Σύμφωνα με τον πίνακα αποτελεσμάτων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τις κρατικές ενισχύσεις του 2025, ο οποίος δημοσιεύτηκε σήμερα, τα κράτη μέλη της ΕΕ δαπάνησαν το 90 % των κρατικών τους ενισχύσεων το 2024 για τη στήριξη των προτεραιοτήτων της ΕΕ. Ενώ οι συνολικές δαπάνες μειώθηκαν σε 168,23 δισ. ευρώ το 2024 από 203,35 δισ. ευρώ το 2023, τα κράτη μέλη διέθεσαν περισσότερα κονδύλια για τη στήριξη βασικών προτεραιοτήτων της ΕΕ, όπως η προστασία του περιβάλλοντος, η ενέργεια, η έρευνα, η ανάπτυξη και η καινοτομία και η περιφερειακή ανάπτυξη. Ταυτόχρονα, τα μέτρα ενίσχυσης για την αντιμετώπιση της κρίσης που σχετίζονταν με τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία και την πανδημία COVID-19 συνέχισαν να καταργούνται σταδιακά.
Ο πίνακας αποτελεσμάτων για τις κρατικές ενισχύσεις, ο οποίος καταρτίζεται με βάση τις εκθέσεις των κρατών μελών, δείχνει ότι το 2024:
- Η προστασία του περιβάλλοντος και η εξοικονόμηση ενέργειας παρέμειναν στο επίκεντρο των βασικών στόχων για τις κρατικές ενισχύσεις, αντιπροσωπεύοντας 68,82 δισ. ευρώ ή το 45 % των συνολικών κρατικών ενισχύσεων για τις προτεραιότητες της ΕΕ.
- Σε μια στρατηγική στροφή προς τη βιωσιμότητα, τα κράτη μέλη εστίασαν περισσότερο στις ενισχύσεις στον τομέα της ενέργειας. Από τις συνολικές ενισχύσεις που δαπανήθηκαν για την προστασία του περιβάλλοντος και την εξοικονόμηση ενέργειας, οι κρατικές ενισχύσεις για προσπάθειες απανθρακοποίησης ανήλθαν συνολικά σε 30,45 δισ. ευρώ. Οι ενισχύσεις για την παραγωγή ενέργειας και τον εκσυγχρονισμό των υποδομών ανήλθαν σε 27,31 δισ. ευρώ το 2024.
- Επιπλέον, τα κράτη μέλη διέθεσαν 3,84 δισ. ευρώ για τη στήριξη της μετάβασης από μέτρα έκτακτης ανάγκης που σχετίζονταν με την κρίση σε βιώσιμες επενδύσεις για την επιτάχυνση της μετάβασης σε μια οικονομία μηδενικών καθαρών εκπομπών βάσει του προσωρινού πλαισίου κρίσης και μετάβασης (TCTF), εστιάζοντας στην ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, στην απανθρακοποίηση της βιομηχανίας και σε στρατηγικές τομεακές επενδύσεις. Δύο νέα έργα εγκαταστάσεων κατασκευής ημιαγωγών έλαβαν κρατική ενίσχυση, στο πλαίσιο της οποίας 223,87 εκατ. ευρώ καταβλήθηκαν το 2023 και 352,85 εκατ. ευρώ το 2024.
- Το 2024 οι κρατικές ενισχύσεις για την έρευνα, την ανάπτυξη και την καινοτομία ανήλθαν συνολικά σε 14,16 δισ. ευρώ, ενώ τα κράτη μέλη χορήγησαν 13,42 δισ. ευρώ σε ενισχύσεις για την περιφερειακή ανάπτυξη. Οι δαπάνες για σημαντικά έργα κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος (ΣΕΚΕΕ) ανήλθαν σε 2,62 δισ. ευρώ το 2024.
- Οι κρατικές ενισχύσεις συνεισέφεραν επίσης 4,59 δισ. ευρώ στην ανάπτυξη ευρυζωνικότητας, η οποία στηρίζει την ψηφιακή ανάπτυξη της ΕΕ.
- Οι ενισχύσεις στη γεωργία, τη δασοκομία και τις αγροτικές περιοχές ανήλθαν σε 10,43 δισ. ευρώ, ενώ η αλιεία και η υδατοκαλλιέργεια έλαβαν 212,87 εκατ. ευρώ το 2024.
- Τα μέτρα βάσει του γενικού κανονισμού απαλλαγής κατά κατηγορία αποτέλεσαν το 69 % του συνόλου των ενεργών μέτρων κρατικών ενισχύσεων, γεγονός που αντικατοπτρίζει τη συνεχιζόμενη προτίμηση για απαλλαγές κατά κατηγορία. Σε συνδυασμό με τον κανονισμό απαλλαγής κατά κατηγορία στον γεωργικό τομέα και τον κανονισμό απαλλαγής κατά κατηγορία στον τομέα της αλιείας, τα μέτρα αυτά αντιπροσώπευαν από κοινού το 87 % του συνόλου των ενεργών μέτρων κρατικών ενισχύσεων και το 93 % των νέων μέτρων. Λόγω της εστίασής τους σε ενισχύσεις μικρότερης κλίμακας, τα μέτρα αυτά αντιπροσώπευαν μόνο το 36 % των συνολικών δαπανών.
Δύο νέα έργα εγκαταστάσεων κατασκευής ημιαγωγών έλαβαν κρατική ενίσχυση, στο πλαίσιο της οποίας 223,87 εκατ. ευρώ καταβλήθηκαν το 2023 και 352,85 εκατ. ευρώ το 2024.
Οι κρατικές ενισχύσεις συνεισέφεραν επίσης 4,59 δισ. ευρώ στην ανάπτυξη ευρυζωνικότητας, η οποία στηρίζει την ψηφιακή ανάπτυξη της ΕΕ.
- Οι συνολικές δαπάνες για ενισχύσεις για την αντιμετώπιση της κρίσης μειώθηκαν σημαντικά, σε 16,33 δισ. ευρώ, ποσό που συνιστά μείωση κατά 67 % σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, με τις ενισχύσεις να επικεντρώνονται κυρίως στην αντιμετώπιση των επιπτώσεων της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία.
Ιστορικό
Σύμφωνα με το άρθρο 6 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 794/2004 της Επιτροπής, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρέπει να δημοσιεύει ετησίως ανακεφαλαίωση των κρατικών ενισχύσεων με βάση τις εκθέσεις δαπανών που υποβάλλουν τα κράτη μέλη. Ο πίνακας αποτελεσμάτων είναι το μέσο συγκριτικής αξιολόγησης της Επιτροπής για τις κρατικές ενισχύσεις. Δρομολογήθηκε από την Επιτροπή τον Ιούλιο του 2001 για να παράσχει μια διαφανή και προσβάσιμη στο κοινό πηγή πληροφοριών σχετικά με τη συνολική κατάσταση των κρατικών ενισχύσεων στα κράτη μέλη και σχετικά με τις δραστηριότητες της Επιτροπής για τον έλεγχο των κρατικών ενισχύσεων.
Πηγή: ec.europa.eu
Photo by Alexey Larionov on Unsplash
