Το Συμβούλιο αποφάσισε, κατόπιν στρατηγικής επανεξέτασης της επιχείρησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ασφάλεια στη θάλασσα προς διασφάλιση της ελευθερίας ναυσιπλοΐας σε σχέση με την κρίση στην Ερυθρά Θάλασσα (EUNAVFOR ASPIDES), να παρατείνει την επιχείρηση έως τις 28 Φεβρουαρίου 2027.

Στο πλαίσιο της παράτασης, το Συμβούλιο συμφώνησε επί ποσού δημοσιονομικής αναφοράς ύψους σχεδόν 15 εκατ. ευρώ για την κάλυψη των κοινών εξόδων της επιχείρησης για την περίοδο από την 1η Μαρτίου 2026 έως τις 28 Φεβρουαρίου 2027. Το 2026-2027 θα πραγματοποιηθεί περαιτέρω στρατηγική επανεξέταση της επιχείρησης.

Η επιχείρηση συμβάλλει στη διασφάλιση της ελευθερίας ναυσιπλοΐας στην Ερυθρά Θάλασσα και στα γύρω ύδατα και αποτελεί αντίδραση στις συνεχιζόμενες απειλές κατά εμπορευματικών και εμπορικών σκαφών. Η επιχείρηση ASPIDES παρέχει αμυντική ασφάλεια στη θάλασσα, προστατεύει τα σκάφη και στηρίζει τη σταθερότητα κατά μήκος βασικών θαλάσσιων διαδρομών σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο.

Η απόφαση αντικατοπτρίζει τη συνεχή δέσμευση της ΕΕ για ασφάλεια στη θάλασσα, περιφερειακή σταθερότητα και προστασία των παγκόσμιων εμπορικών ροών.

Γενικές πληροφορίες

Η EUNAVFOR ASPIDES συστάθηκε από την ΕΕ τον Φεβρουάριο του 2024 ως αμυντική επιχείρηση για την αντιμετώπιση της κρίσης στην Ερυθρά Θάλασσα, μετά τις επανειλημμένες επιθέσεις των Χούθι κατά της διεθνούς ναυτιλίας, οι οποίες πραγματοποιούνται από τον Οκτώβριο του 2023. Η επιχείρηση ξεκίνησε έχοντας ως εντολή να προστατεύει τα σκάφη και να διαφυλάσσει την ελευθερία ναυσιπλοΐας, και δραστηριοποιείται κατά μήκος των κύριων θαλάσσιων γραμμών επικοινωνίας γύρω από τα Στενά του Baab al-Mandab, παρακολουθεί δε την κατάσταση στη θάλασσα στα Στενά του Ορμούζ, καθώς και στα διεθνή ύδατα στην Ερυθρά Θάλασσα, τον Κόλπο του Άντεν, την Αραβική Θάλασσα, τον Κόλπο του Ομάν και τον Περσικό Κόλπο.

Η παράταση προκύπτει κατόπιν στρατηγικής επανεξέτασης της ASPIDES και ευρύτερης αξιολόγησης των θαλάσσιων επιχειρήσεων της ΕΕ στην περιοχή. Η επιχείρηση λειτουργεί συμπληρωματικά προς άλλες προσπάθειες της ΕΕ για την προώθηση της ασφάλειας και της σταθερότητας κατά μήκος βασικών θαλάσσιων γραμμών επικοινωνίας.

Η επιχείρηση ASPIDES έχει την έδρα της στην Ελλάδα, συγκεκριμένα δε στη Λάρισα, και επικεφαλής τον υποναύαρχο Βασίλειο Γρυπάρη.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Mauro Lima on Unsplash

Το Συμβούλιο ενέκρινε γενική προσέγγιση σχετικά με πρόταση που επιτρέπει στην Αυστρία να τροποποιήσει τη διμερή συμφωνία οδικών μεταφορών με την Ελβετία. Η τροποποίηση θα επιτρέψει τις ενδομεταφορές στις παραμεθόριες περιοχές της Αυστρίας και της Ελβετίας όσον αφορά επιβατικές μεταφορές με πούλμαν και λεωφορεία μεταξύ των δύο χωρών.

Τόσο η Αυστρία όσο και η Ελβετία εξέφρασαν ενδιαφέρον για την επικαιροποίηση της υφιστάμενης διμερούς συμφωνίας του 1958 σχετικά με το ζήτημα των ενδομεταφορών στις παραμεθόριες περιοχές τους, οι οποίες συνδέονται στενά μεταξύ τους τόσο οικονομικά όσο και κοινωνικά, με πολλά άτομα να μετακινούνται καθημερινά και προς τις δύο κατευθύνσεις για την εργασία τους. Ωστόσο, η παραχώρηση της δυνατότητας ενδομεταφορών μεταξύ κρατών μελών της ΕΕ και τρίτης χώρας εμπίπτει στις αποκλειστικές αρμοδιότητες της ΕΕ. Παρόλα αυτά, σύμφωνα με τις Συνθήκες, η ΕΕ μπορεί να εξουσιοδοτήσει ένα κράτος μέλος να ενεργεί στους τομείς που εμπίπτουν στην αποκλειστική αρμοδιότητά της, όταν αυτό είναι δεόντως αιτιολογημένο και σαφώς καθορισμένο.

Η εξουσιοδότηση θα δώσει τη δυνατότητα στην Αυστρία να τροποποιήσει τη διμερή συμφωνία ώστε να επιτραπούν περιορισμένες ενδομεταφορές σε καθορισμένες παραμεθόριες περιοχές. Αυτό θα επιτρέψει, κατά την εκτέλεση επιβατικών υπηρεσιών μεταξύ Αυστρίας και Ελβετίας, την επιβίβαση και την αποβίβαση επιβατών εντός των εν λόγω περιοχών, με αποτέλεσμα τη βελτίωση της επιχειρησιακής αποδοτικότητας. Το μέτρο αναμένεται επίσης να αυξήσει τη διασυνοριακή συνδεσιμότητα, να ενισχύσει περαιτέρω την περιφερειακή ολοκλήρωση και να προωθήσει μια πιο βιώσιμη κινητικότητα καθιστώντας τις υπηρεσίες πούλμαν και λεωφορείων ελκυστικότερη εναλλακτική επιλογή αντί της χρήσης ιδιωτικών αυτοκινήτων.

Οι ενδομεταφορές θα περιορίζονται αυστηρά στις καθορισμένες διοικητικές περιφέρειες Bludenz, Bregenz, Dornbirn, Feldkirch στην περιοχή Vorarlberg και στην περιφέρεια Landeck στην περιφέρεια του Τιρόλου.

Επόμενα βήματα

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν έχει ακόμη καθορίσει τη θέση του. Η Προεδρία μπορεί να αρχίσει διαπραγματεύσεις με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, μόλις αυτό καταλήξει στη διαπραγματευτική του θέση, με σκοπό την επίτευξη συμφωνίας επί του φακέλου.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Denys Nevozhai on Unsplash

Το Συμβούλιο επέβαλε περιοριστικά μέτρα σε οκτώ άτομα που ευθύνονται για τη διάπραξη σοβαρών παραβιάσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων, για ενέργειες καταστολής της κοινωνίας των πολιτών και της δημοκρατικής αντιπολίτευσης και για την υπονόμευση της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου στη Ρωσία.

Οι νέες καταχωρίσεις στοχεύουν μέλη του δικαστικού σώματος —2 δικαστές, έναν εισαγγελέα και έναν ανακριτή— που εμπλέκονται σε πολιτικά υποκινούμενες δίκες και ευθύνονται για την καταδίκη των Ρώσων ακτιβιστών Dmitry Skurikhin και Oleg Belousov με πολιτικά υποκινούμενες κατηγορίες. Επιπλέον, τα μέτρα που συμφωνήθηκαν σήμερα στοχεύουν τους επικεφαλής σωφρονιστικών ιδρυμάτων και ενός κέντρου προφυλάκισης, όπου τέθηκαν υπό κράτηση και σε απομόνωση υπό απάνθρωπες και ταπεινωτικές συνθήκες οι πολιτικοί κρατούμενοι Aleksei Gorinov, Pavel Kushnir, Mikhail Kriger και η δημοσιογράφος Maria Ponomarenko, οι οποίοι είχαν εκφράσει την αντίθεσή τους στον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας και επικρίνει το καθεστώς του Putin.

Τα άτομα που καταχωρίστηκαν σήμερα στον κατάλογο υπόκεινται σε δέσμευση περιουσιακών στοιχείων, ενώ απαγορεύεται να τους διατίθενται κεφάλαια από πολίτες και εταιρείες της ΕΕ. Επιπλέον, υπόκεινται σε ταξιδιωτική απαγόρευση, βάσει της οποίας δεν επιτρέπεται να εισέλθουν στο έδαφος της ΕΕ ή να διέλθουν από αυτό.

Η ΕΕ εξακολουθεί να καταδικάζει απερίφραστα τις παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και τις ενέργειες καταστολής στη Ρωσία και ανησυχεί σοβαρά για τη συνεχιζόμενη επιδείνωση της κατάστασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη χώρα, ιδίως στο πλαίσιο του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας.

Οι σχετικές νομικές πράξεις έχουν δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ.

Γενικές πληροφορίες

Τον Μάρτιο του 2024, το Συμβούλιο θέσπισε νέο πλαίσιο περιοριστικών μέτρων κατά όσων ευθύνονται για σοβαρές παραβιάσεις ή καταπατήσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, καταστολή της κοινωνίας των πολιτών και της δημοκρατικής αντιπολίτευσης και υπονόμευση της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου στη Ρωσία, ως απάντηση της ΕΕ στην εντεινόμενη και συστηματική καταστολή στη Ρωσία. Το νέο πλαίσιο θεσπίστηκε μετά τον θάνατο του Alexei Navalny.

Το πλαίσιο αυτό επιτρέπει στην ΕΕ να θέτει στο στόχαστρο και όσους παρέχουν στήριξη ή εμπλέκονται στις ανωτέρω καταδικαστέες πράξεις. Επιπλέον, επιβάλλει εμπορικούς περιορισμούς στις εξαγωγές προς τη Ρωσία εξοπλισμού που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για εσωτερική καταστολή και για την παρακολούθηση ή την υποκλοπή τηλεπικοινωνιών.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Nicolas J Leclercq on Unsplash

Το Συμβούλιο έδωσε το πράσινο φως για την υπογραφή ευρείας δέσμης συμφωνιών μεταξύ της ΕΕ και της Ελβετίας με στόχο την εμβάθυνση και την επέκταση των διμερών τους σχέσεων.

Το Συμβούλιο εξέδωσε απόφαση που επιτρέπει την υπογραφή ευρείας δέσμης συμφωνιών με την Ελβετία, ως το λογικό επόμενο βήμα για την ενίσχυση της μακροχρόνιας σχέσης μας. Η κυπριακή Προεδρία εργάστηκε εντατικά για την οριστικοποίηση αυτών των συμφωνιών, οι οποίες θα εμβαθύνουν και θα εκσυγχρονίσουν την εταιρική σχέση ΕΕ-Ελβετίας. Αυτό αντικατοπτρίζει πλήρως τη δέσμευσή μας να εργαστούμε για μια ισχυρότερη και πιο αυτόνομη Ένωση που θα παραμένει ανοικτή στον κόσμο.

Μαριλένα Ραουνά, Υφυπουργός Ευρωπαϊκών Θεμάτων της Κυπριακής Δημοκρατίας

Η ευρεία δέσμη διμερών συμφωνιών με την Ελβετία περιλαμβάνει μεταξύ άλλων τα εξής:

• την επικαιροποίηση τεσσάρων συμφωνιών που παρέχουν ήδη στην Ελβετία πρόσβαση στην εσωτερική αγορά της ΕΕ (αεροπορικές μεταφορές, χερσαίες μεταφορές, ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων και αξιολόγηση της πιστότητας)
• την επικαιροποίηση της συμφωνίας σχετικά με τις συναλλαγές γεωργικών προϊόντων
• τρεις νέες συμφωνίες για την ασφάλεια των τροφίμων, την υγεία και την ηλεκτρική ενέργεια
• νέα συμφωνία σχετικά με τη μόνιμη και δίκαιη χρηματοδοτική συνεισφορά της Ελβετίας στην οικονομική και κοινωνική συνοχή της ΕΕ
• νέα συμφωνία που επιτρέπει τη συμμετοχή της Ελβετίας σε διάφορα προγράμματα της ΕΕ
• χωριστή συμφωνία που καλύπτει τη συμμετοχή της Ελβετίας στον Οργανισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το διαστημικό πρόγραμμα, για δραστηριότητες που σχετίζονται με τις συνιστώσες του Galileo και της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Υπέρθεσης για τη Γεωστατική Πλοήγηση (EGNOS) του διαστημικού προγράμματος της Ένωσης.
• πρωτόκολλο σχετικά με την κοινοβουλευτική συνεργασία
• κοινή δήλωση σχετικά με τη θέσπιση διαλόγου υψηλού επιπέδου για την ευρεία δέσμη διμερών συμφωνιών και την πιθανή περαιτέρω ανάπτυξη των διμερών σχέσεων

Η συμφωνία για τη συμμετοχή της Ελβετίας σε προγράμματα της ΕΕ υπεγράφη στις 10 Νοεμβρίου 2025 στη Βέρνη και τέθηκε σε προσωρινή εφαρμογή από τις αρχές του 2025. Η σημερινή απόφαση θα επιτρέψει την υπογραφή της υπόλοιπης δέσμης συμφωνιών.

Η δέσμη συμφωνιών αποτέλεσε αντικείμενο διαπραγμάτευσης μεταξύ της ΕΕ και της Ελβετικής Συνομοσπονδίας το 2024 και οι συνομιλίες ολοκληρώθηκαν στις 20 Δεκεμβρίου 2024.

Η σύναψη αυτής της ευρείας δέσμης συμφωνιών θα πραγματοποιηθεί μόνον εφόσον η Ελβετία ολοκληρώσει τις διαδικασίες που απαιτούνται για τη θέση της δέσμης σε ισχύ..

Επόμενα βήματα

Με την έκδοση της σημερινής απόφασης, η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να υπογράψει τη συμφωνία με τις ελβετικές αρχές. Η υπογραφή έχει προγραμματιστεί για τον Μάρτιο του 2026. Μετά την έγκριση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, και υπό την προϋπόθεση ότι η Ελβετία έχει ολοκληρώσει τις διαδικασίες που απαιτούνται για τη θέση της δέσμης σε ισχύ, το Συμβούλιο θα ολοκληρώσει τη διαδικασία για τη σύναψη της ευρείας δέσμης συμφωνιών ώστε αυτή να τεθεί σε ισχύ.

Γενικές πληροφορίες

Στις 20 Δεκεμβρίου 2024 η ΕΕ και η Ελβετία επιβεβαίωσαν επίσημα την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων για μια ευρεία δέσμη συμφωνιών που αποσκοπούν στην εμβάθυνση και την επέκταση της διμερούς σχέσης τους. Στις 14 Απριλίου 2025 η Επιτροπή υπέβαλε στο Συμβούλιο πρόταση απόφασης του Συμβουλίου για την υπογραφή και την προσωρινή εφαρμογή της συμφωνίας σχετικά με τη συμμετοχή της Ελβετίας σε προγράμματα της ΕΕ, συνοδευόμενη από σύσταση για απόφαση του Συμβουλίου για τη σύναψη της εν λόγω συμφωνίας, από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, για θέματα που εμπίπτουν στη Συνθήκη Ευρατόμ. Οι υπόλοιπες συμφωνίες μαζί με τα αντίστοιχα σχέδια αποφάσεων του Συμβουλίου για την υπογραφή και τη σύναψη περιήλθαν στο Συμβούλιο τον Ιούνιο του 2025.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Janosch Diggelmann on Unsplash