Η Επιτροπή παρουσιάζει την πρώτη ευρωπαϊκή στρατηγική για τη διαχείριση του ασύλου και της μετανάστευσης. Καθορίζει τους πολιτικούς στόχους της ΕΕ για το άσυλο και τη μετανάστευση και θα χρησιμεύσει ως πυξίδα με συγκεκριμένες προτεραιότητες για την επόμενη πενταετία.
Η ΕΕ άνοιξε ένα νέο κεφάλαιο για τη μετανάστευση και το άσυλο, αξιοποιώντας και εδραιώνοντας τη σημαντική πρόοδο που έχει σημειωθεί όσον αφορά την προστασία των εξωτερικών μας συνόρων, επιδιώκοντας μια δυναμική μεταναστευτική διπλωματία, συμπεριλαμβανομένων των στρατηγικών και ολοκληρωμένων εταιρικών μας σχέσεων με τις χώρες εταίρους, και εφαρμόζοντας τις μεταρρυθμίσεις που επέφερε το σύμφωνο για τη μετανάστευση και το άσυλο. Όλοι αυτοί οι παράγοντες έχουν συμβάλει στη σταθερή μείωση της παράνομης μετανάστευσης και στην καλύτερη διαχείριση της μετανάστευσης τα τελευταία χρόνια.
Η στρατηγική επιβεβαιώνει την αποφασιστικότητα της Ένωσης να θεσπίσει ένα πλαίσιο που θα είναι δίκαιο και σταθερό και θα διαχειρίζεται αποτελεσματικά τη μετανάστευση από κοινού με τις χώρες εταίρους, παρέχοντας λύσεις, παραμένοντας παράλληλα πιστό στις ευρωπαϊκές αξίες. Επιβεβαιώνει την αρχή ότι η Ευρώπη είναι αυτή που αποφασίζει ποιος έρχεται στην ΕΕ και υπό ποιες συνθήκες.
Η στρατηγική καθορίζει τη μελλοντική πορεία για την επίτευξη τριών βασικών στόχων: πρόληψη της παράνομης μετανάστευσης και διακοπή των δραστηριοτήτων των εγκληματικών δικτύων παράνομης διακίνησης, προστασία των ατόμων που προσπαθούν να ξεφύγουν από τον πόλεμο και τις διώξεις, με παράλληλη πρόληψη της κατάχρησης του συστήματος, και προσέλκυση ταλέντων στην ΕΕ για την τόνωση της ανταγωνιστικότητας των οικονομιών μας.
Για να επιτευχθεί αυτό, η στρατηγική επικεντρώνεται σε πέντε προτεραιότητες:
- Ενίσχυση της διπλωματίας στον τομέα της μετανάστευσης
Θα ενισχύσουμε περαιτέρω μια δυναμική μεταναστευτική διπλωματία που προωθεί τα συμφέροντα και τις αξίες της ΕΕ. Η διαχείριση της μετανάστευσης αποτελεί παγκόσμια πρόκληση που απαιτεί από εμάς να εργαστούμε με αλληλεγγύη, διασφαλίζοντας παράλληλα τον δίκαιο επιμερισμό των ευθυνών. Η Επιτροπή θα εντείνει τις προσπάθειές της, από κοινού με τα κράτη μέλη, για την ενίσχυση της συνεργασίας με διεθνείς εταίρους με τους εξής τρόπους:
- Προώθηση ολοκληρωμένων και αμοιβαία επωφελών εταιρικών σχέσεων που διασφαλίζουν αποτελεσματική και βασιζόμενη στα δικαιώματα συνεργασία στον τομέα της μετανάστευσης.
- Χρήση κινήτρων και μοχλών σε όλους τους τομείς και τους τομείς πολιτικής, όπως η πολιτική θεωρήσεων, το εμπόριο και η χρηματοδοτική στήριξη.
- Εφαρμογή μιας προσέγγισης για το σύνολο της διαδρομής που βοηθά τους εταίρους να οικοδομήσουν ανθεκτικά και ανθρώπινα πλαίσια μετανάστευσης και ασύλου, μεταξύ άλλων με την παροχή προστασίας πιο κοντά στις χώρες καταγωγής. Τα κέντρα πολλαπλών χρήσεων κατά μήκος των διαδρομών μπορούν να προσφέρουν καινοτόμους τρόπους διαχείρισης της μετανάστευσης με τις χώρες εταίρους.
- Περαιτέρω ενίσχυση της παγκόσμιας καταπολέμησης της παράνομης διακίνησης μεταναστών για την πρόληψη επικίνδυνων ταξιδιών, μεταξύ άλλων μέσω της ενισχυμένης παγκόσμιας συμμαχίας, νέων εργαλείων για την παρακολούθηση των ψηφιακών και παράνομων χρηματοπιστωτικών δραστηριοτήτων και ενός νέου καθεστώτος κυρώσεων.
- Προώθηση οδών προστασίας και στήριξη των επιστροφών από τρίτες χώρες, ώστε να μειωθεί η πίεση που ασκείται στους εταίρους και να προστατευθούν από τις καταχρήσεις των διακινητών.
- Ισχυρά σύνορα της ΕΕ για την ενίσχυση του ελέγχου και της ασφάλειας
Τα ισχυρά σύνορα της ΕΕ που διασφαλίζουν τον αποτελεσματικό έλεγχο του ποιος εισέρχεται στην Ένωσή μας είναι καίριας σημασίας για τη μεταναστευτική πολιτική της ΕΕ και για τη διατήρηση του χώρου Σένγκεν. Για να διατηρήσουμε και να εντείνουμε περαιτέρω την πρόοδο που έχει σημειωθεί μέχρι στιγμής, θα:
- Υλοποίηση του πλέον προηγμένου ψηφιακού συστήματος διαχείρισης των συνόρων στον κόσμο, με την ανάπτυξη του συστήματος εισόδου/εξόδου (ΣΕΕ) και τη δρομολόγηση του νέου Ευρωπαϊκού Συστήματος Πληροφοριών για την Αδειοδότηση Ταξιδιού (ETIAS).
- Έλεγχος όλων των παράνομων αφίξεων στην Ένωση και εφαρμογή διαδικασιών στα εξωτερικά μας σύνορα βάσει του συμφώνου από τον Ιούνιο του τρέχοντος έτους.
- Περαιτέρω ενίσχυση του ρόλου του Frontex με αναθεώρηση του ιδρυτικού κανονισμού του.
- Ένα σταθερό, δίκαιο και προσαρμόσιμο σύστημα ασύλου και μετανάστευσης
Το σύμφωνο για τη μετανάστευση και το άσυλο αποτελεί το θεμέλιο της πολιτικής της ΕΕ για το άσυλο και τη μετανάστευση, διασφαλίζοντας ισχυρότερη προστασία των εξωτερικών συνόρων, αυστηρούς κανόνες κατά των καταχρήσεων και ισορροπία μεταξύ ευθύνης και αλληλεγγύης. Η εφαρμογή, η θέση σε λειτουργία και η περαιτέρω ανάπτυξή της θα απαιτήσουν συνεχή εστίαση κατά τα επόμενα έτη. Αυτό περιλαμβάνει:
- Παροχή συνδρομής στις εθνικές αρχές για την εφαρμογή των νέων κανόνων με ειδικές ανά χώρα ομάδες της Επιτροπής και πρόσθετη χρηματοδότηση ύψους 3 δισ. ευρώ για τη θέσπιση αποτελεσματικών διαδικασιών και την καλύτερη πρόληψη των μη επιτρεπόμενων δευτερογενών μετακινήσεων.
- Μετά την έγκριση της πρώτης δεξαμενής αλληλεγγύης, διασφαλίζοντας τη συνεχή αλληλεγγύη για τα κράτη μέλη που υφίστανται πίεση.
- Περαιτέρω ενίσχυση και συμπλήρωση του συμφώνου για την προσαρμογή στις νέες προκλήσεις, π.χ. με την τροποποιημένη έννοια της ασφαλούς τρίτης χώρας, τον ενωσιακό κατάλογο ασφαλών χωρών καταγωγής και με τη διερεύνηση πρόσθετων μέτρων για την εισαγωγή καινοτόμων πτυχών.
- Αποτελεσματικότερη επιστροφή και επανεισδοχή
Η ταχεία, αποτελεσματική και αξιοπρεπής επιστροφή είναι απαραίτητη για την εύρυθμη λειτουργία και την αξιοπιστία του συστήματος μετανάστευσης και ασύλου μας. Δεδομένου ότι επί του παρόντος μόνο το ένα τέταρτο περίπου των ατόμων που διατάσσονται να εγκαταλείψουν την ΕΕ επιστρέφουν στην πραγματικότητα, η αύξηση της αποτελεσματικότητας του συστήματος επιστροφής της ΕΕ είναι επείγουσα. Για τον σκοπό αυτό, θα εργαστούμε περαιτέρω για:
- Οικοδόμηση ενός κοινού ευρωπαϊκού συστήματος επιστροφής , με βάση τον προτεινόμενο κανονισμό για την επιστροφή, που βρίσκεται επί του παρόντος υπό διαπραγμάτευση, με αποτελεσματικότερους κανόνες, ψηφιοποιημένες διαδικασίες και νέες καινοτόμες πτυχές, όπως η δημιουργία κόμβων επιστροφής.
- Βελτίωση της επανεισδοχής από τρίτες χώρες, με τη χρήση και την ενίσχυση της εργαλειοθήκης της ΕΕ για την προώθηση της συνεργασίας.
- Κινητικότητα εργατικού δυναμικού και ταλέντων για την τόνωση της ανταγωνιστικότητας
Κατά την επόμενη πενταετία, τα κενά δεξιοτήτων και οι ελλείψεις εργατικού δυναμικού θα ενταθούν σε πολλούς βασικούς τομείς, μεταξύ άλλων λόγω της δημογραφικής δυναμικής. Η ΕΕ θα πρέπει να επιδιώξει να καταστεί η ελκυστικότερη θέση στον παγκόσμιο αγώνα δρόμου για την προσέλκυση ταλέντων. Για τον σκοπό αυτό, θα πρέπει:
- Να κλιμακώσει τις υφιστάμενες και να δρομολογήσει νέες εταιρικές σχέσεις προσέλκυσης ταλέντων και να ενσωματώσει πλήρως την απόκτηση ταλέντων στην ολοκληρωμένη συνεργασία της ΕΕ με τις χώρες εταίρους.
- Απλούστευση και επιτάχυνση των κανόνων και της διαδικασίας προσέλκυσης των δεξιοτήτων που χρειάζεται η Ευρώπη, μεταξύ άλλων όσον αφορά την αναγνώριση και την επικύρωση των προσόντων και των δεξιοτήτων.
- Καταπολέμηση της παράνομης απασχόλησης και εκμετάλλευσης των διακινούμενων εργαζομένων και βελτίωση της ένταξης στα κράτη μέλη υποδοχής, με τη στήριξη χρηματοδότησης της ΕΕ.
Η στρατηγική προωθεί επίσης την πλήρη αξιοποίηση των δυνατοτήτων της ψηφιοποίησης και της τεχνητής νοημοσύνης στη διαχείριση του ασύλου και της μετανάστευσης, δημιουργώντας φέτος ένα φόρουμ για την τεχνητή νοημοσύνη στη μετανάστευση. Στόχος είναι να παρασχεθούν στα κράτη μέλη σύγχρονα, ασφαλέστερα και αποτελεσματικότερα εργαλεία για τη βελτίωση της ποιότητας, της συνέπειας και της έγκαιρης λήψης αποφάσεων, καθώς και για την ενίσχυση της ασφάλειας, με παράλληλη βελτίωση των υπηρεσιών για τους ανθρώπους.
Για τη στήριξη της εφαρμογής της παρούσας στρατηγικής, η Ένωση θα κάνει στρατηγική χρήση της ενωσιακής χρηματοδότησης, όπως ορίζεται στις προτάσεις της Επιτροπής για το επόμενο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο 2028-2034. Αυτό περιλαμβάνει πρόταση για τη διάθεση συνολικού ποσού τουλάχιστον 81 δισ. ευρώ στις πολιτικές εσωτερικών υποθέσεων και ένα μέσο «Η Ευρώπη στον κόσμο», σχεδιασμένο για να ταιριάζει με μια πιο στρατηγική προσέγγιση των διεθνών εταιρικών σχέσεων, σύμφωνα με τα στρατηγικά συμφέροντα της ΕΕ, μεταξύ άλλων όσον αφορά τη μετανάστευση. Οι οργανισμοί της ΕΕ θα παρέχουν ενισχυμένη επιχειρησιακή στήριξη στα κράτη μέλη.
Όλες οι δράσεις στο πλαίσιο της στρατηγικής βασίζονται στον σεβασμό των θεμελιωδών δικαιωμάτων σύμφωνα με τον Χάρτη και ευθυγραμμίζονται με τις διεθνείς υποχρεώσεις μας.
Ιστορικό
Ο κανονισμός για τη διαχείριση του ασύλου και της μετανάστευσης απαιτεί από τα κράτη μέλη να διαθέτουν εθνικές στρατηγικές για τη διασφάλιση της ικανότητάς τους να εφαρμόζουν αποτελεσματικά τα οικεία συστήματα διαχείρισης του ασύλου και της μετανάστευσης. Απαιτεί επίσης από την Επιτροπή να καταρτίσει μακροπρόθεσμη ευρωπαϊκή στρατηγική για τη διαχείριση του ασύλου και της μετανάστευσης, στην οποία θα καθορίζεται η στρατηγική προσέγγιση για τη διασφάλιση της συνεπούς εφαρμογής των εθνικών στρατηγικών σε επίπεδο Ένωσης.
Η στρατηγική λαμβάνει υπόψη τις απόψεις που εξέφρασαν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, τα κράτη μέλη και διάφορα ενδιαφερόμενα μέρη, συμπεριλαμβανομένης της εμπειρογνωμοσύνης των οργανισμών της ΕΕ.
Πηγή: ec.europa.eu
Photo by Humberto Chávez on Unsplash
