• +30 2810 336330
  • This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.
  • Σε αδιέξοδο οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την Τουρκία, ωστόσο η χώρα εξακολουθεί να έχει στρατηγική σημασία για την ΕΕ
  • Οποιαδήποτε περαιτέρω συνεργασία της ΕΕ με τη Γεωργία θα πρέπει να έχει ως προαπαιτούμενο την αναστροφή της αντιευρωπαϊκής πορείας της κυβέρνησης

Το Κοινοβούλιο προειδοποιεί για τη συνεχιζόμενη δημοκρατική οπισθοδρόμηση τόσο στη Γεωργία όσο και στην Τουρκία, ζητώντας μεταρρυθμίσεις και ισχυρότερη αντίδραση της ΕΕ.

Σε δύο ξεχωριστές εκθέσεις προόδου, το Κοινοβούλιο αξιολόγησε την κατάσταση της ενταξιακής πορείας της Τουρκίας και της Γεωργίας.

Τουρκία

Παρότι η πολιτική διεύρυνσης της ΕΕ ανακτά δυναμική στις μέρες μας, η Τουρκία χάνει αυτή την ευκαιρία λόγω έλλειψης δημοκρατικών μεταρρυθμίσεων, καταλήγουν οι ευρωβουλευτές σε ψήφισμα που εγκρίθηκε την Τετάρτη με 381 ψήφους υπέρ, 107 κατά και 171 αποχές.

Παρά τις επανειλημμένες δηλώσεις της τουρκικής κυβέρνησης που επαναβεβαιώνουν τη δέσμευσή της για ένταξη στην ΕΕ, εξακολουθούν να παραμένουν άλυτες βασικές αδυναμίες που επηρεάζουν την ενταξιακή διαδικασία, επισημαίνει το Κοινοβούλιο. Οι ευρωβουλευτές καλούν την τουρκική κυβέρνηση να λάβει μέτρα για τις επίμονες ελλείψεις στους τομείς του κράτους δικαίου, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, των δημοκρατικών προτύπων, της ελευθερίας του Τύπου και άλλων θεμελιωδών ελευθεριών καθώς και να σεβαστεί τις σχέσεις καλής γειτονίας και το διεθνές δίκαιο.

Ακόμη, ασκεί κριτική στην περιορισμένη αντίδραση άλλων θεσμικών οργάνων της ΕΕ και πολλών κρατών μελών στις εξελίξεις αυτές, καλώντας τα να υιοθετήσουν ισχυρότερη στάση υπέρ της προάσπισης των δημοκρατικών προτύπων και του κράτους δικαίου στην Τουρκία. Παρότι η ενταξιακή διαδικασία βρίσκεται ουσιαστικά σε αδιέξοδο από το 2018, η Τουρκία παραμένει χώρα στρατηγικής και γεωπολιτικής σημασίας και σύμμαχος του ΝΑΤΟ, αναφέρεται στην έκθεση.

Όσον αφορά τις σχέσεις της Τουρκίας με την Ελλάδα και την Κύπρο, καθώς και το ρόλο της στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, η έκθεση περιελάμβανε εκτενείς αναφορές ήδη από την ψηφοφορία σε επίπεδο κοινοβουλευτικής επιτροπής, συμπεριλαμβανομένης της απερίφραστης καταδίκης της συνεχιζόμενης κατοχής στην Κύπρο και της παραβίασης από την Τουρκία των κυριαρχικών δικαιωμάτων των κρατών μελών της ΕΕ. Μεταξύ άλλων τροπολογιών που εγκρίθηκαν, κατά την ψηφοφορία στην ολομέλεια προστέθηκε στην έκθεση ρητή αναφορά στο νόμιμο δικαίωμα της Ελλάδας να επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα στα 12 ν.μ. βάσει της Σύμβασης των ΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας, ενώ επεκτάθηκε και το περιεχόμενο που σχετίζεται με τις ζώνες εθνικής κυριαρχίας της Ελλάδας και τις παραβιάσεις τους από την Τουρκία.

Δήλωση

Ο εισηγητής Sancho Nachez Amor (Σοσιαλιστές, Ισπανία) δήλωσε: «Η Τουρκία εξακολουθεί να κινείται με ταχείς ρυθμούς προς ένα πλήρως αυταρχικό μοντέλο. Η πρόσφατη υπόθεση με στόχο το κύριο κόμμα της αντιπολίτευσης, το CHP, και τη νόμιμη ηγεσία του, αποτελεί το πιο πρόσφατο παράδειγμα μιας ευρύτερης διάβρωσης του δημοκρατικού πλουραλισμού και του κράτους δικαίου, αναδεικνύοντας τον ρόλο ενός δικαστικού σώματος που εργαλειοποιείται για πολιτικούς σκοπούς. Μπροστά σε μία τόσο σοβαρή κατάσταση, μας ανησυχεί βαθιά η υποτονική απάντηση της Επιτροπής, της ΕΥΕΔ και των κρατών μελών, τα οποία εξακολουθούν να εθελοτυφλούν όσον αφορά τη συνεχιζόμενη αποδόμηση της δημοκρατίας στην Τουρκία. Η σιωπή αυτή υπονομεύει την εικόνα και την αξιοπιστία της ΕΕ και αποξενώνει περαιτέρω τα πιο φιλοευρωπαϊκά και φιλοδημοκρατικά τμήματα της τουρκικής κοινωνίας, με συνέπειες που μπορεί να χρειαστούν χρόνια για να αναστραφούν.»

Γεωργία

Υπό το βάρος της σοβαρής και συνεχιζόμενης δημοκρατικής οπισθοδρόμησης στη Γεωργία, οι ευρωβουλευτές εκφράζουν τη βαθιά τους ανησυχία για το γεγονός ότι το κυβερνών κόμμα «Γεωργιανό Όνειρο» δεν έχει λάβει κανένα μέτρο για την αναστροφή των αρνητικών εξελίξεων. Η έκθεση τονίζει ότι η συνεργασία της ΕΕ και των κρατών μελών με τις γεωργιανές αρχές θα πρέπει να εξαρτάται αυστηρά από τη λήψη συγκεκριμένων και επαληθεύσιμων μέτρων για την αντιστροφή της πορείας δημοκρατικής οπισθοδρόμησης, την άρση των περιορισμών και την ανάσχεση της έντονης φιλορωσικής εστρατείας παραπληροφόρησης κατά της ΕΕ. Το ψήφισμα, το οποίο εγκρίθηκε την Τετάρτη με 436 ψήφους υπέρ και 145 κατά και 47 αποχές, εκφράζει την πλήρη αλληλεγγύη του προς τον γεωργιανό λαό, ο οποίος συνεχίζει τον αγώνα του για μια ευρωπαϊκή και δημοκρατική Γεωργία απέναντι στη δημοκρατική διολίσθηση. Παράλληλα, στην έκθεση διατηρείται η προηγούμενη θέση του Κοινοβουλίου, όσον αφορά τη μη αναγνώριση της νομιμότητας του κοινοβουλίου της Γεωργίας και του προέδρου που εξελέγη από αυτό.

Δήλωση

«Το καθεστώς του ‘Γεωργιανού Ονείρου’ συνεχίζει να αποδυναμώνει τους δημοκρατικούς θεσμούς και να φιμώνει τα ανεξάρτητα μέσα ενημέρωσης. Παράλληλα, η χώρα συγκαταλέγεται πλέον στις χώρες της περιοχής με τους περισσότερους πολιτικούς κρατούμενους, μεταξύ των οποίων και η βραβευμένη με το Βραβείο Ζαχάρωφ, Mzia Amaglobeli. Αυτό είναι απαράδεκτο για μια υποψήφια προς ένταξη στην ΕΕ, χώρα. Πρέπει τώρα να κινηθούμε προς την επιβολή συντονισμένων κυρώσεων σε επίπεδο ΕΕ κατά όσων ευθύνονται για την καταστολή και την άλωση του κράτους», δήλωσε η εισηγήτρια Rasa Juknevičienė (ΕΛΚ, Λιθουανία).

Πηγή: europarl.europa.eu

Photo by Timur M on Unsplash

  • Οι νέες γονιδιωματικές τεχνικές χωρίζονται σε δύο κατηγορίες (ΝΓΤ‑1 και ΝΓΤ‑2), με κάθε κατηγορία να υπόκειται σε διαφορετικές νομικές υποχρεώσεις
  • Τα φυτά της κατηγορίας ΝΓΤ‑2 θα συνεχίσουν να υπάγονται στους ισχύοντες κανόνες για τους γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς
  • Οι ΝΓΤ μπορούν να κατοχυρώνονται με διπλώματα ευρεσιτεχνίας, αλλά εξασφαλίζονται η προσιτότητα των τιμών τους και η δίκαιη πρόσβαση των αγροτών σε αυτές
  • Μειώνεται η εξάρτηση των αγροτών από τις εισαγωγές και ενισχύεται η ανταγωνιστικότητά τους

Το Κοινοβούλιο ενέκρινε κανόνες για την πρόσβαση σε νέες ποικιλίες φυτών που είναι ανθεκτικές στο κλίμα και τα παράσιτα, αποφέρουν μεγαλύτερες σοδειές και χρειάζονται λιγότερα φυτοφάρμακα.

Εγκρίθηκαν οι τροποποιημένοι κανόνες για τις νέες γονιδιωματικές τεχνικές (ΝΓΤ), επί των οποίων το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο είχαν συμφωνήσει επί της αρχής τον Δεκέμβριο του 2025.

Με τους νέους κανόνες, η ΕΕ αλλάζει προσέγγιση: θα ρυθμίζει πλέον τα φυτά με βάση τα τελικά γενετικά χαρακτηριστικά τους, και όχι με βάση το πώς δημιουργήθηκαν. Τα φυτά που έχουν τροποποιηθεί με ΝΓΤ χωρίζονται σε δύο κατηγορίες, για καθεμία από τις οποίες ισχύουν διαφορετικές νομικές υποχρεώσεις.

ΝΓΤ‑1 — Στην κατηγορία αυτή εντάσσονται φυτά που έχουν υποστεί λίγες και μικρής έκτασης τροποποιήσεις, οι οποίες θα μπορούσαν να έχουν προκύψει και με συμβατικές μεθόδους αναπαραγωγής. Όταν ένα φυτό πληροί τα κριτήρια για την κατηγορία ΝΓΤ‑1, θα αντιμετωπίζεται σαν συμβατικό φυτό. Μετά από απαίτηση του Κοινοβουλίου, τα φυτά που έχουν τροποποιηθεί ώστε να είναι ανθεκτικά σε ζιζανιοκτόνα ή να παράγουν εντομοκτόνες ουσίες δεν θα μπορούν να ανήκουν στην κατηγορία ΝΓΤ‑1.

ΝΓΤ‑2 — Σε αυτή την κατηγορία ανήκουν φυτά που έχουν υποστεί πιο εκτεταμένες ή σύνθετες γενετικές τροποποιήσεις. Τα φυτά αυτά θα υπόκεινται στους ισχύοντες αυστηρούς κανόνες για τους ΓΤΟ και θα υποβάλλονται σε αξιολόγηση κινδύνου. Προτού διατεθούν στην αγορά της ΕΕ, θα πρέπει να έχουν λάβει ειδική άδεια.

Οι κανόνες θα ισχύουν τόσο για φυτά που προέρχονται από την Ευρώπη όσο και για εισαγόμενα. Αρκετά προϊόντα που παράγονται από φυτά ανεπτυγμένα με νέες γονιδιωματικές τεχνικές, όπως σιτάρι χαμηλής περιεκτικότητας σε γλουτένη, πατάτες ανθεκτικές σε παθογόνους οργανισμούς και καλαμπόκι υψηλής αντοχής σε συνθήκες ξηρασίας, είναι ήδη διαθέσιμα ή σε προχωρημένο στάδιο ανάπτυξης σε αγορές εκτός της ΕΕ.

Ιχνηλασιμότητα, επισήμανση και δυνατότητα εξαίρεσης για τα κράτη μέλη

Για τα φυτά ΝΓΤ‑2 θα είναι υποχρεωτική η πλήρης ιχνηλασιμότητα και η επισήμανση, ενώ οι χώρες της ΕΕ θα μπορούν να περιορίζουν ή να απαγορεύουν την καλλιέργειά τους, ακόμη και αν αυτή έχει εγκριθεί σε επίπεδο ΕΕ. Οι φυτικές ποικιλίες που περιέχουν ή προέρχονται από φυτά ΝΓΤ‑1 θα καταχωρίζονται σε δημόσια βάση δεδομένων της ΕΕ, ενώ όλες οι συσκευασίες σπόρων και αναπαραγωγικού υλικού θα πρέπει να φέρουν τη σήμανση «NGT‑1», ώστε οι αγρότες να έχουν στη διάθεσή τους όλες τις πληροφορίες που χρειάζονται, όταν επιλέγουν τα προϊόντα που θα χρησιμοποιήσουν.

Για να προσανατολιστεί η χρήση των ΝΓΤ προς την ανάπτυξη φυτών με βιώσιμα χαρακτηριστικά (π.χ. μεγαλύτερη ανθεκτικότητα στις κλιματικές συνθήκες και τους επιβλαβείς οργανισμούς), ο κανονισμός προβλέπει υποχρεωτική παρακολούθηση των επιπτώσεων που έχουν τα φυτά ΝΓΤ στη βιωσιμότητα.

Βιολογικά φυτά

Στη βιολογική παραγωγή δεν θα επιτρέπεται καμία χρήση νέων γονιδιωματικών τεχνικών· ωστόσο, η παρουσία φυτών ΝΓΤ‑1 που είναι τεχνικά αναπόφευκτη δεν θα συνιστά παράβαση. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα αξιολογήσει αν ο κανονισμός αυτός δημιουργεί διοικητικά, οικονομικά ή πρακτικά βάρη για όσους δραστηριοποιούνται στη βιολογική παραγωγή, λαμβάνοντας μεταξύ άλλων υπόψη την οπτική των υπευθύνων επιχειρήσεων βιολογικής παραγωγής και των καταναλωτών.

Δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας και διπλώματα ευρεσιτεχνίας

Οι νέες γονιδιωματικές τεχνικές θα μπορούν να κατοχυρώνονται με διπλώματα ευρεσιτεχνίας, με εξαίρεση τα χαρακτηριστικά ή τις αλληλουχίες που προκύπτουν στη φύση ή παράγονται με βιολογικά μέσα. Το Κοινοβούλιο πρόσθεσε εγγυήσεις στην αρχική πρόταση της Επιτροπής, με στόχο να αποτραπεί η συγκέντρωση της αγοράς και να διασφαλιστούν η προσιτότητα των τιμών και η δίκαιη πρόσβαση για τους αγρότες, οι οποίοι με αυτόν τον τρόπο διατηρούν το δικαίωμα να αποθηκεύουν και να ξαναχρησιμοποιούν τους σπόρους τους.

Δήλωση

Μετά την ψηφοφορία, η εισηγήτρια Jessica Polfjärd (ΕΛΚ, Σουηδία) δήλωσε τα εξής: «Πρόκειται για ιστορική νίκη για τους αγρότες της Ευρώπης και για το μέλλον της ηπείρου. Εγκρίνοντας τη χρήση των νέων γονιδιωματικών τεχνικών, επιλέξαμε την καινοτομία, την ανταγωνιστικότητα και την επισιτιστική ασφάλεια. Οι Ευρωπαίοι αγρότες ζητούσαν εδώ και χρόνια να έχουν πρόσβαση σε αυτά τα σύγχρονα εργαλεία βελτίωσης, ώστε να μπορούν να αναπτύσσουν καλλιέργειες πιο ανθεκτικές, οι οποίες θα εξαρτώνται λιγότερο από τα φυτοφάρμακα. Καθιστώντας διαθέσιμες αυτές τις ασφαλείς και επιστημονικά τεκμηριωμένες τεχνικές βελτίωσης, το Κοινοβούλιο ανταποκρίνεται στις ανάγκες των Ευρωπαίων αγροτών, διαφυλάσσει την επισιτιστική μας ασφάλεια και οικοδομεί μια πιο ανταγωνιστική και καινοτόμο Ευρώπη».

Επόμενα βήματα

Ο κανονισμός θα τεθεί σε ισχύ 20 ημέρες μετά τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ και θα εφαρμοστεί δύο χρόνια αργότερα.

Πηγή: europarl.europa.eu

Photo by Markus Spiske on Unsplash

  • Το Μαυροβούνιο επιδιώκει να γίνει μέλος της ΕΕ έως το 2028, ενώ η Αλβανία στοχεύει στην ολοκλήρωση των ενταξιακών της διαπραγματεύσεων έως το 2027
  • Περιορισμένη πρόοδος στη Βόρεια Μακεδονία και το Κόσοβο σε σχέση με την προηγούμενη έκθεση
  • Έκκληση προς τους πολιτικούς ηγέτες της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης να τερματίσουν την παρακώλυση και να επαναβεβαιώσουν τη δέσμευσή τους στην ευρωπαϊκή προοπτική της χώρας

Το Κοινοβούλιο αξιολόγησε την ενταξιακή πορεία της Αλβανίας, της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης, του Κοσόβου, της Βόρειας Μακεδονίας και του Μαυροβουνίου.

Οι εκθέσεις αξιολόγησης καταρτίστηκαν όπως κάθε χρόνο στην Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, λαμβάνοντας υπόψη και τις αντίσοιχες εκθέσεις προόδου της ΕυρωπαΪκής Επιτροπής.

Αλβανία

Σε έκθεση που εγκρίθηκε με 483 ψήφους υπέρ, 103 κατά και 70 αποχές, οι ευρωβουλευτές χαιρετίζουν την ταχεία πρόοδο που έχει σημειώσει η Αλβανία τα τελευταία χρόνια και καλούν τις αρχές να διασφαλίσουν την πλήρη εφαρμογή της νομοθεσίας που έχει ήδη εγκριθεί. Παρά την πρόοδο αυτή, το Κοινοβούλιο επισημαίνει ότι η χώρα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σημαντικές προκλήσεις, όπως η υπέρβαση της εσωτερικής πολιτικής πόλωσης, η βελτίωση της πολιτικής κουλτούρας της χώρας, η ενίσχυση του κράτους δικαίου και η εδραίωση των μεταρρυθμίσεων για την καταπολέμηση της διαφθοράς. Σημειώνοντας τη φιλοδοξία της Αλβανίας να ολοκληρώσει τις ενταξιακές διαπραγματεύσεις έως το τέλος του 2027, η έκθεση υπογραμμίζει ότι η ποιότητα των μεταρρυθμίσεων της χώρας θα καθορίσει το χρονοδιάγραμμα ένταξης της χώρας.

Σε συνάρτηση με πρόσφατε εξελίξεις, οι ευρωβουλευτές καλούν τις αλβανικές αρχές να θεσπίσουν αμέσως μορατόριουμ για όλες τις νέες διαδικασίες αδειοδότησης, τα κατασκευαστικά έργα και τις αναπτυξιακές παρεμβάσεις εντός των προστατευόμενων περιοχών Vjosa-Narta, έως ότου καταργηθούν οι ασύμβατες διατάξεις του τροποποιημένου νόμου για τις προστατευόμενες περιοχές, βάσει μακροχρόνιου αιτήματος του Κοινοβουλίου και της Επιτροπής, σε πλήρη συμμόρφωση με τα πρότυπα της ΕΕ για την προστασία της φύσης, και βάσει μιας διαδικασίας συμμετοχής του κοινού με τις τοπικές κοινότητες, τους επιστήμονες και την κοινωνία των πολιτών. Το Κοινοβούλιο αναγνωρίζει επίσης ότι η ελληνική εθνική μειονότητα διατηρεί την ισχυρή ιστορική της παρουσία, ιδίως στη Νότια Αλβανία, και καλεί την Αλβανία να διασφαλίσει την προστασία του δικαιώματος της ιδιοκτησίας.

Βοσνία-Ερζεγοβίνη

Με 478 ψήφους υπέρ, 116 κατά και 54 αποχές, οι ευρωβουλευτές επαναβεβαιώνουν τη στήριξή τους στην ένταξη της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης στην ΕΕ με βάση την ενότητα, την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητας της χώρας. Ακόμα, καλούν την χώρα να προχωρήσει στις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις για την ενίσχυση των δημοκρατικών θεσμών, την προάσπιση του κράτους δικαίου, την καταπολέμηση της διαφθοράς και του οργανωμένου εγκλήματος καθώς και την κατοχύρωση των θεμελιωδών δικαιωμάτων για όλους τους πολίτες. Το Κοινοβούλιο καλεί τους πολιτικούς ηγέτες να ανανεώσουν τη δέσμευσή τους στην ευρωπαϊκή προοπτική της χώρας και να υλοποιήσουν, χωρίς περαιτέρω καθυστερήσεις, τις μεταρρυθμίσεις που εκκρεμούν. Παράλληλα, ζητά να τερματιστούν οι παρελκυστικές πρακτικές, τα πολιτικά υποκινούμενα βέτο και η διχαστική ρητορική, που στέκονται εμπόδια στις φιλοδοξίες της χώρας για ένταξη στην ΕΕ.

Κόσοβο

Σε έκθεση που εγκρίθηκε με 412 ψήφους υπέρ, 174 κατά και 58 αποχές, οι ευρωβουλευτές χαιρετίζουν τη διαρκή προσήλωση του Κοσόβου στην αίτηση ένταξής του στην ΕΕ, εκφράζοντας παράλληλα ανησυχία για την αδυναμία του να συγκροτήσει λειτουργικό νομοθετικό σώμα και κυβέρνηση για περισσότερο από έναν χρόνο. Ζητούν από την κυβέρνηση του Κοσόβου να επιταχύνει τις μεταρρυθμίσεις που συνδέονται με την ΕΕ, ιδίως στους τομείς του κράτους δικαίου, των θεμελιωδών ελευθεριών και της καταπολέμησης της διαφθοράς. Το κείμενο υπογραμμίζει ότι η εξομάλυνση των σχέσεων με τη Σερβία και η εφαρμογή των συμφωνιών των Βρυξελλών και της Οχρίδας παραμένουν κομβικής σημασίας για την ευρωπαϊκή προοπτική του Κοσόβου.

Μαυροβούνιο

Με 486 ψήφους υπέρ, 101 κατά και 75 αποχές, οι ευρωβουλευτές χαιρετίζουν τη σταθερή πρόοδο του Μαυροβουνίου όσον αφορά τις μεταρρυθμίσεις που συνδέονται με την ΕΕ, η οποία ενισχύεται από τη φιλοδοξία της χώρας να ολοκληρώσει τις διαπραγματεύσεις έως το τέλος του 2026 και να καταστεί το 28ο κράτος μέλος της ΕΕ έως το 2028. Πέραν των τεχνικών κριτηρίων για τις μεταρρυθμίσεις, οι ευρωβουλευτές τονίζουν ότι ο στρατηγικός ευρωπαϊκός προσανατολισμός και η αταλάντευτη δέσμευση των πολιτικών εκπροσώπων του Μαυροβουνίου στην ανεξάρτητη κρατική υπόσταση της χώρας παραμένουν βασικά πολιτικά κριτήρια στην ενταξιακή της διαδικασία.

Βόρεια Μακεδονία

Σε έκθεση που εγκρίθηκε με 411 ψήφους υπέρ, 120 κατά και 120 αποχές, το Κοινοβούλιο υπογραμμίζει την πλήρη υποστήριξή του στη δέσμευση της Βόρειας Μακεδονίας για προσχώρηση στην ΕΕ, τονίζοντας ότι η πρόοδος στις ενταξιακές διαπραγματεύσεις εξακολουθεί να εξαρτάται από μακρόπνοες και ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις. Οι ευρωβουλευτές εκφράζουν την ανησυχία τους για την έλλειψη προόδου από την έκθεση του 2025, ιδίως όσον αφορά το κράτος δικαίου, τη δικαστική μεταρρύθμιση και την καταπολέμηση της διαφθοράς, και τονίζουν ότι απαιτούνται επειγόντως ανανεωμένη πολιτική δέσμευση και διακομματική συνεργασία, μεταξύ άλλων για την έγκριση των αναγκαίων συνταγματικών τροποποιήσεων που θα επιτρέψουν το άνοιγμα της πρώτης ομάδας διαπραγματευτικών κεφαλαίων. Ζητούν επίσης συνεχή δέσμευση για διάλογο και συνεργασία με τις γειτονικές χώρες για την ενίσχυση της περιφερειακής σταθερότητας και την προώθηση της αμοιβαίας εμπιστοσύνης, τονίζοντας τη σημασία της εφαρμογής των διεθνών συμφωνιών καλή τη πίστει, όπως της συμφωνίας των Πρεσπών και της συνθήκης φιλίας, καλής γειτονίας και συνεργασίας με τη Βουλγαρία.

Πηγή: europarl.europa.eu

Photo by Max Kukurudziak on Unsplash

  • Τα νέα οχήματα θα σχεδιάζονται με γνώμονα τη μεγιστοποίηση της επαναχρησιμοποίησης, της ανακύκλωσης και της ανάκτησης
  • Δεσμευτικοί στόχοι για τη χρήση ανακυκλωμένων υλικών σε νέα οχήματα
  • Απαγόρευση εξαγωγών για οχήματα που κρίνονται ως ακατάλληλα για την κυκλοφορία
  • Από τα 285,6 εκατ. μηχανοκίνητα οχήματα στους δρόμους της ΕΕ, 6,5 εκατ. φτάνουν στο τέλος του κύκλου ζωής τους κάθε χρόνο

Το Κοινοβούλιο ενέκρινε τους νέους κανόνες της ΕΕ περί κυκλικότητας που καλύπτουν ολόκληρο τον κύκλο ζωής ενός οχήματος, από τον σχεδιασμό έως την επεξεργασία του κατά την απόσυρσή του.

Η συμφωνία στην οποία κατέληξαν το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο στα τέλη του 2025 εγκρίθηκε με 437 ψήφους υπέρ, 112 κατά και 20 αποχές.

Κυκλικός σχεδιασμός και χρήση ανακυκλωμένων υλικών

Σύμφωνα με τους νέους κανόνες, όλα τα νέα οχήματα πρέπει να σχεδιάζονται έτσι ώστε να επιτρέπουν την εύκολη αφαίρεση όσο το δυνατόν περισσότερων εξαρτημάτων και κατασκευαστικών στοιχείων. Εντός έξι ετών, τα πλαστικά που χρησιμοποιούνται σε κάθε νέο τύπο οχήματος θα πρέπει να περιέχουν τουλάχιστον 15% ανακυκλωμένο υλικό, ενώ το ποσοστό θα ανέλθει στο 25% σε διάστημα δέκα ετών. Τουλάχιστον το 20% αυτού του ανακυκλωμένου πλαστικού πρέπει να προέρχεται από υλικά που ανακτώνται από οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής τους ή μεταχειρισμένα εξαρτήματα. Με βάση σχετικές μελέτες σκοπιμότητας, η Επιτροπή θα είναι σε θέση να θεσπίσει στόχους για άλλα ανακυκλούμενα υλικά στο μέλλον, όπως ο χάλυβας, το αλουμίνιο, το μαγνήσιο και οι κρίσιμες πρώτες ύλες.

Μεταβίβαση κυριότητας μεταχειρισμένων οχημάτων εντός της ΕΕ

Κατά την πώληση μεταχειρισμένου οχήματος, οι επιχειρήσεις (σε αντίθεση με τους ιδιώτες) θα πρέπει να αξιολογούν ότι δεν πρόκειται για όχημα στο τέλος του κύκλου ζωής του ή, εναλλακτικά, ότι υπάρχει έγκυρο πιστοποιητικό τεχνικού ελέγχου. Για να αποφευχθεί η επιβολή περιττών επιβαρύνσεων στους πολίτες, για συναλλαγές μεταξύ ιδιωτών θα χρειάζεται μόνο ένα από τα δύο αυτά έγγραφα, εάν το όχημα δηλωθεί ως ολική οικονομική ζημία ή εάν η πώληση πραγματοποιείται αποκλειστικά μέσω διαδικτυακής πλατφόρμας.

Αυστηρότερα μέτρα για τη διαχείριση του τέλους του κύκλου ζωής

Τρία έτη μετά την έναρξη ισχύος των νέων κανόνων, θα θεσπιστεί διευρυμένη ευθύνη του παραγωγού για τους κατασκευαστές. Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να καλύπτουν το κόστος συλλογής και επεξεργασίας των οχημάτων που έχουν φτάσει στο στάδιο του τέλους του κύκλου ζωής τους οπουδήποτε στην ΕΕ.

Ενίσχυση των κανόνων εξαγωγής μεταχειρισμένων

Για την αντιμετώπιση του ζητήματος των «αγνοούμενων οχημάτων» και την πρόληψη της παράνομης μεταχείρισης και αποσυναρμολόγησης, ο νόμος απαγορεύει την εξαγωγή οχημάτων που έχουν χαρακτηριστεί ως ακατάλληλα στο πλαίσιο τεχνικού ελέγχου. Η απαγόρευση θα ισχύσει πέντε έτη μετά την εφαρμογή του κανονισμού.

Δηλώσεις

Οι συνεισηγητές της Επιτροπής Περιβάλλοντος Jens Gieseke (ΕΛΚ, Γερμανία) και της Επιτροπής Εσωτερικής Αγοράς Paulius Saudargas (ΕΛΚ, Λιθουανία), δήλωσαν: «Λαμβάνουμε σημαντικά μέτρα για την τόνωση της μετάβασης του τομέα της αυτοκινητοβιομηχανίας σε μια κυκλική οικονομία. Προωθούμε την ασφάλεια των πόρων, προστατεύουμε το περιβάλλον και διασφαλίζουμε τη βιωσιμότητα. Για να αποφευχθεί η υπερβολική επιβάρυνση του τομέα, οι νέοι κανόνες θα εισαγάγουν ρεαλιστικούς στόχους, λιγότερη γραφειοκρατία και δικαιότερο ανταγωνισμό.»

Επόμενα βήματα

Μετά το «πράσινο φως» του Κοινοβουλίου, ο νέος κανονισμός πρέπει να εγκριθεί επίσημα από το Συμβούλιο, προτού τεθεί σε ισχύ και εφαρμοστεί 24 μήνες αργότερα.

Σχετικές πληροφορίες

Στις 13 Ιουλίου 2023 η Επιτροπή πρότεινε νέο κανονισμό σχετικά με τις απαιτήσεις κυκλικότητας για τον σχεδιασμό των οχημάτων και τη βελτιωμένη διαχείριση των οχημάτων στο τέλος του κύκλου ζωής τους, σύμφωνα με τους στόχους της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας και του σχεδίου δράσης για την κυκλική οικονομία.

Το 2023 κατασκευάστηκαν στην ΕΕ 14,8 εκατομμύρια μηχανοκίνητα οχήματα, ενώ ταξινομήθηκαν 12,4 εκατομμύρια. Υπάρχουν 285,6 εκατομμύρια οχήματα στους δρόμους της ΕΕ και κάθε χρόνο περίπου 6,5 εκατομμύρια οχήματα φτάνουν στο τέλος της ζωής τους.

Πηγή: europarl.europa.eu

Photo by Laurel and Michael Evans on Unsplash

Page 8 of 389

european union flag 400 clr 4948Το έργο συγχρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση