Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε την κινητοποίηση 7,5 εκατ. ευρώ από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Προσαρμογής στην Παγκοσμιοποίηση για τους απολυμένους εργαζόμενους (ΕΤΠ) για να βοηθήσει 3.414 εργαζομένους που απολύθηκαν μετά το κλείσιμο του εργοστασίου της αυτοκινητοβιομηχανίας Audi στις Βρυξέλλες.

Τον Φεβρουάριο του 2025, η Audi σταμάτησε την παραγωγή του μοντέλου e-tron Q8 στις Βρυξέλλες και έκλεισε το εργοστάσιό της.  Κατά συνέπεια, αρκετοί προμηθευτές της Audi απολύουν επίσης εργαζομένους.

Τα μέτρα που χρηματοδοτούνται από το ΕΤΠ θα βοηθήσουν 2.580 πρώην εργαζομένους της Audi και 834 εργαζομένους από τους προμηθευτές της Audi να αποκτήσουν νέες δεξιότητες και να επανενταχθούν στην αγορά εργασίας. Η χρηματοδότηση θα χρηματοδοτήσει μέτρα όπως η παροχή συμβουλών και επαγγελματικού προσανατολισμού ή η κατάρτιση σε νέες επαγγελματικές και οριζόντιες δεξιότητες, και θα στηρίξει τους απολυμένους εργαζομένους να ξεκινήσουν τη δική τους επιχείρηση.

Το συνολικό εκτιμώμενο κόστος των μέτρων αυτών ανέρχεται σε 8,8 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων το 85% (7,5 εκατ. ευρώ) καλύπτεται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το 15% (1,3 εκατ. ευρώ) από τις βελγικές περιφερειακές δημόσιες υπηρεσίες απασχόλησης.

Οι βελγικές αρχές άρχισαν να παρέχουν στήριξη από το ΕΤΠ στους εργαζομένους τον Φεβρουάριο του 2025, λίγο πριν από τις πρώτες απολύσεις και μετά τη λήξη των υπηρεσιών στήριξης των εργαζομένων που παρείχε η Audi. Το ΕΤΠ μπορεί να καλύψει αναδρομικά αυτές τις δαπάνες.

Επόμενα βήματα 

Η πρόταση της Επιτροπής πρέπει τώρα να εγκριθεί από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο. Χρειάζεται απλή πλειοψηφία στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και ειδική πλειοψηφία στο Συμβούλιο.  

Ιστορικό 

Από το 2007, το ΕΤΠ έχει βοηθήσει περισσότερα από 181.000 άτομα σε 20 κράτη μέλη, παρεμβαίνοντας σε 186 περιπτώσεις με την εκταμίευση 727 εκατ. ευρώ. Τα κονδύλια αυτά της Ευρωπαϊκής Επιτροπής συμπληρώνουν τα εθνικά ενεργητικά μέτρα για την αγορά εργασίας. 

Σύμφωνα με την τελευταία διετή έκθεση δραστηριοτήτων του ΕΤΠ, περισσότεροι από οκτώ στους δέκα (81 %) απολυμένους εργαζομένους βρήκαν νέα θέση εργασίας εντός 18 μηνών από τη λήψη στήριξης από το ΕΤΠ.

Το ΕΤΠ συμβάλλει άμεσα στη δημιουργία μιας πιο δυναμικής και ανταγωνιστικής ευρωπαϊκής οικονομίας, βελτιώνοντας τις δεξιότητες και την απασχολησιμότητα των απολυμένων και διευκολύνοντας τη γενική αναβάθμιση των δεξιοτήτων στις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις, οδηγώντας σε θέσεις εργασίας καλύτερης ποιότητας. 

Η παροχή βοήθειας στους ευρωπαίους εργαζομένους ώστε να μάθουν και να βελτιώσουν τις δεξιότητές τους για τις απαιτήσεις μιας ταχέως εξελισσόμενης αγοράς εργασίας αποτελεί προτεραιότητα για την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Τον Νοέμβριο του 2025 η Επιτροπή δρομολόγησε πιλοτική πρωτοβουλία σχετικά με την εγγύηση δεξιοτήτων για τη στήριξη των εργαζομένων που βρίσκονται σε μεταβατικό στάδιο, ώστε να μπορέσουν να αποκτήσουν νέες δεξιότητες. Η εμβληματική πρωτοβουλία στο πλαίσιο της Ένωσης Δεξιοτήτων θα ενισχύσει στρατηγικούς τομείς σύμφωνα με το μελλοντικό Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανταγωνιστικότητας.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Patrick Robert Doyle on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε κατευθυντήριες γραμμές βάσει του κανονισμού για τις ξένες επιδοτήσεις με σκοπό να αυξηθεί η προβλεψιμότητα και να διασφαλίζεται η διαφάνεια για τις επιχειρήσεις. Αποσαφηνίζονται διάφορες έννοιες, όπως ο τρόπος με τον οποίο η Επιτροπή καταλήγει στη διαπίστωση ότι συντρέχει στρέβλωση του ανταγωνισμού λόγω ξένης επιδότησης, ο τρόπος με τον οποίο οι στρεβλωτικές επιπτώσεις εξισορροπούνται από τις τυχόν θετικές επιπτώσεις μιας ξένης επιδότησης, και η εξουσία της Επιτροπής να ζητά προηγούμενη κοινοποίηση σε υποθέσεις κάτω από το κατώτατο όριο.

Κύρια στοιχεία των κατευθυντήριων γραμμών

Οι κατευθυντήριες γραμμές αποσαφηνίζουν διάφορες πτυχές του κανονισμού για τις ξένες επιδοτήσεις:

• Την εκτίμηση των στρεβλώσεων (άρθρο 4 παράγραφος 1 του κανονισμού για τις ξένες επιδοτήσεις). Οι κατευθυντήριες γραμμές διευκρινίζουν ότι, εφόσον η Επιτροπή διαπιστώσει ότι εταιρεία που ασκεί οικονομική δραστηριότητα εντός της εσωτερικής αγοράς έχει επωφεληθεί από ξένη επιδότηση, θα εκτιμά αν υπάρχει στρέβλωση ακολουθώντας διαδικασία δύο σταδίων. Πρώτον, η Επιτροπή θα εξετάσει αν η ξένη επιδότηση ενισχύει την ανταγωνιστική θέση της εταιρείας στην ΕΕ. Όσον αφορά τις επιδοτήσεις που δεν στοχεύουν σε οικονομικές δραστηριότητες στην ΕΕ, θα διενεργηθεί λεπτομερέστερη ανάλυση για την αξιολόγηση του κινδύνου να χρησιμοποιηθούν για τη διεπιδότηση οικονομικών δραστηριοτήτων στην ΕΕ. Δεύτερον, η Επιτροπή θα εξετάσει τον αντίκτυπο στον ανταγωνισμό αναλύοντας κατά πόσον η επιδότηση μεταβάλλει την ανταγωνιστική συμπεριφορά της εταιρείας και τη δυναμική της αγοράς εις βάρος άλλων οικονομικών φορέων. Οι κατευθυντήριες γραμμές παρέχουν μη εξαντλητικό κατάλογο παραδειγμάτων επιδοτήσεων που μπορεί να θεωρηθούν στρεβλωτικές.
• Την εκτίμηση των στρεβλώσεων συγκεκριμένα στο πλαίσιο διαδικασιών σύναψης δημοσίων συμβάσεων (άρθρο 27 του κανονισμού για τις ξένες επιδοτήσεις). Εάν ένας οικονομικός φορέας συμμετέχει σε διαδικασία σύναψης δημόσιας σύμβασης στην εσωτερική αγορά και η Επιτροπή διαθέτει πληροφορίες βάσει των οποίων ξένη επιδότηση ενδέχεται να έχει επηρεάσει τους όρους της διαδικασίας υποβολής προσφορών, θα αξιολογεί κατά πόσον υπήρξε στρέβλωση. Πρώτον, η Επιτροπή θα αξιολογεί εάν ο οικονομικός φορέας ενδέχεται να χρησιμοποίησε την ξένη επιδότηση για τον σχεδιασμό των όρων της προσφοράς του. Εάν ναι, η Επιτροπή θα αξιολογεί κατά πόσον η υποβληθείσα προσφορά είναι υπερβολικά συμφέρουσα συγκρίνοντάς την με τις άλλες προσφορές που υποβλήθηκαν στο πλαίσιο της διαδικασίας και με τις εκτιμήσεις της αναθέτουσας αρχής. Εάν η προσφορά είναι αδικαιολόγητα συμφέρουσα, η Επιτροπή θα αξιολογεί κατά πόσον το πλεονέκτημα απορρέει σε σημαντικό βαθμό από την ξένη επιδότηση ή από άλλους, δικαιολογημένους, παράγοντες.
• Το κριτήριο εξισορρόπησης (άρθρο 6 του κανονισμού για τις ξένες επιδοτήσεις). Οι κατευθυντήριες γραμμές εξηγούν τη διαδικασία που ακολουθεί η Επιτροπή για τη στάθμιση των αρνητικών επιπτώσεων μιας στρεβλωτικής ξένης επιδότησης έναντι τυχόν θετικών επιπτώσεων. Η Επιτροπή θα λαμβάνει υπόψη μόνο τις θετικές επιπτώσεις που αφορούν ειδικά την υπό αξιολόγηση ξένη επιδότηση. Η στάθμιση αυτή θα λαμβάνει υπόψη τη σοβαρότητα της στρέβλωσης και το κατά πόσον οι θετικές επιπτώσεις μπορούν να επιτευχθούν χωρίς τη στρέβλωση. Εάν τα θετικά αποτελέσματα υπερτερούν των αρνητικών, η Επιτροπή δεν θα διατυπώνει αντιρρήσεις. Σε αντίθετη περίπτωση, η Επιτροπή μπορεί να αποδέχεται δεσμεύσεις ή να επιβάλλει επανορθωτικά μέτρα. Οι κατευθυντήριες γραμμές παρέχουν παραδείγματα των σχετικών αποδεικτικών στοιχείων που μπορούν να υποβληθούν και εξηγούν πώς η Επιτροπή θα εφαρμόσει το κριτήριο εξισορρόπησης.
• Χρήση μηχανισμού που εξουσιοδοτεί την Επιτροπή να ζητά προηγούμενη κοινοποίηση συγκεντρώσεων και ξένων χρηματοδοτικών συνεισφορών σε διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων [άρθρα 21 παράγραφος 5 και 29 παράγραφος 8 του κανονισμού για τις ξένες επιδοτήσεις]. Η Επιτροπή μπορεί να ζητήσει την προηγούμενη κοινοποίηση συγκεντρώσεων που κανονικά δεν χρήζουν κοινοποίησης, καθώς και ξένων χρηματοδοτικών συνεισφορών σε διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων, όταν πληρούνται ορισμένες προϋποθέσεις, ιδίως εάν υποψιάζεται ότι έχουν χορηγηθεί ξένες επιδοτήσεις σε σχετικές επιχειρήσεις κατά τα τελευταία τρία έτη. Η Επιτροπή εκτιμά κατά πόσον δικαιολογείται εκ των προτέρων έλεγχος βάσει παραγόντων όπως ο ανταγωνιστικός αντίκτυπος της συγκέντρωσης ή της διαδικασίας σύναψης δημόσιας σύμβασης, το κατά πόσον αφορά στρατηγική οικονομική δραστηριότητα, και η πιθανότητα στρέβλωσης. Οι κατευθυντήριες γραμμές περιλαμβάνουν νέους ασφαλείς λιμένες: οι διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων χαμηλής αξίας, οι επιδοτήσεις κάτω των 4 εκατ. EUR και οι επιδοτήσεις για την αντιμετώπιση ορισμένων έκτακτων περιστάσεων εξαιρούνται από την υποχρέωση προηγούμενης κοινοποίησης. Σε κάθε περίπτωση, η Επιτροπή πρέπει να ενεργεί πριν από την πλήρη πραγματοποίηση των συγκεντρώσεων ή την ανάθεση των συμβάσεων.

Ιστορικό

Πριν από την έκδοση των κατευθυντήριων γραμμών, η Επιτροπή διεξήγαγε σειρά διαβουλεύσεων προκειμένου να λάβει υπόψη τις απόψεις όλων των ενδιαφερόμενων μερών. Τον Μάρτιο του 2025 δημοσιεύτηκε πρόσκληση υποβολής στοιχείων σχετικά με το πεδίο εφαρμογής των κατευθυντήριων γραμμών. Παράλληλα, η Επιτροπή διεξήγαγε στοχευμένες διαβουλεύσεις με τα κράτη μέλη και με επιλεγμένα ενδιαφερόμενα μέρη από επιχειρήσεις, επαγγελματίες του νομικού και οικονομικού τομέα, την πανεπιστημιακή κοινότητα, και καταναλωτές/καταναλώτριες. Μεταξύ Ιουλίου και Σεπτεμβρίου 2025, η Επιτροπή διεξήγαγε δημόσια διαβούλευση σχετικά με το σχέδιο των κατευθυντήριων γραμμών, κατά τη διάρκεια της οποίας έλαβε παρατηρήσεις από τα ενδιαφερόμενα μέρη.

Ο κανονισμός για τις ξένες επιδοτήσεις άρχισε να ισχύει στις 13 Ιουλίου 2023. Χάρη στον κανονισμό αυτό, η Επιτροπή μπορεί να αντιμετωπίζει τις στρεβλώσεις που προκαλούν ξένες επιδοτήσεις στην εσωτερική αγορά. Ο κανονισμός παρέχει στην ΕΕ τη δυνατότητα να διασφαλίζει τον ανταγωνισμό επί ίσοις όροις για όλες τις εταιρείες, παραμένοντας παράλληλα ανοικτή στο εμπόριο και τις επενδύσεις. Οι ξένες επιδοτήσεις μπορούν να φθάσουν στην εσωτερική αγορά μέσω της συμμετοχής σε οποιαδήποτε οικονομική δραστηριότητα και σε οποιονδήποτε τομέα, για παράδειγμα μέσω της απόκτησης ελέγχου, της συμμετοχής σε δημόσιες συμβάσεις, και άλλων μορφών άμεσων επενδύσεων.

Σύμφωνα με το άρθρο 46 του κανονισμού για τις ξένες επιδοτήσεις, η Επιτροπή υποχρεούται να δημοσιεύσει τις κατευθυντήριες γραμμές έως τις 13 Ιανουαρίου 2026. Ο κανονισμός απαιτεί επίσης από την Επιτροπή να υποβάλει, έως τις 14 Ιουλίου 2026, στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο έκθεση στην οποία θα επανεξετάζει την πρακτική που ακολουθεί για την εκτέλεση και την εφαρμογή του κανονισμού. Η εν λόγω έκθεση συνοδεύεται, κατά περίπτωση, από σχετικές νομοθετικές προτάσεις.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Guillaume Périgois on Unsplash

Σύμφωνα με τον πίνακα αποτελεσμάτων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τις κρατικές ενισχύσεις του 2025, ο οποίος δημοσιεύτηκε σήμερα, τα κράτη μέλη της ΕΕ δαπάνησαν το 90 % των κρατικών τους ενισχύσεων το 2024 για τη στήριξη των προτεραιοτήτων της ΕΕ. Ενώ οι συνολικές δαπάνες μειώθηκαν σε 168,23 δισ. ευρώ το 2024 από 203,35 δισ. ευρώ το 2023, τα κράτη μέλη διέθεσαν περισσότερα κονδύλια για τη στήριξη βασικών προτεραιοτήτων της ΕΕ, όπως η προστασία του περιβάλλοντος, η ενέργεια, η έρευνα, η ανάπτυξη και η καινοτομία και η περιφερειακή ανάπτυξη. Ταυτόχρονα, τα μέτρα ενίσχυσης για την αντιμετώπιση της κρίσης που σχετίζονταν με τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία και την πανδημία COVID-19 συνέχισαν να καταργούνται σταδιακά.

Ο πίνακας αποτελεσμάτων για τις κρατικές ενισχύσεις, ο οποίος καταρτίζεται με βάση τις εκθέσεις των κρατών μελών, δείχνει ότι το 2024:

• Η προστασία του περιβάλλοντος και η εξοικονόμηση ενέργειας παρέμειναν στο επίκεντρο των βασικών στόχων για τις κρατικές ενισχύσεις, αντιπροσωπεύοντας 68,82 δισ. ευρώ ή το 45 % των συνολικών κρατικών ενισχύσεων για τις προτεραιότητες της ΕΕ.
• Σε μια στρατηγική στροφή προς τη βιωσιμότητα, τα κράτη μέλη εστίασαν περισσότερο στις ενισχύσεις στον τομέα της ενέργειας. Από τις συνολικές ενισχύσεις που δαπανήθηκαν για την προστασία του περιβάλλοντος και την εξοικονόμηση ενέργειας, οι κρατικές ενισχύσεις για προσπάθειες απανθρακοποίησης ανήλθαν συνολικά σε 30,45 δισ. ευρώ. Οι ενισχύσεις για την παραγωγή ενέργειας και τον εκσυγχρονισμό των υποδομών ανήλθαν σε 27,31 δισ. ευρώ το 2024.
• Επιπλέον, τα κράτη μέλη διέθεσαν 3,84 δισ. ευρώ για τη στήριξη της μετάβασης από μέτρα έκτακτης ανάγκης που σχετίζονταν με την κρίση σε βιώσιμες επενδύσεις για την επιτάχυνση της μετάβασης σε μια οικονομία μηδενικών καθαρών εκπομπών βάσει του προσωρινού πλαισίου κρίσης και μετάβασης (TCTF), εστιάζοντας στην ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, στην απανθρακοποίηση της βιομηχανίας και σε στρατηγικές τομεακές επενδύσεις. Δύο νέα έργα εγκαταστάσεων κατασκευής ημιαγωγών έλαβαν κρατική ενίσχυση, στο πλαίσιο της οποίας 223,87 εκατ. ευρώ καταβλήθηκαν το 2023 και 352,85 εκατ. ευρώ το 2024.
• Το 2024 οι κρατικές ενισχύσεις για την έρευνα, την ανάπτυξη και την καινοτομία ανήλθαν συνολικά σε 14,16 δισ. ευρώ, ενώ τα κράτη μέλη χορήγησαν 13,42 δισ. ευρώ σε ενισχύσεις για την περιφερειακή ανάπτυξη. Οι δαπάνες για σημαντικά έργα κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος (ΣΕΚΕΕ) ανήλθαν σε 2,62 δισ. ευρώ το 2024.
• Οι κρατικές ενισχύσεις συνεισέφεραν επίσης 4,59 δισ. ευρώ στην ανάπτυξη ευρυζωνικότητας, η οποία στηρίζει την ψηφιακή ανάπτυξη της ΕΕ.
• Οι ενισχύσεις στη γεωργία, τη δασοκομία και τις αγροτικές περιοχές ανήλθαν σε 10,43 δισ. ευρώ, ενώ η αλιεία και η υδατοκαλλιέργεια έλαβαν 212,87 εκατ. ευρώ το 2024.
• Τα μέτρα βάσει του γενικού κανονισμού απαλλαγής κατά κατηγορία αποτέλεσαν το 69 % του συνόλου των ενεργών μέτρων κρατικών ενισχύσεων, γεγονός που αντικατοπτρίζει τη συνεχιζόμενη προτίμηση για απαλλαγές κατά κατηγορία. Σε συνδυασμό με τον κανονισμό απαλλαγής κατά κατηγορία στον γεωργικό τομέα και τον κανονισμό απαλλαγής κατά κατηγορία στον τομέα της αλιείας, τα μέτρα αυτά αντιπροσώπευαν από κοινού το 87 % του συνόλου των ενεργών μέτρων κρατικών ενισχύσεων και το 93 % των νέων μέτρων. Λόγω της εστίασής τους σε ενισχύσεις μικρότερης κλίμακας, τα μέτρα αυτά αντιπροσώπευαν μόνο το 36 % των συνολικών δαπανών.

Δύο νέα έργα εγκαταστάσεων κατασκευής ημιαγωγών έλαβαν κρατική ενίσχυση, στο πλαίσιο της οποίας 223,87 εκατ. ευρώ καταβλήθηκαν το 2023 και 352,85 εκατ. ευρώ το 2024.

Οι κρατικές ενισχύσεις συνεισέφεραν επίσης 4,59 δισ. ευρώ στην ανάπτυξη ευρυζωνικότητας, η οποία στηρίζει την ψηφιακή ανάπτυξη της ΕΕ.

• Οι συνολικές δαπάνες για ενισχύσεις για την αντιμετώπιση της κρίσης μειώθηκαν σημαντικά, σε 16,33 δισ. ευρώ, ποσό που συνιστά μείωση κατά 67 % σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, με τις ενισχύσεις να επικεντρώνονται κυρίως στην αντιμετώπιση των επιπτώσεων της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία.

Ιστορικό

Σύμφωνα με το άρθρο 6 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 794/2004 της Επιτροπής, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρέπει να δημοσιεύει ετησίως ανακεφαλαίωση των κρατικών ενισχύσεων με βάση τις εκθέσεις δαπανών που υποβάλλουν τα κράτη μέλη. Ο πίνακας αποτελεσμάτων είναι το μέσο συγκριτικής αξιολόγησης της Επιτροπής για τις κρατικές ενισχύσεις. Δρομολογήθηκε από την Επιτροπή τον Ιούλιο του 2001 για να παράσχει μια διαφανή και προσβάσιμη στο κοινό πηγή πληροφοριών σχετικά με τη συνολική κατάσταση των κρατικών ενισχύσεων στα κράτη μέλη και σχετικά με τις δραστηριότητες της Επιτροπής για τον έλεγχο των κρατικών ενισχύσεων.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Alexey Larionov on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε τα εθνικά αμυντικά σχέδια οκτώ κρατών μελών, σηματοδοτώντας ένα ορόσημο στην προσπάθεια της Ευρώπης να ενισχύσει την ασφάλειά της. Η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση στο Συμβούλιο για την έγκριση χρηματοδοτικής συνδρομής προς το Βέλγιο, τη Βουλγαρία, τη Δανία, την Ισπανία, την Κροατία, την Κύπρο, την Πορτογαλία και τη Ρουμανία.

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, κ. Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, δήλωσε: «Πέρυσι, η ΕΕ σημείωσε μεγαλύτερη πρόοδο στον τομέα της άμυνας από ό,τι τις προηγούμενες δεκαετίες. Η Λευκή Βίβλος και ο χάρτης πορείας για την ετοιμότητα με ορίζοντα το 2030 επέτρεψαν στα κράτη μέλη να κινητοποιήσουν έως και 800 δισ. ευρώ για την άμυνα. Αυτό περιλαμβάνει τα 150 δισ. ευρώ για κοινές προμήθειες — SAFE. Έχουμε πλέον εγκρίνει μια αρχική δέσμη σχεδίων SAFE για το Βέλγιο, τη Βουλγαρία, τη Δανία, την Ισπανία, την Κροατία, την Κύπρο, την Πορτογαλία και τη Ρουμανία. Οι υπόλοιποι θα ακολουθήσουν λίγο μετά. Είναι πλέον επείγον να εγκρίνει το Συμβούλιο τα σχέδια αυτά ώστε να καταστεί δυνατή η ταχεία εκταμίευση.»

Η απόφαση αυτή ακολουθεί μια αυστηρή αξιολόγηση των «Εθνικών Επενδυτικών Σχεδίων Άμυνας» των χωρών στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας «Δράση για την Ασφάλεια στην Ευρώπη» (SAFE). Η έγκριση ανοίγει το δρόμο για το πρώτο κύμα χαμηλού κόστους, μακροπρόθεσμων δανείων που θα αποδεσμευτούν, επιτρέποντας σε αυτά τα έθνη να αυξήσουν επειγόντως τη στρατιωτική τους ετοιμότητα και να αποκτήσουν τον απαραίτητο σύγχρονο αμυντικό εξοπλισμό. Ενσωματώνει επίσης την Ουκρανία στο οικοσύστημα ασφάλειας της ΕΕ και διασφαλίζει ότι η στήριξή μας είναι ταχεία και βιώσιμη. 

Τα επίπεδα χρηματοδότησης για κάθε χώρα καθορίστηκαν προσωρινά τον Σεπτέμβριο, με βάση τις αρχές της αλληλεγγύης και της διαφάνειας. Για παράδειγμα, 1,18 δισ. ευρώ προορίζονται για την Κύπρο, ενώ 16,68 δισ. ευρώ προορίζονται προσωρινά για τη Ρουμανία. Αυτή η ομάδα των 8 κρατών μελών δικαιούται περίπου 38 δισ. ευρώ μετά την υπογραφή των δανειακών συμβάσεων. Τα κονδύλια αυτά θα δώσουν ζωτική ώθηση στις στρατηγικές ικανότητες εκεί όπου είναι περισσότερο αναγκαίες.

Επόμενα βήματα

Με την ολοκλήρωση της αξιολόγησης της Επιτροπής, το Συμβούλιο έχει πλέον προθεσμία τεσσάρων εβδομάδων για να εκδώσει τις εκτελεστικές αποφάσεις. Μόλις εγκριθεί, η Επιτροπή θα οριστικοποιήσει τις δανειακές συμβάσεις, ενώ οι πρώτες πληρωμές αναμένεται να ξεκινήσουν τον Μάρτιο του 2026.  

Ιστορικό

Ο κανονισμός SAFE εκδόθηκε στις 27 Μαΐου 2025, στο πλαίσιο της «ετοιμότητας 2030», μιας φιλόδοξης δέσμης μέτρων για την άμυνα που παρέχει χρηματοδοτικούς μοχλούς στα κράτη μέλη της ΕΕ για την προώθηση της αύξησης των επενδύσεων σε αμυντικές ικανότητες.

Το SAFE θα επιτρέψει στα κράτη μέλη να αυξήσουν άμεσα και μαζικά τις αμυντικές επενδύσεις τους μέσω κοινών προμηθειών από την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία, εστιάζοντας στις ικανότητες προτεραιότητας. Αυτό θα συμβάλει στη διασφάλιση της διαλειτουργικότητας, της προβλεψιμότητας και της μείωσης του κόστους για μια ισχυρή ευρωπαϊκή βιομηχανική βάση στον τομέα της άμυνας. Η Ουκρανία και οι χώρες ΕΖΕΣ/ΕΟΧ θα μπορούν να συμμετέχουν σε κοινές προμήθειες και θα μπορούν να αγοράζουν από τις βιομηχανίες τους.

Το SAFE θα επιτρέψει επίσης στις υπό προσχώρηση χώρες, στις υποψήφιες χώρες, στις δυνάμει υποψήφιες χώρες και στις χώρες που έχουν υπογράψει εταιρικές σχέσεις ασφάλειας και άμυνας με την ΕΕ να συμμετάσχουν σε κοινές προμήθειες και να συμβάλουν στη συνολική ζήτηση. Μπορούν επίσης να διαπραγματεύονται ειδικές, αμοιβαία επωφελείς συμφωνίες σχετικά με τη συμμετοχή των αντίστοιχων βιομηχανιών τους στις εν λόγω δημόσιες συμβάσεις.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Christian Lue on Unsplash