Καθώς μαθητές, μαθήτριες και εκπαιδευτικοί επιστρέφουν στο σχολείο, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε μια νέα έκθεση που συνοψίζει τις πρόσφατες εξελίξεις όσον αφορά τις δαπάνες για την εκπαίδευση σε ολόκληρη την Ευρώπη, επικαιροποιημένη με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του 2024.

Η έκθεση «Investing in Education 2026» δείχνει ότι το 2024 οι χώρες της ΕΕ δαπάνησαν στην εκπαίδευση το 4,8% του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος τους, ποσοστό που αντιστοιχεί στο 9,7% των συνολικών δημόσιων δαπανών, αν και εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ των κρατών μελών. Οι επενδύσεις των χωρών της ΕΕ στην εκπαίδευση σταθεροποιούνται, αλλά και πάλι, ως ποσοστό των δημόσιων δαπανών, παραμένουν ελαφρώς κάτω από τα προ της πανδημίας επίπεδα (10% το 2019, 9,3% το 2020 και το 2021, 9,4% το 2022, 9,6% το 2023).

Στην έκθεση τονίζεται η σημασία της επένδυσης στους εκπαιδευτικούς, που αποτελούν την καρδιά των εκπαιδευτικών μας συστημάτων. Τα πορίσματα δείχνουν ότι πάνω από 3 στους 4 εκπαιδευτικούς (76,5%), εάν μπορούσαν να επιλέξουν ένα νέο επάγγελμα, θα επέλεγαν να συνεχίσουν να διδάσκουν. Τα στοιχεία δείχνουν ότι διάφοροι παράγοντες, όπως οι απολαβές και η επαγγελματική αναγνώριση, παίζουν σημαντικό ρόλο στην ελκυστικότητα του επαγγέλματος του εκπαιδευτικού.

Η ικανοποίηση από τον μισθό εξακολουθεί να συνδέεται με μεγαλύτερη πιθανότητα να επιλέξει κανείς ξανά το επάγγελμα του εκπαιδευτικού, παράλληλα με άλλους παράγοντες, όπως το υποστηρικτικό εργασιακό περιβάλλον, οι θετικές αντιλήψεις για το επάγγελμα, και οι ευκαιρίες επαγγελματικής συνεργασίας, που επίσης παίζουν σημαντικό ρόλο. Στον αντίποδα, το εργασιακό άγχος μειώνει σημαντικά την πρόθεση των εκπαιδευτικών να παραμείνουν στο επάγγελμα.

Η Εκτελεστική Αντιπρόεδρος για τα Κοινωνικά Δικαιώματα και τις Δεξιότητες, τις Ποιοτικές Θέσεις Εργασίας και την Ετοιμότητα, Ροξάνα Μινζάτου, δήλωσε σχετικά: «Οι εκπαιδευτικοί είναι η ραχοκοκαλιά των εκπαιδευτικών συστημάτων της Ευρώπης. Επένδυση στην εκπαίδευση σημαίνει επένδυση σε αυτούς. Η έκθεση καθιστά σαφές ότι η προσέλκυση και η διατήρηση των εκπαιδευτικών δεν εξαρτάται μόνο από τους μισθούς. Αφορά επίσης τις συνθήκες εργασίας, την ευημερία, την επαγγελματική αναγνώριση, και τις ευκαιρίες ανάπτυξης καθ’ όλη τη διάρκεια της σταδιοδρομίας τους. Σε μια εποχή που πολλά εκπαιδευτικά συστήματα αντιμετωπίζουν ελλείψεις εκπαιδευτικού προσωπικού, είναι ανάγκη να κάνουμε τη διδασκαλία ένα επάγγελμα στο οποίο οι άνθρωποι θέλουν να ενταχθούν, να παραμείνουν, και να αισθάνονται ότι εκτιμάται αυτό που κάνουν. Το προβλεπόμενο θεματολόγιο της ΕΕ για τους εκπαιδευτικούς και τους εκπαιδευτές στο πλαίσιο της Ένωσης Δεξιοτήτων, θα στηρίξει τα κράτη μέλη στην επίτευξη αυτού ακριβώς του στόχου.»

Μπορείτε να δείτε το πλήρες κείμενο της έκθεσης εδώ.

Πηγή : https://greece.representation.ec.europa.eu

Εικόνα : Photo by Quilia on Unsplash

Ευρωπαϊκή Ανταλλαγή Χριστουγεννιάτικων Στολιδιών 2026

#EuropeanChristmasTree

Ενημερωτικό φυλλάδιο για τα σχολεία

Τι είναι η Ευρωπαϊκή Ανταλλαγή Χριστουγεννιάτικων Στολιδιών;

-Ένα πρόγραμμα πολιτιστικής ανταλλαγής όπου μαθητές δημοτικών σχολείων και νηπιαγωγείων φτιάχνουν στολίδια χριστουγεννιάτικων δέντρων για να τα στείλουν σε άλλα σχολεία σε όλη την Ευρώπη.

-Οι μαθητές στέλνουν μια παρουσίαση για το πώς γιορτάζονται τα Χριστούγεννα στην κοινότητά τους μαζί με τις ευχές τους για το 2027,

-Τα σχολεία στέλνουν μια φωτογραφία του πλήρως στολισμένου δέντρου τους στα e-mail: This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it. & This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it. .

-Τα συμμετέχοντα σχολεία οργανώνονται σε ομάδες ανταλλαγής που δεν ξεπερνούν τα 25 σχολεία ανά ομάδα. Ως εκ τούτου, κάθε σχολείο θα στείλει και θα λάβει μέχρι 24 στολίδια από τα άλλα σχολεία της ομάδας του.

Οφέλη

Για τα σχολεία: Οι μαθητές μαθαίνουν τα πάντα για τη γεωγραφία της Ευρώπης και τα ήθη και έθιμα των συνομηλίκων τους.

Στόχοι

-Οι μαθητές στα δημοτικά σχολεία και νηπιαγωγεία μαθαίνουν για άλλες χώρες της Ευρώπης μέσα από μια δημιουργική και διασκεδαστική δραστηριότητα.

-Κάθε σχολείο μαθαίνει για το δικό του πολιτισμό και τις παραδόσεις του μέσω της κατασκευής των στολιδιών του και της σύνταξης ενός πακέτου πληροφοριών για τα Χριστούγεννα στην περιοχή του και ανακαλύπτει επίσης άλλους ευρωπαϊκούς πολιτισμούς και παραδόσεις.

-Ελπίζουμε ότι τα σχολεία θα διατηρήσουν τις επαφές με τα άτομα των ομάδων τους και θα συνεχίσουν να συνεργάζονται στο μέλλον.

Αποτελέσματα

-Κάθε σχολείο θα πρέπει να χρησιμοποιήσει τα στολίδια που θα λάβει από τους εταίρους του για να διακοσμήσει ένα χριστουγεννιάτικο δέντρο σε εμφανές σημείο του σχολείου του ή στην τοπική κοινότητα.

Τα σχολεία θα λάβουν επίσης ένα πακέτο πληροφοριών από κάθε έναν από τους εταίρους τους που θα εξηγούν πώς γιορτάζονται τα Χριστούγεννα σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

Τι πρέπει να κάνετε

Προϋποθέσεις:

Θυμηθείτε ότι πρέπει να συμφωνήσετε να:

- Να φτιάξετε έως και 24 Χριστουγεννιάτικα στολίδια και ενημερωτικά πακέτα,

- Να πληρώσετε τα ταχυδρομικά τέλη για την αποστολή των στολιδιών σε έως και 24 άλλα σχολεία που συμμετέχουν στο πρόγραμμα ανταλλαγής σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες,

- Να τηρήσετε το αυστηρό χρονοδιάγραμμα (παρακάτω) Αυτό είναι πολύ σημαντικό!!!

Για να δηλώσετε τη συμμετοχή σας πρέπει να συμπληρώσετε την παρακάτω φόρμα στα Αγγλικά μέχρι τις 20 Σεπτεμβρίου 2026: https://forms.gle/kL2PCyPXs5hidN858

Προσοχή!

Εξαιτίας περιορισμένης διαθεσιμότητας, στο πρόγραμμα μπορούν να συμμετάσχουν μόνο 15 σχολεία από την Κρήτη. Οι θέσεις θα καλυφθούν με σειρά προτεραιότητας.

Το σχολείο σας μπορεί να συμμετάσχει είτε μια τάξη είτε ολόκληρο το σχολείο σε αυτή τη δραστηριότητα - εξαρτάται αποκλειστικά από εσάς.

Σχεδιάζοντας τα ευρωπαϊκά Χριστούγεννα - Συχνές ερωτήσεις

Τι στολίδια θα πρέπει να φτιάξετε;

Θα πρέπει να φτιάξετε στολίδια για το χριστουγεννιάτικο δέντρο που συμβολίζουν με κάποιο τρόπο την περιοχή ή τη χώρα σας. Μπορείτε να κατασκευάσετε στολίδια από οποιαδήποτε υλικά, π.χ. χαρτόνι, πλαστικό, ξύλο, σπάγκο, χαρτί, μπογιά, κόλλα κ.λπ. Μπορούν να είναι οποιουδήποτε μεγέθους, αλλά να θυμάστε ότι θα πρέπει να κρεμαστούν σε ένα χριστουγεννιάτικο δέντρο και ότι όσο μεγαλύτερο είναι το στολίδι, τόσο μεγαλύτερο είναι το κόστος αποστολής!

Θα ήταν πολύ χρήσιμο όταν φτιάχνετε τα στολίδια σας να γράψετε πάνω τους από ποια χώρα προέρχονται. Δεν χρειάζεται να είναι σε εμφανές σημείο, μπορεί να είναι κρυμμένο στο πίσω μέρος του στολιδιού

Πόσα στολίδια πρέπει να στείλουμε;

Παρακαλούμε να είστε προετοιμασμένοι να φτιάξετε μέχρι 24 στολίδια. Ορισμένα σχολεία στέλνουν μόνο ένα στολίδι σε κάθε σχολείο της ομάδας τους, ενώ άλλα μπορεί να στείλουν περισσότερα από 1 σε κάθε σχολείο. Αυτό εξαρτάται αποκλειστικά από το κάθε σχολείο. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι ορισμένα σχολεία περιλαμβάνουν όλο το σχολείο στο πρόγραμμα και επομένως θα έχουν πολλά στολίδια για να στείλουν στους εταίρους τους. Άλλα σχολεία εμπλέκουν μόνο λίγα παιδιά και φτιάχνουν μόνο 1 στολίδι ανά εταίρο. Και οι δύο επιλογές είναι αποδεκτές.

Το επίπεδο/ποιότητα των στολιδιών δεν είναι το ίδιο σε όλα τα σχολεία της ομάδας, γιατί συμβαίνει αυτό;

Το στυλ και η ποιότητα των στολιδιών που κατασκευάζει κάθε σχολείο μπορεί να είναι πολύ διαφορετικά. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι σε ορισμένα σχολεία, οι μαθητές είναι πολύ νέοι ή παιδιά με πρόσθετες ανάγκες και φτιάχνουν τα στολίδια μόνα τους. Σε άλλα σχολεία, οι δάσκαλοι ή τα μεγαλύτερα παιδιά που παίζουν μεγαλύτερο ρόλο στην κατασκευή των στολιδιών. Ορισμένα σχολεία χρησιμοποιούν υλικά που είναι ελαφριά για να ταχυδρομηθούν (χαρτί),ενώ άλλα έχουν πρόσβαση σε πιο ακριβά υλικά, ή μπορεί να λάβουν βοήθεια για τα έξοδα αποστολής, ώστε να είναι σε θέση να ταχυδρομήσουν βαρύτερα στολίδια.

Πιστεύουμε ότι η ποικιλία και η δημιουργικότητα βρίσκονται στην καρδιά αυτού του προγράμματος. Παρακαλούμε απλά δημιουργήστε το καλύτερο που μπορείτε με την ομάδα παιδιών που έχετε επιλέξει και σε αντάλλαγμα περιμένετε να λάβετε πολλά διαφορετικά είδη διακοσμήσεων/συσκευασιών.

 Τι πρέπει να περιέχουν τα ενημερωτικά πακέτα;

Εκτός από τα στολίδια, θα πρέπει επίσης να στείλετε πληροφορίες σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο γιορτάζονται τα Χριστούγεννα στην περιοχή σας ή/και χώρα στα Αγγλικά. Αυτές οι πληροφορίες μπορούν να γίνουν σε ένα φυλλάδιο, ένα ηλεκτρονικό φυλλάδιο, να σταλούν μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου ή ενός διαδικτυακού ιστότοπου ανταλλαγής αρχείων - και κάθε άλλες δημιουργικές ιδέες είναι ευπρόσδεκτες!

Τι θα μπορούσατε να συμπεριλάβετε στις πληροφορίες

- Πού βρίσκεται το σχολείο σας γεωγραφικά, ποια γλώσσα μιλάτε, το κλίμα, τα τυπικά φαγητά, κάτι/κάποιος για τον οποίο η περιοχή είναι διάσημη, κ.λπ.

- Μια φωτογραφία του σχολείου σας και ίσως κάποιων μαθητών,

- Ποιες διακοσμήσεις έφτιαξε το σχολείο σας και γιατί;

- Πώς γιορτάζονται τα Χριστούγεννα στην περιοχή ή τη χώρα - τα παιδιά θα μπορούσαν να γράψουν προσωπικές αναφορές για το πώς περνούν την παραμονή και την ημέρα των Χριστουγέννων, ή θα μπορούσε να είναι απλώς ένα γενικό άρθρο για το πώς γιορτάζονται τα Χριστούγεννα στην περιοχή τους. Επίσης, να γίνει αναφορά στο πώς περνούν τις γιορτές αυτές τα μη χριστιανικά μέλη της κοινότητας,

- Τις ευχές του σχολείου για το 2026

- Καλά Χριστούγεννα» στη γλώσσα του μαθητή!

Μπορώ να στείλω έναν σύνδεσμο για το έργο μας on-line;

Εάν επιθυμείτε τα σχολεία της ομάδας σας να στέλνουν πληροφορίες με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο σε μια ειδική διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και όχι στον υπεύθυνο επικοινωνίας του σχολείου, παρακαλούμε δώστε μια δεύτερη διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου η οποία θα κοινοποιηθεί στους εταίρους.

Χρονοδιάγραμμα

Το συντομότερο δυνατόν

Δώστε τα πλήρη στοιχεία επικοινωνίας σας, συμπεριλαμβανομένης της ταχυδρομικής διεύθυνσης, του αριθμού τηλεφώνου, της διεύθυνσης ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και του ονόματος του προσώπου επικοινωνίας που θα συντονίζει το έργο στο σχολείο σας στα Αγγλικά. Η προθεσμία εγγραφής λήγει 20 Σεπτεμβρίου 2026.

Τέλη Οκτωβρίου

Περίπου αυτή την ημερομηνία, ο συντονιστής του έργου θα επικοινωνήσει μαζί σας για να σας δώσει τα ονόματα και τις διευθύνσεις των σχολείων της ομάδας σας.

Σάββατο 14 Νοεμβρίου

Τελευταία προθεσμία για την αποστολή των  χριστουγεννιάτικων στολιδιών και των ενημερωτικών πακέτων σας!

Παρακαλείστε να θυμηθείτε να γράψετε το όνομα και τη διεύθυνσή σας στο πακέτο, ώστε να είναι σαφές ποιο σχολείο έχει στείλει το πακέτο.

Είναι πολύ σημαντικό να τηρήσετε αυτή την προθεσμία για να διασφαλίσετε ότι οι εταίροι σας θα λάβουν τα στολίδια τους πριν από τα Χριστούγεννα, καθώς η ταχυδρομική υπηρεσία αυτή την εποχή του έτους μπορεί να είναι πολύ αργή, ιδίως για τα μεγάλα πακέτα. Όταν τα στολίδια δεν φτάνουν πριν από Χριστούγεννα, είναι πολύ απογοητευτικό για τα παιδιά στα σχολεία.

Αρχές Δεκεμβρίου

Μέχρι αυτή την ημερομηνία, το σχολείο σας θα πρέπει να έχει λάβει όλα τα στολίδια και τα πακέτα πληροφοριών, ώστε τα παιδιά να μπορέσουν να ανοίξουν τα πακέτα, να στολίσουν τα δέντρα τους και να απολαύσουν το πρόγραμμα πριν από τα Χριστούγεννα.

Πρόσθετες πληροφορίες

Θα δημιουργηθεί μια ομάδα στο Facebook, η οποία είναι κλειστή, οπότε οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να υποβάλουν αίτηση για να συμμετάσχουν σε αυτήν. Οι εκπαιδευτικοί μπορούν να συμμετάσχουν στην ομάδα και να προσθέσουν φωτογραφίες και πληροφορίες σχετικά με τον στολισμό τους, το σχολείο τους, τις χριστουγεννιάτικες παραδόσεις στη χώρα τους και άλλα.

Τα Σχολεία δεν είναι υποχρεωμένα να δημοσιεύουν φωτογραφίες των παιδιών αν δεν το επιθυμούν. Θα ήταν θαυμάσιο αν κάθε σχολείο ανέβαζε τουλάχιστον μία φωτογραφία του στολισμένου δέντρου τους. Εάν δημοσιεύετε φωτογραφίες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, παρακαλούμε χρησιμοποιήστε το hashtag #EuropeanChristmasTree

Για περισσότερες πληροφορίες ή διευκρινήσεις, μπορείτε να επικοινωνήσετε με το Europe Direct Περιφέρειας Κρήτης:

Europe Direct Περιφέρειας Κρήτης
Δευτέρα - Παρασκευή 

09:00-15:00

Μονής Καρδιωτίσσης 65, Ηράκλειο 712 01 (2ος όροφος, είσοδος από την Τομπάζη και Σπιναλόγκας)

Τηλέφωνο : +30 2810 002181
E-mail : This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.

Υπόψη: κα Τζίνα Αποστολάκη , Συνέργατις Περιφέρειας Κρήτης στο έργο Europe Direct

Τα μέτρα που λαμβάνει η Ε.Ε. για την προστασία των προσωπικών δεδομένων από την Τεχνητή Νοημοσύνη και τους κινδύνους του διαδικτύου – Τι λέει στο Cretalive η Κατερίνα Μπουλνακάκη από το Ελληνικό Κέντρο Ασφαλούς Διαδικτύου.

Η ώρα είναι περασμένη, ξυπνητήρι δε χτύπησε αφού τα σχολεία παραμένουν κλειστά. Η πρώτη κίνηση μόλις τα μάτια ανοίξουν είναι να αναζητήσουν το κινητό τηλέφωνο. Κάποιες ειδοποιήσεις, νέα βίντεο και μία μέρα του θαυμαστού ψηφιακού κόσμου μόλις ξεκίνησε για τη 14χρονη Νίκη…
Η παραπάνω εικόνα είναι αντιπροσωπευτική για τα περισσότερα παιδιά που στη διάρκεια των διακοπών περνούν ακόμα περισσότερες ώρες μπροστά από μία οθόνη.

Τη στιγμή που η ελληνική κυβέρνηση αλλά και η Ευρωπαϊκή Ένωση λαμβάνουν μέτρα για την προστασία των ανηλίκων αλλά και των ενηλίκων χρηστών του διαδικτύου, οι γονείς ανησυχούν για το πώς μπορούν οι ίδιοι να προστατεύσουν τα παιδιά τους.
«Το ζητούμενο είναι να δημιουργήσουμε μια γενιά χρηστών που θα γνωρίζει πώς λειτουργούν οι πλατφόρμες, πώς επηρεάζονται από τους αλγόριθμους και πώς μπορεί να προστατεύει τον εαυτό της», τονίζει, σε συνέντευξή της στο Cretalive η Κατερίνα Μπουλνακάκη, νομικός και εκπρόσωπος της SafeLine, του Ελληνικού Κέντρου Ασφαλούς Διαδικτύου του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ).
Μιλά για την απαγόρευση των social media για παιδιά κάτω των 15 ετών, αλλά και για πρωτοβουλίες της Ε.Ε., όπως ο AI Act και ο Digital Services Act, που αφορούν στα δικαιώματα των Ευρωπαίων πολιτών.

Το κείμενο της συνέντευξης έχει ως εξής:


Οι κυβερνοεπιθέσεις, οι ηλεκτρονικές απάτες και οι διαρροές προσωπικών δεδομένων αυξάνονται διαρκώς. Πόσο ασφαλείς είμαστε τελικά όταν χρησιμοποιούμε το διαδίκτυο στην καθημερινότητά μας και ποια είναι τα συχνότερα λάθη που κάνουμε;

«Οι κυβερνοεπιθέσεις, οι ηλεκτρονικές απάτες και οι παραβιάσεις προσωπικών δεδομένων εξελίσσονται συνεχώς, γι’ αυτό και η ψηφιακή ασφάλεια δεν είναι κάτι που μπορούμε να θεωρούμε δεδομένο. Το σημαντικότερο είναι να μην ενεργούμε βιαστικά. Στις περισσότερες περιπτώσεις απάτης, το θύμα δεν είναι κάποιος που δεν γνωρίζει από τεχνολογία, αλλά κάποιος που βρέθηκε σε μια στιγμή πίεσης, φόβου ή ενθουσιασμού και αντέδρασε γρήγορα, χωρίς να προλάβει να αξιολογήσει την κατάσταση. Οι δράστες συχνά εκμεταλλεύονται ακριβώς αυτά τα συναισθήματα, δημιουργώντας μια αίσθηση επείγοντος ή χειραγωγώντας τον χρήστη ώστε να κάνει μια ενέργεια που υπό άλλες συνθήκες δεν θα έκανε.
Χρειάζεται λοιπόν να είμαστε πάντα σε εγρήγορση, να σταματάμε και να σκεφτόμαστε πριν πατήσουμε έναν σύνδεσμο, πριν δώσουμε προσωπικά στοιχεία ή πριν εμπιστευτούμε ένα μήνυμα ή μια επικοινωνία. Όταν κάτι μας φαίνεται ύποπτο ή έχουμε αμφιβολίες, είναι σημαντικό να ζητάμε μια δεύτερη γνώμη από κάποιον που εμπιστευόμαστε και να μην φοβόμαστε να αναζητήσουμε βοήθεια.
Παράλληλα, η υιοθέτηση βασικών πρακτικών ψηφιακής υγιεινής μπορεί να μειώσει σημαντικά τους κινδύνους. Η χρήση ισχυρών και διαφορετικών κωδικών πρόσβασης, η ενεργοποίηση του ελέγχου ταυτότητας δύο παραγόντων (2FA), οι τακτικές ενημερώσεις των συσκευών και η προσεκτική διαχείριση των ρυθμίσεων απορρήτου αποτελούν απλές αλλά πολύ σημαντικές συνήθειες.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται και στα προσωπικά μας δεδομένα. Πολλές φορές μοιραζόμαστε περισσότερες πληροφορίες από όσες χρειάζεται, χωρίς να σκεφτόμαστε ότι κάθε στοιχείο που δημοσιεύουμε ή παραχωρούμε μπορεί να χρησιμοποιηθεί για στοχευμένες απάτες, πλαστοπροσωπία ή άλλες μορφές κακόβουλης χρήσης. Πριν δώσουμε προσωπικές πληροφορίες, πρέπει να αναρωτιόμαστε ποιος τις ζητά, γιατί τις χρειάζεται και αν είναι πραγματικά απαραίτητο να τις μοιραστούμε.»

Οι γονείς ανησυχούν ολοένα και περισσότερο για τον χρόνο που περνούν τα παιδιά στα social media. Πόσο μεγάλο πρόβλημα αποτελεί ο εθιστικός τρόπος λειτουργίας πλατφόρμων όπως το TikTok και πόσο αποτελεσματικά προστατεύονται σήμερα οι ανήλικοι χρήστες; Τα μέτρα που λαμβάνει η Ελλάδα είναι στη σωστή κατεύθυνση;

«Τα κοινωνικά δίκτυα αποτελούν πλέον σημαντικό μέρος της κοινωνικής ζωής των  εφήβων. Ορισμένες λειτουργίες, όπως τα ατελείωτα βίντεο μικρής διάρκειας (reels, shorts, stories), οι εξατομικευμένες προτάσεις περιεχομένου και οι αλγόριθμοι που έχουν ως στόχο να κρατούν τον χρήστη όσο το δυνατόν περισσότερο στην πλατφόρμα, βασίζονται στην προσέλκυση και διατήρηση της προσοχής. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε χρήση κοινωνικών δικτύων οδηγεί σε πρόβλημα, όμως η υπερβολική και ανεξέλεγκτη χρήση μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την καθημερινότητα των παιδιών, τον ύπνο τους, τη συγκέντρωσή τους, τη σχολική τους επίδοση, αλλά και την ψυχοκοινωνική τους ανάπτυξη.
Οι ανήλικοι χρήστες είναι ιδιαίτερα ευάλωτοι, καθώς βρίσκονται ακόμη σε στάδιο ανάπτυξης της κριτικής σκέψης, της αυτορρύθμισης και της ικανότητας να αξιολογούν τους κινδύνους. Παράλληλα, η συνεχής έκθεση σε περιεχόμενο που προσαρμόζεται στις προσωπικές τους προτιμήσεις μπορεί να ενισχύσει φαινόμενα όπως η υπερβολική ενασχόληση, η σύγκριση με άλλους χρήστες, η πίεση για αποδοχή μέσω likes και σχολίων, αλλά και η έκθεση σε επιβλαβές ή ακατάλληλο περιεχόμενο.
Γι’ αυτό και η προστασία των παιδιών στο διαδίκτυο δεν μπορεί να βασίζεται μόνο στην ατομική ευθύνη του παιδιού. Απαιτείται ένα συνολικό πλαίσιο στο οποίο συμμετέχουν η πολιτεία, οι ίδιες οι πλατφόρμες, η εκπαιδευτική κοινότητα και, κυρίως, η οικογένεια. Οι γονείς δεν χρειάζεται να λειτουργούν μόνο ως ελεγκτές της ψηφιακής ζωής των παιδιών τους, αλλά ως συνοδοιπόροι, θέτοντας όρια, συζητώντας ανοιχτά για τους κινδύνους και βοηθώντας τα παιδιά να αναπτύξουν τις δεξιότητες που χρειάζονται για μια ασφαλή και ισορροπημένη χρήση της τεχνολογίας.
Στο πλαίσιο αυτό, η απόφαση για τη θέσπιση ορίου ηλικίας 15 ετών για την πρόσβαση στα κοινωνικά δίκτυα στην Ελλάδα κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση, καθώς αναγνωρίζει ότι η πρόωρη και απροετοίμαστη έκθεση σε τέτοιες πλατφόρμες μπορεί να δημιουργήσει σημαντικούς κινδύνους. Το μέτρο δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζεται ως αποκλεισμός των παιδιών από τον ψηφιακό κόσμο, αλλά ως μια ευκαιρία για περισσότερο χρόνο ωρίμανσης και προετοιμασίας, ώστε όταν αποκτήσουν πρόσβαση να μπορούν να χρησιμοποιούν τα κοινωνικά δίκτυα με μεγαλύτερη υπευθυνότητα και κριτική σκέψη.
Βέβαια, κανένα ηλικιακό όριο δεν μπορεί από μόνο του να λύσει το πρόβλημα. Η αποτελεσματική εφαρμογή του προϋποθέτει αξιόπιστους μηχανισμούς επαλήθευσης ηλικίας, ουσιαστική συμμόρφωση των πλατφορμών και σωστή ενημέρωση των γονέων και των παιδιών. Η Ελλάδα, μέσω εργαλείων όπως το Kids Wallet, κινείται προς την κατεύθυνση της δημιουργίας ενός πιο ασφαλούς πλαισίου, όπου η επιβεβαίωση ηλικίας θα γίνεται με σεβασμό στην ιδιωτικότητα των χρηστών, παρέχοντας στις πλατφόρμες μόνο την απαραίτητη πληροφορία ότι πληρείται το απαιτούμενο ηλικιακό όριο.
Παράλληλα, η ευρωπαϊκή νομοθεσία, και ειδικότερα ο Κανονισμός για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (Digital Services Act – DSA), έχει ήδη μεταφέρει σημαντικό μέρος της ευθύνης στις ίδιες τις πλατφόρμες, οι οποίες καλούνται να λαμβάνουν μέτρα για την προστασία των ανηλίκων και να αντιμετωπίζουν τους κινδύνους που προκύπτουν από τον σχεδιασμό και τη λειτουργία των υπηρεσιών τους.
Τελικά, η προστασία των παιδιών στο διαδίκτυο δεν είναι θέμα απαγόρευσης της τεχνολογίας, αλλά θέμα προετοιμασίας. Το ζητούμενο είναι να δημιουργήσουμε μια γενιά χρηστών που θα γνωρίζει πώς λειτουργούν οι πλατφόρμες, πώς επηρεάζονται από τους αλγόριθμους και πώς μπορεί να προστατεύει τον εαυτό της. Η τεχνολογία μπορεί να είναι ένα πολύτιμο εργαλείο για τα παιδιά, αρκεί να συνοδεύεται από όρια, ενημέρωση και υπεύθυνη χρήση.»

Ο Κανονισμός για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (Digital Services Act – DSA) προστατεύει τους καταναλωτές από το παραπλανητικό περιεχόμενο, ελέγχοντας κατά πόσο μεγάλες πλατφόρμες, όπως το TEMU, παρουσιάζουν τα προϊόντα τους στις σωστές αναλογίες με την πραγματικότητα, αλλά και ότι οι περιγραφές τους ανταποκρίνονται στις πραγματικές προϋποθέσεις και χρήσεις.  Ποια είναι τα δικαιώματά τους και πώς μπορούν να διεκδικήσουν αποζημίωση ή επιστροφή χρημάτων;
«Οι ηλεκτρονικές αγορές έχουν κάνει την καθημερινότητά μας πιο εύκολη. Ωστόσο, όπως συμβαίνει και στις αγορές εκτός διαδικτύου, χρειάζεται προσοχή και σωστή ενημέρωση πριν προχωρήσουμε σε μια αγορά.
Το πρώτο βήμα για μια ασφαλέστερη ηλεκτρονική αγορά είναι να διαβάζουμε προσεκτικά τους όρους χρήσης της πλατφόρμας, την πολιτική επιστροφών και τις διαδικασίες που προβλέπονται σε περίπτωση που το προϊόν δεν ανταποκρίνεται στην περιγραφή του. Πριν ολοκληρώσουμε μια παραγγελία, είναι σημαντικό να γνωρίζουμε ποια είναι η διαδικασία επιστροφής, ποιος επιβαρύνεται με τα έξοδα αποστολής και ποια δικαιώματα έχουμε ως καταναλωτές. 
Εξίσου σημαντικό είναι να μην βασιζόμαστε μόνο στις φωτογραφίες ή στην περιγραφή ενός προϊόντος. Χρήσιμο είναι να αναζητούμε κριτικές από άλλους καταναλωτές που έχουν ήδη αγοράσει το συγκεκριμένο προϊόν, να εξετάζουμε πραγματικές φωτογραφίες που έχουν αναρτηθεί από χρήστες και να αξιολογούμε συνολικά την αξιοπιστία του πωλητή. 
Σε περίπτωση που ένα προϊόν δεν παραδοθεί, παραδοθεί ελαττωματικό ή διαφέρει σημαντικά από αυτό που παρουσιαζόταν στην περιγραφή του, ο καταναλωτής έχει δικαιώματα που προβλέπονται από τη νομοθεσία για τις ηλεκτρονικές συναλλαγές και την προστασία των καταναλωτών. Ανάλογα με την περίπτωση, μπορεί να ζητήσει αντικατάσταση του προϊόντος, επιστροφή χρημάτων ή να ασκήσει το δικαίωμα υπαναχώρησης.
Το πρώτο βήμα είναι η επικοινωνία με την πλατφόρμα μέσω των επίσημων καναλιών υποστήριξης και η διατήρηση όλων των αποδεικτικών στοιχείων, όπως φωτογραφίες ή βίντεο που αποδεικνύουν το πρόβλημα. 
Οι μεγάλες διεθνείς πλατφόρμες ηλεκτρονικού εμπορίου διαθέτουν συνήθως ενσωματωμένους μηχανισμούς προστασίας των καταναλωτών, όπως διαδικασίες υποβολής αιτημάτων επιστροφής χρημάτων, επίλυσης διαφορών ή επιστροφής προϊόντων. Οι καταναλωτές θα πρέπει να ενημερώνονται για τις συγκεκριμένες δυνατότητες που παρέχει κάθε πλατφόρμα και να χρησιμοποιούν τα επίσημα κανάλια υποστήριξης, αποφεύγοντας ανεπίσημες επικοινωνίες που μπορεί να οδηγήσουν σε περαιτέρω κινδύνους.»

Η Τεχνητή Νοημοσύνη χρησιμοποιείται πλέον σε όλο και περισσότερες εφαρμογές της καθημερινότητάς μας. Πόσο εύκολα μπορεί να επηρεάσει ή ακόμη και να παραβιάσει τα προσωπικά δεδομένα και τα δικαιώματα ενός πολίτη, πολλές φορές χωρίς ο ίδιος να το αντιληφθεί;

«Η Τεχνητή Νοημοσύνη έχει γίνει πλέον μέρος της καθημερινότητάς μας και χρησιμοποιείται σε πολλές εφαρμογές που χρησιμοποιούμε όλοι, από τις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης και τις μηχανές αναζήτησης μέχρι εκπαιδευτικά εργαλεία και ψηφιακούς βοηθούς. Παρότι προσφέρει σημαντικές δυνατότητες, η χρήση της δημιουργεί και νέες προκλήσεις, ιδιαίτερα σε σχέση με την προστασία των προσωπικών δεδομένων και των δικαιωμάτων των πολιτών.
Η λειτουργία πολλών συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης βασίζεται στη συλλογή και ανάλυση μεγάλου όγκου δεδομένων. Τα δεδομένα αυτά μπορεί να αφορούν τις προτιμήσεις μας, τις αναζητήσεις μας, τις διαδικτυακές μας συνήθειες, την τοποθεσία μας ή τον τρόπο με τον οποίο αλληλεπιδρούμε με ψηφιακές υπηρεσίες. Πολλές φορές ο χρήστης δεν αντιλαμβάνεται πλήρως ποια δεδομένα συλλέγονται, για ποιο σκοπό χρησιμοποιούνται ή με ποιον τρόπο επηρεάζουν το περιεχόμενο και τις υπηρεσίες που λαμβάνει.
Ένας από τους βασικούς κινδύνους είναι η δημιουργία πολύ λεπτομερών ψηφιακών προφίλ. Οι αλγόριθμοι μπορούν να συνδυάζουν διαφορετικές πληροφορίες που έχουμε αφήσει στο διαδίκτυο και να εξάγουν συμπεράσματα για εμάς, ακόμη και για χαρακτηριστικά ή προτιμήσεις που δεν έχουμε δηλώσει άμεσα. Αυτό μπορεί να επηρεάσει την ιδιωτικότητά μας, να οδηγήσει σε στοχευμένη χειραγώγηση ή να επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο ενημερωνόμαστε και λαμβάνουμε αποφάσεις.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται όταν χρησιμοποιούμε εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης στα οποία εισάγουμε προσωπικές πληροφορίες. Οι χρήστες θα πρέπει να αποφεύγουν να μοιράζονται ευαίσθητα δεδομένα, όπως προσωπικά στοιχεία, φωτογραφίες, έγγραφα ή πληροφορίες που αφορούν άλλους ανθρώπους, χωρίς να γνωρίζουν πώς αυτά θα αποθηκευτούν και θα χρησιμοποιηθούν.
Παράλληλα, η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη δημιουργία περιεχομένου που παραβιάζει δικαιώματα, όπως τα deepfakes. Εικόνες ή βίντεο μπορούν πλέον να δημιουργηθούν ή να τροποποιηθούν με τρόπο που να φαίνονται πραγματικά, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε προσβολή της προσωπικότητας, δυσφήμιση, διαδικτυακό εκφοβισμό ή παραβίαση της ιδιωτικής ζωής ενός ανθρώπου. Ιδιαίτερα ανησυχητική είναι η χρήση τέτοιων εργαλείων σε βάρος ανηλίκων, όπου μπορεί να δημιουργηθεί ψευδές ή κακοποιητικό υλικό με σοβαρές συνέπειες για τα θύματα.
Τα παιδιά και οι έφηβοι αποτελούν μια ιδιαίτερα ευάλωτη ομάδα, καθώς συχνά δεν έχουν ακόμη την απαραίτητη κριτική σκέψη για να αντιληφθούν τους κινδύνους ή να αξιολογήσουν τι πληροφορίες πρέπει να μοιράζονται. Μπορεί να χρησιμοποιούν εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης ή συνομιλιακά εργαλεία χωρίς να κατανοούν ότι αλληλεπιδρούν με ένα σύστημα που μπορεί να συλλέγει δεδομένα ή να παρέχει πληροφορίες που δεν είναι πάντα ακριβείς.
Η προστασία των προσωπικών δεδομένων στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης απαιτεί επομένως ενημερωμένους χρήστες. Χρειάζεται να διαβάζουμε τους όρους χρήσης και τις πολιτικές απορρήτου, να ελέγχουμε ποιες άδειες δίνουμε στις εφαρμογές, να περιορίζουμε την κοινοποίηση προσωπικών πληροφοριών και να χρησιμοποιούμε τα διαθέσιμα εργαλεία προστασίας της ιδιωτικότητας.»

Αύριο στις Βρυξέλλες, ο Επίτροπος Αλιείας και Ωκεανών Κώστας Καδής και ο Επίτροπος Διαγενεακής Δικαιοσύνης, Νεολαίας, Πολιτισμού και Αθλητισμού Γκλεν Μικάλεφ θα φιλοξενήσουν από κοινού τον διάλογο πολιτικής με τη νεολαία για το πώς μπορεί να καταστεί πιο συμπεριληπτική η συμμετοχή των νέων της Αρκτικής.

Οι δέκα νέοι και νέες που θα συμμετάσχουν επιλέχθηκαν μέσω του Youth Together for Arctic Futures, ενός άξονα εργασίας που χρηματοδοτείται από την ΕΕ στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας για τον διάλογο με τη νεολαία της Αρκτικής. Στο πλαίσιο της συζήτησης, θα μοιραστούν τις εμπειρίες και τις ιδέες τους για το πώς μπορεί η ΕΕ να προαγάγει καλύτερα τη συμπεριληπτική συμμετοχή των νέων της Αρκτικής στις διαδικασίες διαμόρφωσης αποφάσεων για θέματα που έχουν σημασία για τη νεολαία. Επίσης, στο πλαίσιο του διαλόγου, οι Επίτροποι θα ζητήσουν τις απόψεις των συμμετεχόντων σχετικά με την επικείμενη στρατηγική για την ανανέωση των γενεών στη γαλάζια οικονομία, μια εμβληματική πρωτοβουλία στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού συμφώνου για τους ωκεανούς, που θέλει να κάνει πιο ελκυστική τη σταδιοδρομία στους θαλάσσιους τομείς.

Ο διάλογος πραγματοποιείται στο πλαίσιο του Φόρουμ της ΕΕ για την Αρκτική και των διαλόγων με τη νεολαία και τους αυτόχθονες πληθυσμούς της Αρκτικής, που πραγματοποιούνται στις 1-2 Σεπτεμβρίου και τους οποίους θα ανοίξουν ο Επίτροπος Διεθνών Εταιρικών Σχέσεων, Γιόζεφ Σίκελα και ο Επίτροπος Αλιείας και Ωκεανών, Κώστας Καδής. Το Φόρουμ πραγματοποιείται σε μια σημαντική στιγμή, καθώς η ΕΕ επικαιροποιεί την πολιτική της για την Αρκτική ενόψει των γεωπολιτικών, οικονομικών και περιβαλλοντικών εξελίξεων.

Το Φόρουμ της ΕΕ για την Αρκτική και οι διάλογοι με τη νεολαία και τους αυτόχθονες πληθυσμούς της Αρκτικής, στους οποίους συμμετέχουν διάφοροι ενδιαφερόμενοι φορείς της Αρκτικής για να συζητήσουν τις εξελίξεις και το μέλλον της δέσμευσης της ΕΕ στην περιοχή, συνιστούν αναπόσπαστα μέρη της πολιτικής της ΕΕ για την Αρκτική. Οι διάλογοι πολιτικής με τη νεολαία εντάσσονται στη δέσμευση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να ενσωματώσει τη φωνή των νέων στη χάραξη πολιτικής της ΕΕ, όπως ορίζεται στις πολιτικές κατευθύνσεις της προέδρου φον ντερ Λάιεν για την περίοδο 2024-2029.

Πηγή : https://greece.representation.ec.europa.eu

Εικόνα : Photo by ALEXANDRE LALLEMAND on Unsplash