Το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης ενέκρινε συμπεράσματα στα οποία παρουσιάζεται μια ολοκληρωμένη εικόνα για την οικοδόμηση βιώσιμου και ανταγωνιστικού τουριστικού τομέα για τον XXIο αιώνα. Στα συμπεράσματα αναγνωρίζεται ο ζωτικός οικονομικός ρόλος του τουρισμού — ο οποίος συμβάλλει στο 7 % της ακαθάριστης προστιθέμενης αξίας της ΕΕ, στο 10 % των θέσεων εργασίας και στηρίζει 4,6 εκατομμύρια επιχειρήσεις.

Ο τουρισμός αποτελεί βασική κινητήρια δύναμη για την ανάπτυξη, την απασχόληση και τις πολιτιστικές ανταλλαγές σε ολόκληρη την ΕΕ. Τα συμπεράσματα χαράσσουν μια σαφή πορεία για τη διασφάλιση της μακροχρόνιας ανθεκτικότητας και της ανταγωνιστικότητας του τομέα σε έναν ταχέως μεταβαλλόμενο κόσμο.

Κώστας Κουμής, Υφυπουργός Τουρισμού της Κυπριακής Δημοκρατίας

Προτεραιότητα στη βιωσιμότητα

Στα συμπεράσματα ζητείται η ενσωμάτωση της οικονομικής, της κοινωνικής και της περιβαλλοντικής διάστασης σε όλες τις πολιτικές για τον τουρισμό. Για παράδειγμα, τα συμπεράσματα έχουν ως στόχο τη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος του τομέα μέσω της αποδοτικής χρήσης των πόρων, της κυκλικότητας, της απανθρακοποίησης, καθώς και της διατήρησης της φύσης και της βιοποικιλότητας. Ταυτόχρονα, δίνεται έμφαση στο να διασφαλιστεί ότι τουρισμός ωφελεί τις τοπικές κοινότητες και σέβεται την πολιτιστική κληρονομιά.

Ενίσχυση της συνεργασίας

Στο κείμενο που εγκρίθηκε σήμερα τονίζεται επίσης η ανάγκη για μια προσέγγιση πολυεπίπεδης διακυβέρνησης, η οποία απαιτεί αποτελεσματική διατομεακή συνεργασία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, των κρατών μελών καθώς και των περιφερειακών και τοπικών αρχών, των οργανισμών διαχείρισης προορισμού (ΟΔΠ), του τουριστικού κλάδου και όλων των σχετικών ενώσεων και ενδιαφερόμενων μερών. Επιπλέον, τονίζεται η ανάγκη να βελτιωθεί η προβολή της Ευρώπης ως ασφαλούς, βιώσιμου και χωρίς αποκλεισμούς ταξιδιωτικού προορισμού και να ενισχυθεί η διεθνής διάσταση του τουριστικού οικοσυστήματος.

Αντιμετώπιση των κενών στην εφαρμογή

Στα συμπεράσματα αναγνωρίζεται η ανάγκη να καταβληθούν αυξημένες και συνεκτικές προσπάθειες για την αντιμετώπιση των κενών εφαρμογής που εντοπίστηκαν στην έκθεση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο σχετικά με την εφαρμογή του ευρωπαϊκού θεματολογίου για τον τουρισμό με ορίζοντα το 2030, στην οποία βασίζονται τα συμπεράσματα αυτά, ενώ παράλληλα αναγνωρίζεται ότι η πρόοδος είναι ανισομερής στο σύνολο της ΕΕ. Αυτό περιλαμβάνει την αντιμετώπιση των κενών στην πολυεπίπεδη διακυβέρνηση και τη διασφάλιση της συνεπούς εφαρμογής των αρχών του βιώσιμου τουρισμού σε ολόκληρη την Ένωση.

Στήριξη των επιχειρήσεων

Βασικό σημείο εστίασης των συμπερασμάτων του Συμβουλίου είναι η ποιοτική απασχόληση, οι κατάλληλες συνθήκες εργασίας και η ανάπτυξη δεξιοτήτων, μεταξύ άλλων μέσω της επανειδίκευσης και της αναβάθμισης των δεξιοτήτων των εργαζομένων στον τομέα του τουρισμού και των ατόμων που αναζητούν εργασία στον κλάδο. Η στήριξη αυτή θεωρείται απαραίτητη για τις επιχειρήσεις και τη μακροχρόνια ανταγωνιστικότητα και την ανθεκτικότητα του τουριστικού κλάδου.

Προώθηση του ισορροπημένου τουρισμού

Το έγγραφο που εγκρίθηκε αποσκοπεί επίσης στην αντιμετώπιση τόσο των αρνητικών επιπτώσεων του υπερτουρισμού σε δημοφιλείς προορισμούς όσο και της έλλειψης τουρισμού σε λιγότερο γνωστές περιοχές. Επικεντρώνεται στην εμβάθυνση της κατανόησης του μη ισορροπημένου τουρισμού, στην ανάπτυξη και την εφαρμογή σχετικών εθνικών και περιφερειακών πολιτικών και στην ενίσχυση της συμμετοχής των κοινοτήτων. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί με την ενίσχυση της συνδεσιμότητας και της περιφερειακής ισορροπίας και με τη στήριξη της βιώσιμης τουριστικής ανάπτυξης σε περιφερειακούς, αγροτικούς, νησιωτικούς, ορεινούς και απομακρυσμένους προορισμούς, ώστε να διασφαλιστεί ότι ο τουρισμός ωφελεί όλες τις περιοχές της ΕΕ.

Επενδύσεις στη συνδεσιμότητα

Αναγνωρίζοντας τη σημασία των αξιόπιστων, οικονομικά προσιτών, προσβάσιμων, συχνών και σε όλη τη διάρκεια του έτους αεροπορικών, χερσαίων και πλωτών συνδέσεων, τονίζεται στα συμπεράσματα η ανάγκη για βελτιωμένες και βιώσιμες λύσεις, συμπεριλαμβανομένης της συμπληρωματικότητας μεταξύ των διαφόρων τρόπων μεταφοράς. Αυτό αποσκοπεί στη διευκόλυνση των ταξιδιών προς την ΕΕ και εντός αυτής, στηρίζοντας τόσο τους εγχώριους όσο και τους διεθνείς τουρίστες.

Ενστερνισμός του ψηφιακού μετασχηματισμού

Το Συμβούλιο ζητεί επίσης ένα ισχυρό ευρωπαϊκό πλαίσιο για τα δεδομένα τουρισμού, τη διαλειτουργικότητα και την καθοδήγηση σχετικά με τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης (ΤΝ). Αυτό περιλαμβάνει την προώθηση των ψηφιακών δεξιοτήτων, την υποστήριξη ενός ανταγωνιστικού και καινοτόμου τουριστικού τομέα και τη διασφάλιση ισότιμων όρων ανταγωνισμού για όλους τους τουριστικούς φορείς στον ψηφιακό χώρο.

Ενίσχυση της ανθεκτικότητας

Το Συμβούλιο τονίζει επίσης την ανάγκη να ενισχυθεί η ετοιμότητα και η αντιμετώπιση κρίσεων σε ολόκληρο το τουριστικό οικοσύστημα, παράλληλα με την εξασφάλιση στενής συνεργασίας για τον μετριασμό των αρνητικών συνεπειών ή των σημερινών προκλήσεων που έχουν σημαντικό αντίκτυπο στον τουρισμό της Ευρώπης, όπως οι γεωπολιτικές εντάσεις, η κλιματική αλλαγή ή οι ελλείψεις εργατικού δυναμικού.

Η Επιτροπή καλείται να υποβάλλει έκθεση σχετικά με την εφαρμογή των συμπερασμάτων αυτών ανά τριετία και να λάβει δεόντως υπόψη τις προτεραιότητες και τις δράσεις που καθορίζονται σε αυτά κατά την εκπόνηση της επικείμενης στρατηγικής της ΕΕ για τον βιώσιμο τουρισμό.

Γενικό πλαίσιο

Το τουριστικό οικοσύστημα της ΕΕ, ένα ποικιλόμορφο και διασυνδεδεμένο δίκτυο που περιλαμβάνει διάφορους τομείς, από τα καταλύματα έως τις μεταφορές, συμβάλλει σημαντικά στην οικονομία της ΕΕ, αντιπροσωπεύοντας σχεδόν το 10 % της ακαθάριστης προστιθέμενης αξίας της ΕΕ και περίπου 23 εκατομμύρια θέσεις εργασίας το 2019. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αναγνωρίζοντας την ευπάθεια του τομέα — η οποία τονίστηκε ιδιαίτερα από την πανδημία COVID-19 — και την ανάγκη επιτάχυνσης της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης, δρομολόγησε μια διαδικασία συνδημιουργίας που οδήγησε σε μια οδό μετάβασης για τον τουρισμό τον Φεβρουάριο του 2022. Αυτή η οδός μετάβασης προσδιορίζει 27 βασικά μέτρα για έναν πιο βιώσιμο και ανθεκτικό τουριστικό τομέα, με βάση τη συμβολή του κλάδου, των δημόσιων αρχών και των ενδιαφερόμενων μερών. Στη συνέχεια, το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης ενέκρινε το ευρωπαϊκό θεματολόγιο για τον τουρισμό με ορίζοντα το 2030, με βάση την οδό μετάβασης, στην οποία περιγράφεται ένα πολυετές πρόγραμμα εργασίας για τις χώρες της ΕΕ, την Επιτροπή και τα ενδιαφερόμενα μέρη στον τομέα του τουρισμού για την υλοποίηση αυτών των δράσεων.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by S O C I A L . C U T on Unsplash