτές που την θεωρούν κατάλληλη για το επιχειρηματικό τους μοντέλο. Προσφέρει εγγραφή σε 48 ώρες, απλούστερες διαδικασίες και χαμηλότερο κίνδυνο για τους επενδυτές. Η εγγραφή θα είναι διαθέσιμη μέσω ενιαίου μητρώου σε επίπεδο ΕΕ. Προβλέποντας απλούστερες και ψηφιακές διαδικασίες για τις εταιρείες —όπως διαδικτυακές συνεδριάσεις μετόχων και διοικητικών συμβουλίων— και καταργώντας τις δια ζώσης διατυπώσεις, διευκολύνει τις εταιρείες της ΕΕ να προσελκύουν επενδύσεις από το εσωτερικό και το εξωτερικό της ΕΕ.

Ποιος μπορεί να χρησιμοποιήσει την EU Inc.; Θα είναι προαιρετική ή θα αντικαταστήσει το εθνικό εταιρικό δίκαιο;

Η EU Inc. θα είναι ένα νέο προαιρετικό εταιρικό νομικό καθεστώς. Όποιος επιθυμεί να ιδρύσει νέα εταιρεία στην ΕΕ θα έχει την επιλογή είτε να χρησιμοποιήσει τη νέα εταιρική μορφή EU Inc. είτε μια υφιστάμενη εθνική εταιρική μορφή, η οποία δεν θα επηρεαστεί από την πρόταση. Το νέο έντυπο EU Inc. θα είναι το ίδιο σε όλα τα κράτη μέλη. Επιπλέον, οι επιχειρηματίες της ΕΕ θα είναι ελεύθεροι να επιλέξουν το κράτος μέλος στο οποίο θα ήθελαν να ενσωματωθούν.

Ποιο θα είναι το κεντρικό μητρώο σε επίπεδο ΕΕ για τις εταιρείες της EU Inc.;

Η Επιτροπή θα δημιουργήσει μια διεπαφή της ΕΕ για τις εταιρείες της ΕΕ Inc. για την καταχώριση της εταιρείας τους και την υποβολή των πληροφοριών τους. Θα πρέπει να υποβάλουν τις σχετικές πληροφορίες τους μόνο μία φορά. Αυτό θα επιτρέψει στις εταιρείες της ΕΕ Inc. να επικεντρωθούν στην καινοτομία και τις επιχειρηματικές τους δραστηριότητες. Μόλις τεθεί σε εφαρμογή η πρόταση, οι εταιρείες θα μπορούν αμέσως να καταχωρίζουν και να υποβάλλουν τις πληροφορίες τους μέσω διεπαφής σε επίπεδο ΕΕ που θα συνδέει τα εθνικά μητρώα επιχειρήσεων. Στη συνέχεια, η Επιτροπή θα δημιουργήσει ένα νέο κεντρικό μητρώο της ΕΕ για όλες τις εταιρείες της ΕΕ ώστε να καταχωρίζουν τα εταιρικά στοιχεία τους, ανεξάρτητα από τον τόπο εγκατάστασής τους στην ΕΕ.  

Θα υπάρχουν ειδικά δικαστήρια για την EU Inc.;

Στην ανακοίνωση, η Επιτροπή ενθαρρύνει τα κράτη μέλη να ορίσουν ειδικά δικαστήρια για τις εταιρείες της ΕΕ Inc. Με τη συγκέντρωση της εμπειρογνωμοσύνης, η προσέγγιση αυτή θα συμβάλει στη βελτίωση της συνέπειας των αποφάσεων, στην ελαχιστοποίηση των διαδικαστικών εμποδίων και στην εμβάθυνση της δικαστικής κατανόησης της μοναδικής πτυχής της EU Inc. Αυτό, με τη σειρά του, θα ενισχύσει την εμπιστοσύνη των επενδυτών και θα διευκολύνει τη διασυνοριακή εμπιστοσύνη. Η Επιτροπή θα χρησιμοποιήσει ένα σύνολο εργαλείων για τη στήριξη τέτοιων πρωτοβουλιών, για παράδειγμα στο πλαίσιο της στρατηγικής για την ευρωπαϊκή δικαστική κατάρτιση 2025-2030. 

Πώς θα απλουστευθούν οι διαδικασίες αφερεγγυότητας για τις καινοτόμες νεοφυείς επιχειρήσεις;

Η πρόταση περιλαμβάνει στοχευμένες αλλαγές των διαδικασιών αφερεγγυότητας για τη μείωση της πολυπλοκότητας, του κόστους και του χρόνου που απαιτείται για τις εν λόγω διαδικασίες. Η Επιτροπή προτείνει ένα ενιαίο κριτήριο για την κίνηση διαδικασίας εκκαθάρισης για τις εταιρείες της ΕΕ Inc. που είναι καινοτόμες νεοφυείς επιχειρήσεις: την αδυναμία πληρωμής οφειλών. Επιπλέον, η Επιτροπή προτείνει να απλουστευθεί η διαδικασία με τη χρήση τυποποιημένου εντύπου, καθιστώντας παράλληλα προαιρετική την εκπροσώπηση από δικηγόρο. Η πρόταση επιταχύνει επίσης την αναγγελία των απαιτήσεων, θεωρώντας ότι ο κατάλογος των απαιτήσεων που παρέχεται από τον διαχειριστή αφερεγγυότητας ή τον οφειλέτη γίνεται δεκτός, εκτός εάν ο πιστωτής προβάλει συγκεκριμένη αντίρρηση.

Πώς θα απλουστευθούν οι διαδικασίες αφερεγγυότητας για όλες τις εταιρείες;

Η ψηφιακή επικοινωνία θα είναι υποχρεωτική για όλες τις επικοινωνίες μεταξύ της αρμόδιας αρχής, του διαχειριστή αφερεγγυότητας και των μερών της διαδικασίας. Αυτό θα επιτρέψει στην αρμόδια αρχή να περατώσει ταχύτερα τη διαδικασία και να εκδώσει απόφαση σχετικά με την περάτωση της απλουστευμένης διαδικασίας έξι μήνες μετά την υποβολή της αίτησης έναρξης της διαδικασίας. Τα κράτη μέλη υποχρεούνται επίσης να δημιουργήσουν και να θέσουν σε λειτουργία μία ή περισσότερες ψηφιακές πλατφόρμες πλειστηριασμών για τη μετατροπή εταιρικών περιουσιακών στοιχείων σε ρευστότητα τουλάχιστον για τις εταιρείες της ΕΕ Inc. που είναι καινοτόμες νεοφυείς επιχειρήσεις. 

Πώς θα προστατεύονται τα δικαιώματα των εργαζομένων;

Η EU Inc. διατηρεί πλήρως τα δικαιώματα των εργαζομένων. Πρόκειται για πρόταση εξορθολογισμού του εταιρικού δικαίου και δεν επηρεάζει την εργασία, τη φορολογία ή άλλους νόμους. Η EU Inc. επικεντρώνεται στον τρόπο σύστασης και διαχείρισης των εταιρειών - από την καταχώριση έως την εταιρική διακυβέρνηση, τις δομές μετοχών και τις ψηφιακές διαδικασίες των εταιρειών.

Οι κανόνες για την προστασία των εργαζομένων εξακολουθούν να εφαρμόζονται πλήρως στο κράτος μέλος στο οποίο εκτελείται συνήθως η εργασία. Αυτό περιλαμβάνει τους μισθούς, τον χρόνο εργασίας, την υγεία και την ασφάλεια, τις ίσες ευκαιρίες για γυναίκες και άνδρες, την προστασία από τις διακρίσεις και την προστασία από τις απολύσεις.

Οι επιχειρήσεις έχουν τις ίδιες υποχρεώσεις έναντι των εργαζομένων, είτε έχουν συσταθεί βάσει του εθνικού εταιρικού δικαίου είτε βάσει της EU Inc.

Η πρόταση διευκρινίζει σαφώς ότι η EU Inc. δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την καταστρατήγηση δικαιωμάτων. Αυτό περιλαμβάνει τα δικαιώματα συμμετοχής των εργαζομένων στα διοικητικά συμβούλια των εταιρειών (συναπόφαση). Σε ένα κράτος μέλος όπου υπάρχουν αυτοί οι κανόνες, εξακολουθούν να εφαρμόζονται σε κάθε εταιρεία της ΕΕ Inc. που είναι εγγεγραμμένη εκεί.

Προστατεύει η EU Inc. τις επιχειρήσεις από «εξαγορές δολοφόνων»;

Η EU Inc. παρέχει στους ιδρυτές διάφορα εργαλεία για να διατηρήσουν τον έλεγχο του οράματός τους και να αποτρέψουν εχθρικές εξαγορές. Για παράδειγμα, οι εταιρείες της EU Inc. θα μπορούν να εκδίδουν μετοχές με πολλαπλά δικαιώματα ψήφου, τα οποία επιτρέπουν στους ιδρυτές να λαμβάνουν νέους επενδυτές ενώ παραμένουν υπεύθυνοι. Οι εταιρείες της EU Inc. μπορούν επίσης να επιλέξουν να εξαρτήσουν τη μεταβίβαση μετοχών από όρους, όπως η συγκατάθεση της εταιρείας.

Γιατί η Επιτροπή εκδίδει σύσταση σχετικά με τους ορισμούς των καινοτόμων επιχειρήσεων, των καινοτόμων νεοφυών επιχειρήσεων και των καινοτόμων επεκτεινόμενων επιχειρήσεων;

Επί του παρόντος δεν υπάρχουν ενιαίοι και ευρέως αποδεκτοί ορισμοί με βάση αντικειμενικά και φιλικά προς τον χρήστη κριτήρια για καινοτόμες επιχειρήσεις, καινοτόμες νεοφυείς επιχειρήσεις και καινοτόμες επεκτεινόμενες επιχειρήσεις. Ως εκ τούτου, τα επιμέρους μέτρα στήριξης χρησιμοποιούν διαφορετικούς ορισμούς κατά περίπτωση. Αυτό έχει οδηγήσει σε κάποιο κατακερματισμό της στήριξης της καινοτομίας στην ΕΕ και σε έλλειψη διαφάνειας για τις επιχειρήσεις. Με τη θέσπιση έτοιμων προς χρήση ορισμών βάσει επιλεγμένων αντικειμενικών κριτηρίων, η Επιτροπή προτείνει ένα νέο πρότυπο για μελλοντικές πρωτοβουλίες. Δεδομένου ότι ο ρόλος των νεοφυών επιχειρήσεων στην ανατρεπτική καινοτομία είναι καλά τεκμηριωμένος, απαιτούνται όλο και περισσότερο κατάλληλοι ορισμοί για την αποτελεσματική χάραξη πολιτικής για την καινοτομία. Σύμφωνα με την πρόταση EU Inc., ο ορισμός των καινοτόμων νεοφυών επιχειρήσεων που περιλαμβάνεται στη σύσταση χρησιμοποιείται για τον προσδιορισμό των εταιρειών που είναι επιλέξιμες για απλουστευμένες διαδικασίες αφερεγγυότητας.

Πώς ορίζονται οι καινοτόμες επιχειρήσεις, οι καινοτόμες νεοφυείς επιχειρήσεις και οι καινοτόμες επεκτεινόμενες επιχειρήσεις;

Σύμφωνα με τη σύσταση, καινοτόμος επιχείρηση είναι μια εταιρεία της οποίας το κόστος έρευνας και ανάπτυξης αντιπροσώπευε κατά την τελευταία τριετία τουλάχιστον το 10 % του λειτουργικού κόστους της ή τουλάχιστον το 5 % των συνολικών πωλήσεών της. Μια εταιρεία μπορεί επίσης να θεωρηθεί καινοτόμος επιχείρηση εάν έχει αναπτύξει ή πρόκειται να αναπτύξει σύντομα μια σημαντική καινοτομία, η οποία ενέχει κινδύνους αποτυχίας της αγοράς ή της τεχνολογίας.

Μια καινοτόμος νεοφυής επιχείρηση είναι μια καινοτόμος επιχείρηση με λιγότερους από 100 εργαζομένους και με ετήσιο κύκλο εργασιών ή ισολογισμό κάτω των 10 εκατ. ευρώ. Πρέπει επίσης να λειτουργεί για λιγότερο από 10 χρόνια.

Οι καινοτόμες επεκτεινόμενες επιχειρήσεις είναι καινοτόμες επιχειρήσεις με ετήσιο κύκλο εργασιών ή ισολογισμό άνω των 10 εκατ. ευρώ, οι οποίες πρέπει να έχουν αυξήσει τον αριθμό των εργαζομένων ή των εσόδων τους κατά 20 % τα τελευταία δύο έτη και είτε απασχολούν λιγότερα από 750 άτομα είτε δεν είναι εισηγμένες στο χρηματιστήριο. 

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Markus Spiske on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε την πρότασή της για την EU Inc., ένα νέο ενιαίο σύνολο εταιρικών κανόνων, το οποίο θα αποτελέσει τον ακρογωνιαίο λίθο και το σημείο εκκίνησης για το 28ο καθεστώς της ΕΕ. Η EU Inc. είναι ένα προαιρετικό, εξ ορισμού ψηφιακό ευρωπαϊκό εταιρικό πλαίσιο. Θα διευκολύνει τις επιχειρήσεις να ξεκινήσουν, να λειτουργήσουν και να αναπτυχθούν σε ολόκληρη την ΕΕ — παρέχοντάς τους κίνητρα για να παραμείνουν στην Ευρώπη και ενθαρρύνοντας όσους κάποτε αναζήτησαν αλλού να επιστρέψουν.

Σήμερα, για πάρα πολλούς επιχειρηματίες και καινοτόμες εταιρείες, η επέκταση πέρα από τα σύνορα της ΕΕ σημαίνει την πλοήγηση σε ένα κατακερματισμένο εταιρικό νομικό τοπίο. Οι ευρωπαϊκές καινοτόμες εταιρείες αντιμετωπίζουν 27 εθνικά νομικά συστήματα και περισσότερες από 60 εταιρικές νομικές μορφές. Αυτή η πολυπλοκότητα μπορεί να καθυστερήσει τη σύσταση μιας εταιρείας για εβδομάδες ή ακόμη και μήνες, επιβραδύνοντας την ανάπτυξη, αυξάνοντας το κόστος και αποθαρρύνοντας την κλίμακα.  

Η EU Inc. βρίσκεται στο επίκεντρο της απάντησης της Επιτροπής σε αυτές τις προκλήσεις: με τη μορφή κανονισμού, θα παράσχει ένα ενιαίο εναρμονισμένο σύνολο εταιρικών κανόνων που θα μπορούν να επιλέγουν οι εταιρείες αντί να πλοηγούνται σε πολλαπλά εθνικά καθεστώτα, απελευθερώνοντας το πραγματικό δυναμικό της ενιαίας αγοράς.

Η έκθεση Draghi υπογράμμισε την επείγουσα ανάγκη να δοθεί έμφαση στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της ΕΕ, μεταξύ άλλων διευκολύνοντας την επέκταση καινοτόμων εταιρειών στην Ευρώπη. Η πρόταση EU Inc., η οποία ανακοινώθηκε στις πολιτικές κατευθυντήριες γραμμές της Επιτροπής για την περίοδο 2024-2029 και στην ομιλία της προέδρου φον ντερ Λάιεν για την κατάσταση της ΕΕ, αποσκοπεί στη μείωση του κατακερματισμού, στην τόνωση της ανταγωνιστικότητας της ΕΕ και στην ανταπόκριση στις ανάγκες των καινοτόμων εταιρειών.

Η πρόεδρος κ. Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν δήλωσε: «Η Ευρώπη έχει το ταλέντο, τις ιδέες και τη φιλοδοξία να γίνει το καλύτερο μέρος για καινοτόμους. Ωστόσο, σήμερα, οι ευρωπαίοι επιχειρηματίες που επιθυμούν να επεκταθούν αντιμετωπίζουν 27 νομικά συστήματα και περισσότερες από 60 εθνικές εταιρικές μορφές. Με την EU Inc., διευκολύνουμε δραστικά την έναρξη και την ανάπτυξη μιας επιχείρησης σε ολόκληρη την Ευρώπη. Κάθε επιχειρηματίας θα είναι σε θέση να δημιουργήσει μια εταιρεία εντός 48 ωρών, από οπουδήποτε στην Ευρωπαϊκή Ένωση, και πλήρως online. Αυτό το κρίσιμο βήμα είναι μόνο η αρχή. Ο στόχος μας είναι σαφής: μία Ευρώπη – μία αγορά – έως το 2028.»

Δεδομένης της καίριας σημασίας της για την ευημερία της ΕΕ, η Επιτροπή καλεί το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο να καταλήξουν σε συμφωνία σχετικά με την πρόταση EU Inc. έως το τέλος του 2026.

Τα κύρια χαρακτηριστικά της ΕΕ περιλαμβάνουν:

• Ταχύτερη εγγραφή: Οι επιχειρηματίες, οι ιδρυτές και οι εταιρείες θα μπορούν να ιδρύσουν μια εταιρεία της ΕΕ Inc. εντός 48 ωρών, για λιγότερο από 100 ευρώ και χωρίς ελάχιστες απαιτήσεις μετοχικού κεφαλαίου.
• Απλούστερες διαδικασίες: Οι εταιρείες της ΕΕ Inc. θα πρέπει να υποβάλλουν τα στοιχεία της εταιρείας τους μόνο μία φορά, μέσω διεπαφής σε επίπεδο ΕΕ που θα συνδέει τα εθνικά μητρώα επιχειρήσεων. Σε δεύτερο στάδιο, η Επιτροπή θα δημιουργήσει ένα νέο κεντρικό μητρώο της ΕΕ. Οι εταιρείες της EU Inc. θα αποκτήσουν τον αριθμό φορολογικού μητρώου και τον αριθμό ΦΠΑ τους χωρίς να χρειάζεται να υποβάλουν εκ νέου έγγραφα.  
• Πλήρως ψηφιακές λειτουργίες: Οι εταιρικές διαδικασίες θα είναι ψηφιακές από προεπιλογή καθ 'όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής μιας εταιρείας.
• Βοηθώντας τους ιδρυτές να ξεκινήσουν εκ νέου ταχύτερα και φθηνότερα: οι εταιρείες της ΕΕ Inc. θα έχουν πρόσβαση σε πλήρως ψηφιακές διαδικασίες εκκαθάρισης. Οι καινοτόμες νεοφυείς επιχειρήσεις θα έχουν πρόσβαση σε απλουστευμένες διαδικασίες αφερεγγυότητας για τη διευκόλυνση της εκκαθάρισης των δραστηριοτήτων τους. Αυτό επιτρέπει στους ιδρυτές να δοκιμάσουν καινοτόμες ιδέες και να ξεκινήσουν ξανά αν χρειαστεί.
• Καλύτερες συνθήκες για την προσέλκυση επενδύσεων: Η σημερινή πρόταση θα καταργήσει τις δια ζώσης διατυπώσεις, θα παράσχει ψηφιακές διαδικασίες για τις χρηματοδοτικές πράξεις και θα απλουστεύσει τη μεταβίβαση μετοχών. Δεν θα υπάρχει πλέον υποχρεωτική συμμετοχή διαμεσολαβητών για τις μεταβιβάσεις μετοχών και τις διαδικασίες εκκαθάρισης. Η πρόταση θα επιτρέψει επίσης στα κράτη μέλη να παρέχουν στις εταιρείες της ΕΕ Inc. πρόσβαση στο χρηματιστήριο.
• Καλύτερα μέσα για την προσέλκυση ταλέντων: οι εταιρείες της ΕΕ Inc. θα είναι σε θέση να καταρτίσουν πανευρωπαϊκά σχέδια δικαιωμάτων προαίρεσης μετοχών για εργαζομένους. Το δικαίωμα προαίρεσης μετοχών θα φορολογηθεί μόνο για το εισόδημα που δημιουργείται μόλις πωληθεί. Αυτό αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τη διασφάλιση της ελκυστικότητας, ιδίως για τις καινοτόμες νεοφυείς επιχειρήσεις.
• Πλήρης πρόσβαση στην ενιαία αγορά: οι εταιρείες της ΕΕ Inc. θα είναι ελεύθερες να επιλέγουν το κράτος μέλος στο οποίο θα ενσωματωθούν. Η πρόταση περιλαμβάνει μια μαύρη λίστα απαγορευμένων πρακτικών για να διασφαλιστεί ότι οι εταιρείες της ΕΕ Inc. αντιμετωπίζονται με τον ίδιο τρόπο όπως όλες οι άλλες εθνικές εταιρείες.
• Ισχυρές διασφαλίσεις κατά των καταχρήσεων: Η πρόταση δεν θίγει την εθνική εργατική και κοινωνική νομοθεσία. Θα ισχύουν για την EU Inc. με τον ίδιο τρόπο που ισχύουν για κάθε άλλη επιχείρηση βάσει του εθνικού εταιρικού δικαίου. Οι ισχύουσες εγγυήσεις του κράτους μέλους καταχώρισης θα ισχύουν πλήρως για την εταιρεία EU Inc., μεταξύ άλλων όσον αφορά τους κανόνες σχετικά με τη συνδιαχείριση.  
• Ευελιξία των μετοχών: Οι εταιρείες της ΕΕ θα έχουν την ευελιξία να δημιουργούν διαφορετικές κατηγορίες μετοχών με διαφορετικά οικονομικά δικαιώματα ή δικαιώματα ψήφου. Αυτό μπορεί, για παράδειγμα, να βοηθήσει τους ιδρυτές να προστατεύσουν την επιχείρησή τους από εχθρικές εξαγορές.

Επιπλέον, η Επιτροπή εκδίδει σήμερα ανακοίνωση στην οποία περιγράφονται οι τρέχουσες και μελλοντικές πρωτοβουλίες για την ολοκλήρωση του 28ου καθεστώτος σε άλλους τομείς πολιτικής.

Η ανακοίνωση προτείνει τη μέγιστη δυνατή ψηφιοποίηση των αλληλεπιδράσεων μεταξύ εταιρειών και δημόσιων αρχών, για παράδειγμα με το ευρωπαϊκό πορτοφόλι επιχειρήσεων.

Η ανακοίνωση καλεί επίσης τα κράτη μέλη να εξετάσουν το ενδεχόμενο σύστασης εξειδικευμένων δικαστικών τμημάτων ή δικαστηρίων με αρμοδιότητα να χειρίζονται διαφορές σχετικά με το εταιρικό δίκαιο της ΕΕ Inc., ώστε να καταστεί δυνατή η αποτελεσματική, αποδοτική και ομοιόμορφη εφαρμογή των κανόνων της ΕΕ Inc.

Η Επιτροπή θα διερευνήσει περαιτέρω τη δυνατότητα να επιτραπεί η διασυνοριακή τηλεργασία σε ποσοστό 100 % για καινοτόμες νεοφυείς και επεκτεινόμενες επιχειρήσεις σε ολόκληρη την Ένωση με την επικείμενη δέσμη μέτρων για τη δίκαιη κινητικότητα του εργατικού δυναμικού.

Στην ανακοίνωση εξαγγέλλονται επίσης μέτρα για την πρόσβαση νεοφυών και επεκτεινόμενων επιχειρήσεων σε κεφάλαια, με βάση τα μέτρα της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων, την πιθανή αναθεώρηση των επενδυτικών κανόνων των συνταξιοδοτικών ταμείων και την επικείμενη επανεξέταση των ευρωπαϊκών ταμείων επιχειρηματικών κεφαλαίων. Όσον αφορά τη φορολογία, η Επιτροπή πρότεινε ένα σύστημα φορολόγησης με βάση την έδρα (HOT), το οποίο θα επιτρέπει στις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ) να εφαρμόζουν τους φορολογικούς κανόνες της χώρας καταγωγής τους. Επιπλέον, η πρωτοβουλία «Επιχειρήσεις στην Ευρώπη: Πλαίσιο για τη φορολογία εισοδήματος» (BEFIT) αποσκοπεί στη θέσπιση ενιαίου νομοθετικού πλαισίου για τη φορολογία των εταιρειών στην ΕΕ. Η επικείμενη δέσμη μέτρων απλούστευσης «Omnibus» για την άμεση φορολογία αναμένεται να εξαλείψει τον πρόσθετο διοικητικό φόρτο των επιχειρήσεων της ΕΕ.

Τέλος, η Επιτροπή εκδίδει σήμερα σύσταση σχετικά με τους ορισμούς των καινοτόμων επιχειρήσεων, των καινοτόμων νεοφυών επιχειρήσεων και των καινοτόμων επεκτεινόμενων επιχειρήσεων. Η σύσταση θα διασφαλίσει μια συνεκτική προσέγγιση σε ολόκληρη την ΕΕ για τη διασφάλιση καλύτερης παρακολούθησης των πολιτικών της ΕΕ για τις επιχειρήσεις, παρέχοντας βεβαιότητα στις εταιρείες, τους επενδυτές και τους υπεύθυνους λήψης αποφάσεων κατά τη διαδικασία.

Επόμενα βήματα

Η πρόταση EU Inc. θα συζητηθεί τώρα από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο. Η Επιτροπή θα καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια για να στηρίξει τους συννομοθέτες στο πλαίσιο αυτό με σαφή στόχο την επίτευξη συμφωνίας έως το τέλος του 2026.

Ιστορικό

Η EU Inc. αποτελεί βασικό παραδοτέο του θεματολογίου της ΕΕ για την ανταγωνιστικότητα και μία από τις κύριες πρωτοβουλίες για τη στήριξη των εταιρειών, ιδίως των νεοφυών και των επεκτεινόμενων επιχειρήσεων, ώστε να καινοτομούν και να αναπτύσσονται στην ενιαία αγορά.

Η EU Inc. δεν αντικαθιστά τα εθνικά εταιρικά πλαίσια. Πρόκειται για ένα προαιρετικό εναρμονισμένο εταιρικό πλαίσιο διαθέσιμο σε ολόκληρη την ΕΕ και διαθέσιμο σε όλες τις εταιρείες.

Με βάση την ανάλυση της έκθεσης του Mario Draghi σχετικά με το μέλλον της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας, η Επιτροπή παρουσίασε την Πυξίδα Ανταγωνιστικότητας τον Ιανουάριο του 2025. Στόχος αυτού του νέου οδικού χάρτη είναι η αποκατάσταση του δυναμισμού της Ευρώπης και η τόνωση της οικονομικής μας ανάπτυξης. Η EU Inc. ανακοινώθηκε στο πλαίσιο αυτών των δράσεων για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής οικονομίας, με στόχο να δοθεί η δυνατότητα στις καινοτόμες εταιρείες να επωφεληθούν από ένα ενιαίο, εναρμονισμένο σύνολο κανόνων σε επίπεδο ΕΕ, συμπεριλαμβανομένων τυχόν σχετικών πτυχών του εταιρικού δικαίου, του δικαίου περί αφερεγγυότητας, του εργατικού και του φορολογικού δικαίου.

Στη συνέχεια, στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Μαρτίου 2025, η Επιτροπή κλήθηκε: «να προτείνει ένα προαιρετικό 28ο καθεστώς εταιρικού δικαίου που θα επιτρέπει στις καινοτόμες εταιρείες να επεκταθούν». Ειδικότερα, η Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων, η στρατηγική για την ενιαία αγορά και η στρατηγική για τις νεοφυείς και τις αναπτυσσόμενες νέες επιχειρήσεις, αντίστοιχα, καθορίζουν κατάλογο μέτρων που αποσκοπούν στην κινητοποίηση ιδιωτικών επενδύσεων, στην ενίσχυση της πρόσβασης σε χρηματοδότηση, στην ολοκλήρωση της ενιαίας αγοράς και στην τόνωση της ανάπτυξης καινοτόμων εταιρειών στην ΕΕ, και υπογραμμίζουν τον καίριο ρόλο που θα διαδραματίσει η EU Inc. στην επίτευξη αυτών των στόχων.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by ALEXANDRE LALLEMAND on Unsplash