Την 1η Ιανουαρίου 2026, η Βουλγαρία θα υιοθετήσει το ευρώ ως νόμισμά της, σηματοδοτώντας ένα σημαντικό ορόσημο για τη χώρα, για την ιστορία του ευρώ και για την ΕΕ στο σύνολό της. Αυτό ακολουθεί μια περίοδο εντατικής προετοιμασίας και προσπάθειας από τη Βουλγαρία για την εκπλήρωση όλων των αναγκαίων απαιτήσεων.

Το ευρώ θα αποφέρει πρακτικά οφέλη στους πολίτες και τις επιχειρήσεις της Βουλγαρίας. Θα διευκολύνει τα ταξίδια και τη διαμονή στο εξωτερικό, θα ενισχύσει τη διαφάνεια και την ανταγωνιστικότητα των αγορών και θα διευκολύνει το εμπόριο. Τα τραπεζογραμμάτια και τα κέρματα ευρώ θα αποτελέσουν επίσης απτό σύμβολο για όλους τους Βούλγαρους της ελευθερίας, της ευκολίας και των ευκαιριών που παρέχει η ΕΕ στους πολίτες της.

Η Επιτροπή έχει υποστηρίξει πλήρως τη Βουλγαρία στη διαδικασία ένταξης στο ευρώ. Με την προσχώρηση της Βουλγαρίας, 21 κράτη μέλη της ΕΕ και περισσότεροι από 357 εκατομμύρια πολίτες της ΕΕ θα μοιραστούν το κοινό νόμισμα της ΕΕ. Η δημόσια στήριξη για το ευρώ στην ΕΕ και τη ζώνη του ευρώ παραμένει πολύ ισχυρή, με τις ευρείες πλειοψηφίες των πολιτών της ΕΕ να πιστεύουν ότι το ευρώ είναι καλό για την ΕΕ στο σύνολό της και για τη χώρα τους, όπως καταδεικνύεται από το τελευταίο Ευρωβαρόμετρο.

Ursula von der Leyen, Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής: «ΗΒουλγαρία προσχωρεί στη ζώνη του ευρώ, ένα από τα μεγαλύτερα επιτεύγματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτό το ορόσημο αντικατοπτρίζει χρόνια σκληρής δουλειάς και δέσμευσης, ξεπερνώντας τις προκλήσεις. Το ευρώ θα αποφέρει οφέλη στον βουλγαρικό λαό, διευκολύνοντας τις πληρωμές και τα ταξίδια. Θα προσφέρει νέες ευκαιρίες στις βουλγαρικές επιχειρήσεις, επιτρέποντάς τους να αξιοποιήσουν καλύτερα τα πλεονεκτήματα της κοινής ενιαίας αγοράς μας. Θα ενισχύσει περαιτέρω τη φωνή της Βουλγαρίας στην Ευρώπη. Αυτό το βήμα είναι καλό για τη Βουλγαρία και ενισχύει την Ευρώπη στο σύνολό της. Καθιστά την οικονομία μας πιο ανθεκτική και ανταγωνιστική σε παγκόσμιο επίπεδο. Συγχαρητήρια, Βουλγαρία! Μπορείτε να είστε υπερήφανοι για όσα επιτύχατε.»

Εισαγωγή μετρητών σε ευρώ

Από την 1η Ιανουαρίου 2026, το ευρώ θα αντικαταστήσει σταδιακά το λεβ ως νόμισμα της Βουλγαρίας. Σύμφωνα με ένα σταθερό ιστορικό σταθερότητας των συναλλαγματικών ισοτιμιών, το λεβ θα ανταλλάσσεται με ισοτιμία μετατροπής 1,95583 λεβ ανά 1 ευρώ. Τα δύο νομίσματα θα χρησιμοποιούνται το ένα δίπλα στο άλλο για περίοδο ενός μήνα. Όταν οι πληρωμές γίνονται σε λεβ, οι αλλαγές θα δίνονται σε ευρώ. Αυτό θα επιτρέψει τη σταδιακή απόσυρση του λεβ από την κυκλοφορία.

Η διπλή αναγραφή των τιμών σε λεβ και ευρώ κατέστη υποχρεωτική στις 8 Αυγούστου 2025 και θα ισχύει έως τις 8 Αυγούστου 2026. Για την προστασία των καταναλωτών και την αντιμετώπιση των ανησυχιών τους σχετικά με τις αδικαιολόγητες αυξήσεις των τιμών κατά την περίοδο μετάβασης στο ευρώ, η Βουλγαρία βασίζεται στην αυστηρή εφαρμογή της νομοθεσίας για την προστασία των καταναλωτών και σε ενημερωτικές εκστρατείες. Οι τιμές των 101 προϊόντων που αγοράζονται συχνά παρακολουθούνται καθημερινά και δημοσιεύονται σε ειδικό ιστότοπο κατά τη διάρκεια της μετάβασης από την Επιτροπή Προστασίας των Καταναλωτών, ώστε να παρέχεται ενημέρωση στο κοινό και κίνητρο στις επιχειρήσεις να μην αυξήσουν αδικαιολόγητα τις τιμές κατά τη διάρκεια της μετάβασης.

Οι εμπορικές τράπεζες έχουν λάβει εκ των προτέρων τραπεζογραμμάτια και κέρματα ευρώ από την Εθνική Τράπεζα της Βουλγαρίας (BNB) και με τη σειρά τους έχουν προμηθεύσει μετρητά ευρώ σε καταστήματα και άλλες επιχειρήσεις. Τα τραπεζογραμμάτια και τα κέρματα Lev μπορούν να ανταλλάσσονται στην BNB, σε εμπορικές τράπεζες και σε οποιοδήποτε ταχυδρομείο που βρίσκεται σε αγροτικές περιοχές όπου δεν υπάρχει εμπορική τράπεζα. Οι ανταλλαγές στην BNB είναι δωρεάν και απεριόριστες χρονικά. Οι ανταλλαγές σε τράπεζες και ταχυδρομεία είναι δωρεάν για τους πρώτους έξι μήνες. Οι τράπεζες και τα ταχυδρομεία μπορούν να χρεώνουν για την ανταλλαγή από την 1η Ιουλίου 2026.

Από την 1η Ιανουαρίου, το 96% των αυτόματων ταμειολογιστικών μηχανών (ΑΤΜ) στη Βουλγαρία θα διανέμουν τραπεζογραμμάτια ευρώ και το υπόλοιπο θα ακολουθήσει το συντομότερο δυνατόν (εντός δύο εβδομάδων).

Ιστορικό

Στην έκθεση σύγκλισης του 2025, η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η Βουλγαρία πληρούσε τα κριτήρια για την υιοθέτηση του ευρώ. Η αξιολόγηση αυτή υποστηρίχθηκε από την έκθεση σύγκλισης της ίδιας της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Τον Ιούλιο του 2025, οι υπουργοί Οικονομικών της ΕΕ έλαβαν την επίσημη απόφαση που άνοιξε τον δρόμο για την υιοθέτηση του ευρώ από τη Βουλγαρία.

Οι βουλγαρικές αρχές έχουν προβεί σε εκτεταμένες προετοιμασίες για την ένταξη της χώρας στη ζώνη του ευρώ, εφαρμόζοντας το εθνικό τους σχέδιο μετάβασης στο ευρώ, το οποίο καθορίζει όλες τις λεπτομέρειες για την οργάνωση της εισαγωγής του ευρώ και την απόσυρση του λεβ.

Η βασική αρχή του εθνικού σχεδίου μετάβασης της Βουλγαρίας είναι η προστασία των καταναλωτών. Οι μηχανισμοί για τη διασφάλιση ασφαλούς περιβάλλοντος για τους καταναλωτές έχουν σχεδιαστεί διεξοδικά στο πλαίσιο τριών πυλώνων: τη διπλή αναγραφή των τιμών, την παρακολούθηση των τιμών των αγαθών και των υπηρεσιών και την εποπτεία των εμπόρων και των παρόχων υπηρεσιών.

Οι προετοιμασίες για τη μετάβαση συμπληρώθηκαν από μια ολοκληρωμένη επικοινωνιακή εκστρατεία των βουλγαρικών αρχών. Η Επιτροπή και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα έχουν συμβάλει στις προσπάθειες αυτές.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Neven Myst on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καταχώρισε την Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών (ΕΠΠ), με τίτλο «Ηθική,διαφάνεια και ακεραιότητα για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα».

Η πρωτοβουλία καλεί την Επιτροπή «νααναπτύξει ένα ευρωπαϊκό μοντέλο δεοντολογικής διακυβέρνησης με βάση τη διαφάνεια, την ακεραιότητα και την κοινή ευθύνη». Για τον σκοπό αυτό, οι διοργανωτές καλούν την Επιτροπή να «προτείνεινομοθετική πράξη για την τροποποίηση και την αυστηροποίηση»του κανονισμού της ΕΕ «γιατα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα και τα ευρωπαϊκά πολιτικά ιδρύματα και τη θέσπιση αυστηρότερων απαιτήσεων»σε σχέση με τις συγκρούσεις συμφερόντων, τη διαφάνεια, τη λήψη αποφάσεων, την αντιδεοντολογική συμπεριφορά και τη χρηματοδότηση.

Δεδομένου ότι η παρούσα πρωτοβουλία πληροί τις τυπικές προϋποθέσεις που ορίζονται στη σχετική νομοθεσία, η Επιτροπή θεωρεί ότι είναι νομικά παραδεκτή βάσει του κανονισμού για την Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών. Η Επιτροπή δεν έχει αναλύσει την ουσία των προτάσεων στο παρόν στάδιο. Η καταχώριση δεν επηρεάζει την τελική απόφαση της Επιτροπής επί της ουσίας ούτε τυχόν ενέργειες στις οποίες μπορεί να προβεί. Η Επιτροπή θα λάβει απόφαση σχετικά με την πρωτοβουλία μόνο εάν συγκεντρώσει τουλάχιστον ένα εκατομμύριο υπογραφές από πολίτες της ΕΕ.

Επόμενα βήματα

Μετά την εγγραφή, οι διοργανωτές έχουν στη διάθεσή τους έξι μήνες για να ανοίξουν τη δωδεκάμηνη περίοδο συγκέντρωσης υπογραφών. Εάν μια ΕΠΠ λάβει τουλάχιστον ένα εκατομμύριο δηλώσεις υποστήριξης κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, με τα ελάχιστα όρια να έχουν επιτευχθεί σε τουλάχιστον επτά κράτη μέλη, η Επιτροπή υποχρεούται να αντιδράσει και να αποφασίσει ποια, ενδεχομένως, μέτρα θα λάβει ως απάντηση στην πρωτοβουλία, αιτιολογώντας την απόφασή της.

Ιστορικό

Η ΕΠΠ θεσπίστηκε με τη Συνθήκη της Λισαβόνας ως εργαλείο καθορισμού της ατζέντας για τους πολίτες. Ξεκίνησε επίσημα τον Απρίλιο του 2012. Μόλις καταχωριστεί επίσημα, μια Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών επιτρέπει σε ένα εκατομμύριο πολίτες από τουλάχιστον επτά κράτη μέλη της ΕΕ να καλέσουν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προτείνει νομικές πράξεις σε τομείς στους οποίους έχει την εξουσία να αναλάβει δράση. Οι προϋποθέσεις παραδεκτού είναι οι εξής: (1) η προτεινόμενη δράση δεν βρίσκεται καταφανώς εκτός του πλαισίου των εξουσιών της Επιτροπής να υποβάλει νομική πρόταση, (2) δεν είναι κατάφωρα καταχρηστική, επιπόλαια ή κακόβουλη και (3) δεν αντίκειται καταφανώς στις αξίες της Ένωσης.

Από τη θέσπιση της Ευρωπαϊκής Πρωτοβουλίας Πολιτών, η Επιτροπή έχει καταχωρίσει 125 πρωτοβουλίες.

Το περιεχόμενο των πρωτοβουλιών εκφράζει μόνο τις απόψεις των διοργανωτών και δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να θεωρηθεί ότι αντικατοπτρίζει τις απόψεις της Επιτροπής.

Πηγή: ec.europa.eu/commission

Photo by Christian Lue on Unsplash

Το Συμβούλιο επέβαλε περιοριστικά μέτρα σε δύο πρόσωπα που ευθύνονται για τη διάπραξη σοβαρών παραβιάσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων, την καταστολή της κοινωνίας των πολιτών και της δημοκρατικής αντιπολίτευσης και την υπονόμευση της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου στη Ρωσία.

Τα εν λόγω πρόσωπα είναι μέλη του δικαστικού σώματος: πρόκειται για τον Dmitry Gordeev και τη Lyudmila Balandina.

Ο Dmitry Gordeev, δικαστής του δικαστηρίου της Μόσχας, έχει επανειλημμένα εκδώσει πολιτικά υποκινούμενες αποφάσεις κατά προσωπικοτήτων της αντιπολίτευσης και υπερασπιστών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ο Gordeev έχει επιδείξει συστηματική αδιαφορία για τα θεμελιώδη πρότυπα αμερόληπτης δικαιοσύνης, μεταξύ άλλων αρνούμενος τακτικά να εξετάσει απαλλακτικά αποδεικτικά στοιχεία και αποδεχόμενος επανειλημμένα μη επαληθευμένες αστυνομικές εκθέσεις ή αντίγραφά τους από πρώην συναδέλφους του, κάτι που φανερώνει μεροληψία, σύγκρουση συμφερόντων και έλλειψη ανεξαρτησίας της δικαιοσύνης.

Η Lyudmila Balandina είναι εισαγγελέας με καίριο ρόλο σε αρκετές προβεβλημένες υποθέσεις που χαρακτηρίζονται από σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και την καταστολή ατόμων που επικρίνουν τις ρωσικές αρχές ή υποστηρίζουν την Ουκρανία. Η Balandina καταχράται συστηματικά το εισαγγελικό αξίωμα για την απαγγελία πολιτικά υποκινούμενων κατηγοριών, χρησιμοποιώντας ιδεολογική ρητορική ευθυγραμμισμένη με την προπαγάνδα του Κρεμλίνου και επιδιώκοντας υπερβολικές ποινές για ειρηνικές πράξεις έκφρασης.

Με τις επανειλημμένες ενέργειές τους, τα δύο μέλη του ρωσικού δικαστικού σώματος έχουν συμβάλει στην καταστολή της κοινωνίας των πολιτών, στη φίμωση των αντιφρονούντων και σε προσπάθειες νομιμοποίησης κρατικών αφηγημάτων που εξισώνουν την κριτική κατά της ρωσικής κυβέρνησης ή τη στήριξη της Ουκρανίας με τον εξτρεμισμό ή την τρομοκρατία.

Τα άτομα που καταχωρίστηκαν σήμερα στον κατάλογο υπόκεινται σε δέσμευση περιουσιακών στοιχείων, ενώ απαγορεύεται να τους διατίθενται κεφάλαια από πολίτες και εταιρείες της ΕΕ. Επιπλέον, υπόκεινται σε ταξιδιωτική απαγόρευση, βάσει της οποίας δεν επιτρέπεται να εισέλθουν στο έδαφος της ΕΕ ή να διέλθουν από αυτό.

Η ΕΕ εξακολουθεί να καταδικάζει απερίφραστα τις παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και τις ενέργειες καταστολής στη Ρωσία και ανησυχεί σοβαρά για τη συνεχιζόμενη επιδείνωση της κατάστασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη χώρα, ιδίως στο πλαίσιο του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας.

Οι σχετικές νομικές πράξεις έχουν δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ.

Γενικές πληροφορίες

Τον Μάρτιο του 2024, ως απάντηση στην εντεινόμενη και συστηματική καταστολή στη χώρα, το Συμβούλιο θέσπισε νέο πλαίσιο για περιοριστικά μέτρα κατά όσων ευθύνονται για τη διάπραξη σοβαρών παραβιάσεων ή καταπατήσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων, την καταστολή της κοινωνίας των πολιτών και της δημοκρατικής αντιπολίτευσης και την υπονόμευση της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου στη Ρωσία.

Το πλαίσιο επιτρέπει στην ΕΕ να θέτει στο στόχαστρο και όσους παρέχουν στήριξη ή εμπλέκονται σε παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη Ρωσία. Καλύπτει επίσης εμπορικούς περιορισμούς στις εξαγωγές εξοπλισμού που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για εσωτερική καταστολή ή για παρακολούθηση ή υποκλοπή τηλεπικοινωνιών.

Πηγή: www.consilium.europa.eu

Photo by Egor Filin on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Ένωση εκφράζει σοβαρές ανησυχίες για τις αυθαίρετες κρατήσεις που χρησιμοποιούν ευρέως οι ιρανικές αρχές ως μέσο για την καταστολή επικριτικών φωνών στο εσωτερικό της χώρας, κατά παράβαση των υποχρεώσεων του Ιράν δυνάμει του Διεθνούς Συμφώνου για τα ατομικά και πολιτικά δικαιώματα.

Καλούμε τις ιρανικές αρχές να αφήσουν ελεύθερα όλα τα άτομα που κρατούνται άδικα επειδή άσκησαν τα θεμελιώδη δικαιώματά τους, συμπεριλαμβανομένης της ελευθερίας της έκφρασης και του συνέρχεσθαι. Σε αυτά περιλαμβάνονται η βραβευθείσα με Νόμπελ Ειρήνης Narges Mohammadi, η υγεία της οποίας παραμένει εύθραυστη, καθώς και άλλες υπερασπίστριες και υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων που συνελήφθησαν στις 12 Δεκεμβρίου στο Mashhad.

Οι υπερασπίστριες και οι υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να κάνουν τη φωνή τους να ακούγεται και να επιτελούν το νόμιμο έργο τους χωρίς να διακινδυνεύουν την ελευθερία τους, στο Ιράν και οπουδήποτε.

Πηγή: www.consilium.europa.eu

Photo by sina drakhshani on Unsplash