Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε την κινητοποίηση 144 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Αλληλεγγύης της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΤΑΕΕ) για να βοηθήσει την Ισπανία, τη Ρουμανία και την Κύπρο να ανακάμψουν από καταστροφικές καταστροφές που σχετίζονται με το κλίμα το 2025. Αυτή η χρηματοδοτική στήριξη υπογραμμίζει τη δέσμευση της ΕΕ να στέκεται στο πλευρό των κρατών μελών της σε περιόδους κρίσης, διασφαλίζοντας ότι οι πληγείσες κοινότητες λαμβάνουν την αναγκαία βοήθεια για την ανοικοδόμηση και την αποκατάσταση βασικών υπηρεσιών.
Κατά τον καθορισμό των ποσών αυτών, η Επιτροπή έλαβε υπόψη το μέγεθος των ζημιών που προκλήθηκαν από κάθε καταστροφή, όπως αναφέρεται από κάθε χώρα, σύμφωνα με τους κανόνες του ΤΑΕΕ, καθώς και τη χρηματοοικονομική διαθεσιμότητά του.
Ισπανία: Ανοικοδόμηση μετά από καταστροφικές πυρκαγιές
Το 2025, η Ισπανία υπέστη μια σειρά ακραίων καιρικών φαινομένων, συμπεριλαμβανομένης της παρατεταμένης ξηρασίας, των έντονων κυμάτων καύσωνα και τριών μεγάλων εστιών δασικών πυρκαγιών. Το πιο καταστροφικό κύμα πυρκαγιών ξεκίνησε στις 8 Αυγούστου, αναγκάζοντας μαζικές εκκενώσεις και στοιχίζοντας τραγικά οκτώ ζωές. Η Επιτροπή προτείνει συνολικό ποσό 120,4 εκατ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένης προκαταβολής άνω των 30 εκατ. ευρώ που έχει ήδη χορηγηθεί, για τη στήριξη των προσπαθειών ανάκαμψης, συμπεριλαμβανομένης της αποκατάστασης υποδομών ζωτικής σημασίας, όπως το νερό, τα λύματα, οι τηλεπικοινωνίες, η εκπαίδευση, οι μεταφορές και η πολιτιστική κληρονομιά. Θα διατεθούν επίσης κονδύλια για προσωρινή στέγαση και υπηρεσίες διάσωσης έκτακτης ανάγκης.
Ρουμανία: επισκευή υποδομών που έχουν υποστεί ζημίες από πλημμύρες
Τον Μάιο και τον Ιούνιο του 2025, η Ρουμανία αντιμετώπισε σοβαρές πλημμύρες στις περιφέρειες Centru, Sud Muntenia και Nord Est μετά από αρκετές ημέρες έντονων βροχοπτώσεων. Το αλατωρυχείο Praid υπέστη σημαντικές ζημίες όταν τα πλημμυρικά ύδατα από τον ποταμό Corund διέβρωσαν μέρος της κοίτης του ποταμού, θέτοντας σε κίνδυνο την υδροτεχνική υποδομή και προκαλώντας εκτεταμένες διακοπές ρεύματος. Η Επιτροπή προτείνει 14,3 εκατ. ευρώ για να συμβάλει στην αποκατάσταση των πληγεισών περιοχών, διασφαλίζοντας ότι οι βασικές υπηρεσίες θα αποκατασταθούν το συντομότερο δυνατόν.
Κύπρος: Ανάκαμψη από πρωτοφανείς δασικές πυρκαγιές
Η Κύπρος βίωσε δύο καταστροφικές πυρκαγιές τον Ιούλιο του 2025, κυρίως στις περιοχές της Λεμεσού και της Πάφου. Χιλιάδες κάτοικοι εκτοπίστηκαν, δύο ζωές χάθηκαν και σχεδόν 900 ιδιωτικές περιουσίες καταστράφηκαν. Τα σχολεία και οι εγκαταστάσεις υγειονομικής περίθαλψης αναγκάστηκαν να μειώσουν τις υπηρεσίες λόγω των πυρκαγιών. Η Επιτροπή προτείνει συνολικό ποσό 9,2 εκατ. ευρώ, το οποίο περιλαμβάνει προκαταβολή ύψους 2,3 εκατ. ευρώ που έχει ήδη καταβληθεί στην Κύπρο, για τη στήριξη της αποκατάστασης των υποδομών στους τομείς της ενέργειας, των υδάτων, των λυμάτων, των τηλεπικοινωνιών και των μεταφορών.
Επόμενα βήματα
Η Ισπανία και η Κύπρος έχουν ήδη λάβει προκαταβολές για να στηρίξουν τις αρχικές τους προσπάθειες ανάκτησης. Τα πλήρη ποσά που προτείνονται σήμερα θα πρέπει να εγκριθούν από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο πριν εκταμιευθούν. Μετά την έγκρισή τους, τα κεφάλαια θα αποδεσμευθούν με μία μόνο πληρωμή σε κάθε κράτος μέλος.
Ιστορικό
Από την ίδρυσή του το 2002, το Ταμείο Αλληλεγγύης της ΕΕ έχει παράσχει βοήθεια ύψους άνω των 10 δισ. ευρώ για 147 καταστροφές, συμπεριλαμβανομένων 127 φυσικών καταστροφών και 20 καταστάσεων έκτακτης ανάγκης στον τομέα της υγείας, σε 25 κράτη μέλη και έξι υπό ένταξη χώρες. Καθώς η κλιματική αλλαγή εντείνει τη συχνότητα και τη σοβαρότητα των ακραίων καιρικών φαινομένων, το Ταμείο παραμένει ζωτικής σημασίας εργαλείο για τη διασφάλιση της συλλογικής ανθεκτικότητας. Η περίοδος των δασικών πυρκαγιών του 2025 ήταν η πιο καταστροφική, όπως καταγράφηκε από τα στοιχεία. Ως εκ τούτου, τον Μάρτιο του 2026 η Επιτροπή παρουσίασε μια ολοκληρωμένη προσέγγιση για τη διαχείριση του κινδύνου δασικών πυρκαγιών.
Το ΤΑΕΕ αποτελεί μέρος του Αποθεματικού Αλληλεγγύης και Επείγουσας Βοήθειας, ενός ειδικού μέσου του προϋπολογισμού της ΕΕ που λειτουργεί εκτός των κανονικών ανώτατων ορίων δαπανών του προϋπολογισμού της ΕΕ. Η κινητοποίησή του πρέπει να εγκριθεί από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Πηγή: ec.europa.eu
Photo by Rob Curran on Unsplash