Ο ακρωτηριασμός των γυναικείων γεννητικών οργάνων συνιστά σοβαρή παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Είναι ένα εργαλείο ελέγχου και καταπίεσης που επιβάλλεται στις γυναίκες και τα κορίτσια. Δεν υπάρχει καμία ιατρική, πολιτιστική ή ηθική δικαιολογία για αυτό. Πρέπει να εξαλειφθεί.
Περισσότερες από 200 εκατομμύρια γυναίκες και κορίτσια παγκοσμίως εξακολουθούν να επηρεάζονται από την πρακτική αυτή, συμπεριλαμβανομένων τουλάχιστον 600.000 που ζουν στην Ευρώπη. Ο τερματισμός αυτής της πρακτικής είναι απαραίτητος για την εξάλειψη όλων των μορφών βίας κατά των γυναικών και των κοριτσιών και για την εκπλήρωση της δέσμευσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ισότητα των φύλων. Μόλις την περασμένη εβδομάδα στο Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων, η ΕΕ επιβεβαίωσε τη δέσμευσή της να εξαλείψει όλες τις ανισότητες μεταξύ των φύλων και τις μορφές σεξουαλικής και έμφυλης βίας.
Η ΕΕ έχει ήδη κάνει σημαντικά βήματα για την επίτευξη αυτού του στόχου. Η οδηγία της ΕΕ του 2024 για την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών και της εξ οικείων βίας απαιτεί από τα κράτη μέλη να ποινικοποιήσουν τον ακρωτηριασμό των γυναικείων γεννητικών οργάνων ως αυτοτελές έγκλημα, να ενισχύσουν την πρόληψη, να βελτιώσουν τη στήριξη των επιζώντων και να ενισχύσουν τη συλλογή δεδομένων.
Η εξάλειψη αυτής της μορφής βίας απαιτεί συνεχή και συντονισμένη δράση σε παγκόσμιο, εθνικό και τοπικό επίπεδο. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η ΕΕ επενδύει σε εκστρατείες ευαισθητοποίησης, συμμετοχή της κοινότητας και εταιρικές σχέσεις με διεθνείς οργανισμούς για την αντιμετώπιση των επιβλαβών κοινωνικών προτύπων που επιτρέπουν τον ακρωτηριασμό των γυναικείων γεννητικών οργάνων.
Από το 2016, η συνεργασία με τους οργανισμούς των Ηνωμένων Εθνών, συμπεριλαμβανομένων του UNFPA και της UNICEF, και ιδίως μέσω της πρωτοβουλίας Spotlight, έχει συμβάλει στην προστασία των γυναικών και των κοριτσιών που διατρέχουν κίνδυνο και στην προώθηση αλλαγών εντός των κοινοτήτων.
Οι κοινωνικοί κανόνες μπορούν να εξελιχθούν και τα ανθρώπινα δικαιώματα μπορούν να προστατευθούν. Η ΕΕ δεν θα υποχωρήσει στις προσπάθειές της για την εξάλειψη του ακρωτηριασμού των γυναικείων γεννητικών οργάνων παγκοσμίως έως ότου κάθε γυναίκα και κάθε κορίτσι μπορέσουν να ζήσουν μια ελεύθερη, ασφαλή και αξιοπρεπή ζωή.
Ιστορικό
Ο ακρωτηριασμός των γυναικείων γεννητικών οργάνων (ΑΓΓΟ) περιλαμβάνει όλες τις διαδικασίες που περιλαμβάνουν μερική ή ολική αφαίρεση των γυναικείων εξωτερικών γεννητικών οργάνων ή άλλη βλάβη των γυναικείων γεννητικών οργάνων για μη ιατρικούς λόγους, όπως ορίζονται από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας. Εκτιμάται ότι μόνο 190.000 κορίτσια σε 17 ευρωπαϊκές χώρες κινδυνεύουν να ακρωτηριαστούν, ενώ 600.000 γυναίκες ζουν με τις συνέπειες του ακρωτηριασμού των γυναικείων γεννητικών οργάνων στην Ευρώπη.
Οι προσπάθειες για την καταπολέμηση του ακρωτηριασμού των γυναικείων γεννητικών οργάνων αποτελούν μέρος της ευρύτερης δέσμευσης της ΕΕ για τον τερματισμό όλων των μορφών έμφυλης βίας και την προώθηση της ισότητας, της δικαιοσύνης και της προστασίας όλων των γυναικών και των κοριτσιών. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει θεσπίσει ένα ολοκληρωμένο νομικό και πολιτικό πλαίσιο για την πρόληψη και την καταπολέμηση του ακρωτηριασμού των γυναικείων γεννητικών οργάνων. Το 2021 η Επιτροπή ενέκρινε ολοκληρωμένη στρατηγική της ΕΕ για τα δικαιώματα του παιδιού , ακολουθούμενη από τη σύσταση του 2024 σχετικά με την ανάπτυξη και την ενίσχυση ολοκληρωμένων συστημάτων προστασίας των παιδιών προς το βέλτιστο συμφέρον του παιδιού, τα οποία δίνουν ιδιαίτερη προσοχή στα κορίτσια που πλήττονται ή διατρέχουν κίνδυνο ακρωτηριασμού των γυναικείων γεννητικών οργάνων .
Η ποινικοποίηση του ακρωτηριασμού των γυναικείων γεννητικών οργάνων απαιτείται βάσει της σύμβασης του Συμβουλίου της Ευρώπης για την πρόληψη και την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών και της ενδοοικογενειακής βίας, γνωστής και ως σύμβασης της Κωνσταντινούπολης, στην οποία προσχώρησε η Ευρωπαϊκή Ένωση το 2023. Επιπλέον, τον Μάιο του 2024 η Ευρωπαϊκή Ένωση εξέδωσε την οδηγία για την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών και της εξ οικείων βίας, η οποία απαιτεί την ποινικοποίηση του ακρωτηριασμού των γυναικείων γεννητικών οργάνων ως αυτοτελούς αδικήματος.
Η δέσμευσή μας για την εξάλειψη όλων των μορφών έμφυλης βίας εκτείνεται πέραν των συνόρων, όπως περιγράφεται στο σχέδιο δράσης της ΕΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη δημοκρατία 2020-2024, στη στρατηγική της ΕΕ για την ισότητα των φύλων 2020-2025, στο σχέδιο δράσης της ΕΕ για θέματα φύλου III, το οποίο παρατάθηκε έως το 2027. Από το 2017, η ΕΕ στηρίζει την πρωτοβουλία Spotlight, μια πρωτοβουλία των Ηνωμένων Εθνών για τον τερματισμό της βίας κατά των γυναικών και των κοριτσιών. Η ΕΕ εξακολουθεί να συνεργάζεται με παγκόσμιους εταίρους για την πρόληψη του ακρωτηριασμού των γυναικείων γεννητικών οργάνων, την ευαισθητοποίηση και την προώθηση λύσεων με πρωτοβουλία των τοπικών κοινοτήτων.
Η Επιτροπή εργάζεται για την καταπολέμηση όλων των μορφών έμφυλης βίας μέσω χρηματοδοτικών προγραμμάτων, όπως το πρόγραμμα «Πολίτες, ισότητα, δικαιώματα και αξίες» (CERV). Μέσω του σκέλους DAPHNE, η Επιτροπή διέθεσε 23 εκατ. ευρώ το 2025 σε έργα για την καταπολέμηση και την πρόληψη της έμφυλης βίας και της βίας κατά των παιδιών.
Επιπλέον, από τον Μάρτιο του 2023 οι εθνικές αρχές έχουν τη δυνατότητα να εισάγουν καταχωρίσεις στο Σύστημα Πληροφοριών Σένγκεν σχετικά με παιδιά και ευάλωτους ενήλικες που διατρέχουν κίνδυνο έμφυλης βίας, συμπεριλαμβανομένου του ακρωτηριασμού των γυναικείων γεννητικών οργάνων. Η ΕΕ στηρίζει επίσης την κατάρτιση των εθνικών αρχών και την ευαισθητοποίηση των κοινοτήτων που διατρέχουν κίνδυνο για την πρόληψη του ακρωτηριασμού των γυναικείων γεννητικών οργάνων και τη διασφάλιση επαρκούς στήριξης των επιζώντων.
Πηγή: ec.europa.eu
Photo by Gayatri Malhotra on Unsplash
