• +30 2810 336330
  • This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.

Νέα & Ανακοινώσεις (965)

Την Τρίτη 30 Ιουνίου, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο της ΕΕ και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κέρδισαν το βραβείο χρηστής διοίκησης του Διαμεσολαβητή για το 2026 στην κατηγορία «Αριστεία στην ανοικτή διοίκηση» για το EU Law Tracker. Το βραβείο τιμά έργα των θεσμικών και λοιπών οργάνων ή οργανισμών της ΕΕ που υποστηρίζουν και προωθούν μια νοοτροπία χρηστής διοίκησης στην ΕΕ και έχουν θετικό αντίκτυπο στη ζωή των πολιτών. Το EU Law Tracker, το οποίο τέθηκε σε εφαρμογή από τα τρία θεσμικά όργανα, σε συνεργασία με την Υπηρεσία Εκδόσεων, είναι ένα φιλικό προς τον χρήστη διαδικτυακό εργαλείο που συγκεντρώνει βασικές νομοθετικές πληροφορίες σε ένα μέρος. Το εργαλείο αυτό επιτρέπει στους πολίτες να παρακολουθούν τη νομοθετική διαδικασία της ΕΕ από την αρχή ως το τέλος χάρη σε ένα φιλικό προς τον χρήστη χρονολόγιο, παρέχοντας άμεση πρόσβαση στα σχετικά έγγραφα. Το EU Law Tracker καταδεικνύει τη δέσμευση της Ευρωπαϊκής Ένωσης για διαφανή, ανοικτή και προσβάσιμη νομοθετική διαδικασία.

Η πιλοτική έκδοση του EU Law Tracker παρέχει, από τις 30 Απριλίου 2024, πλήρη κάλυψη των συνήθων νομοθετικών διαδικασιών, δηλαδή της κύριας διαδικασίας με την οποία θεσπίζονται οι νομοθετικές πράξεις της ΕΕ. Προσφέρει μια προσαρμόσιμη λειτουργία αναζήτησης, καθώς και ενημερώσεις σε πραγματικό χρόνο σχετικά με τις τελευταίες εξελίξεις και τα προσφάτως δημοσιευμένα έγγραφα. Το EU Law Tracker περιλαμβάνει επίσης το Joint Declaration Tracker, το οποίο ιχνηλατεί τις προτάσεις της συνήθους νομοθετικής διαδικασίας που εμπίπτουν στην κοινή δήλωση του 2026 σχετικά με τις νομοθετικές προτεραιότητες. Μετά τις νέες βελτιώσεις και επικαιροποιήσεις, το εργαλείο είναι πλέον πλήρως λειτουργικό.

Το EU Law Tracker αντικατοπτρίζει την κοινή δέσμευση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να παρέχουν εύκολα προσβάσιμες πληροφορίες σχετικά με την πρόοδο της νομοθεσίας της ΕΕ σε όλες τις επίσημες γλώσσες της ΕΕ. Κύριος στόχος του EU Law Tracker είναι η διαφάνεια και η ιχνηλασιμότητα των νόμων για το ευρύ κοινό.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Oliver Cole on Unsplash

Ένας νέος κανονισμός που προστατεύει τον χαλυβουργικό τομέα της ΕΕ από τις επιζήμιες επιπτώσεις της παγκόσμιας πλεονάζουσας παραγωγικής ικανότητας τίθεται σε εφαρμογή την 1η Ιουλίου 2026. Αυτό αποτελεί ζωτικό βήμα προς τη διασφάλιση της μακροπρόθεσμης βιωσιμότητας μιας στρατηγικής σημασίας ευρωπαϊκής βιομηχανίας.

Στο πλαίσιο αυτών των νέων κανόνων, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε τον εκτελεστικό κανονισμό που καθορίζει την κατανομή των δασμολογικών ποσοστώσεων στους εμπορικούς εταίρους της ΕΕ. Το νέο σύστημα —το οποίο περιλαμβάνει μειωμένες συνολικές δασμολογικές ποσοστώσεις και υψηλότερο δασμό εκτός ποσόστωσης— αποσκοπεί στην προστασία της χαλυβουργίας της ΕΕ μετά τη λήξη της διασφάλισης της ΕΕ για τον χάλυβα.

Η κατανομή των δασμολογικών ποσοστώσεων βασίζεται σε ένα σύνολο σαφώς καθορισμένων κριτηρίων στον νέο κανονισμό της ΕΕ για τον χάλυβα. Εξασφαλίζει προβλέψιμο επίπεδο πρόσβασης στην αγορά της ΕΕ για τους προμηθευτές τρίτων χωρών μέσω δίκαιης και αντικειμενικής μεθοδολογίας, διασφαλίζοντας επίσης την πολυμορφία του εφοδιασμού για τους μεταγενέστερους χρήστες της ΕΕ.

Ο εκτελεστικός κανονισμός επιδιώκει να ελαχιστοποιήσει όσο το δυνατόν περισσότερο τον αντίκτυπο του κανονισμού της ΕΕ για τον χάλυβα στους εταίρους της συμφωνίας ελεύθερων συναλλαγών (ΣΕΣ), χωρίς να θέτει σε κίνδυνο την αποτελεσματικότητα του μέτρου - το 80 % των εισαγωγών χάλυβα της ΕΕ προέρχεται από εταίρους ΣΕΣ.

Το ήμισυ της ετήσιας ποσόστωσης εισαγωγών της ΕΕ —που ορίστηκε σε 18,3 εκατομμύρια τόνους από τον κανονισμό για τον χάλυβα— προορίζεται αποκλειστικά για προτιμησιακούς εμπορικούς εταίρους (ΣΕΣ), ενώ το υπόλοιπο ήμισυ διατίθεται σε όλους τους εμπορικούς εταίρους χωρίς διακρίσεις, συμπεριλαμβανομένων των εταίρων ΣΕΣ.

Ως εκ τούτου, οι εταίροι ΣΕΣ της ΕΕ θα διατηρήσουν σημαντικά υψηλότερο μερίδιο πρόσβασης στην αγορά της ΕΕ από τη μέση μείωση κατά 47 % που προβλέπεται στον κανονισμό για τον χάλυβα.

Η ΕΕ αντιμετώπισε τις ανησυχίες των εμπορικών εταίρων της μέσω εποικοδομητικών συζητήσεων στο πλαίσιο του ΠΟΕ (διαπραγματεύσεις βάσει του άρθρου XXVIII της ΓΣΔΕ), με αποτέλεσμα σημαντικός αριθμός εταίρων να συμφωνήσουν προσωρινά για τις ποσοστώσεις που τους έχουν κατανεμηθεί.

Επόμενα βήματα

Λαμβανομένης υπόψη της ανάγκης κατανομής των ποσοστώσεων από την 1η Ιουλίου, ο κανονισμός για τον χάλυβα προβλέπει τη χρήση της διαδικασίας επείγοντος. Αυτό σημαίνει ότι τα κράτη μέλη θα κληθούν να ψηφίσουν εντός 14 ημερών από την έκδοση του εκτελεστικού κανονισμού από το Σώμα των Επιτρόπων και ότι ο εκτελεστικός κανονισμός θα τεθεί σε ισχύ για μέγιστο διάστημα 6 μηνών.

Στη συνέχεια, ο εκτελεστικός κανονισμός θα υποβληθεί εκ νέου στην αρμόδια επιτροπή του κράτους μέλους σύμφωνα με τη συνήθη διαδικασία επιτροπολογίας πριν από το τέλος του 2026.

Η Επιτροπή θα συνεχίσει να συνεργάζεται με τους εμπορικούς εταίρους στον ΠΟΕ στο πλαίσιο των εν εξελίξει διαπραγματεύσεων βάσει του άρθρου XXVIII της ΓΣΔΕ.

Ιστορικό

Ο πρόσφατα εκδοθείς κανονισμός για τον χάλυβα αποτελεί μέρος της αντίδρασης της ΕΕ στη συνεχιζόμενη παγκόσμια πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα στον τομέα του χάλυβα, η οποία εξακολουθεί να αποτελεί σοβαρό παγκόσμιο πρόβλημα και εξακολουθεί να στρεβλώνει τις διεθνείς αγορές.

Το μέτρο καθορίζει αδασμολόγητες ποσοστώσεις σε 18,3 εκατομμύρια τόνους ετησίως, εισάγοντας δασμό εκτός ποσόστωσης ύψους 50 % για 26 κατηγορίες προϊόντων χάλυβα που εισάγονται στην ΕΕ. Εισάγει επίσης απαίτηση ιχνηλασιμότητας για τη βελτίωση της διαφάνειας της αλυσίδας εφοδιασμού χάλυβα της ΕΕ. Οι εταιρείες θα πρέπει να παρέχουν πληροφορίες σχετικά με το πού πραγματοποιείται το στάδιο «τήξης και τήξης» της εισαγόμενης παραγωγής χάλυβα.

Ως εκ τούτου, το μέτρο αποκαθιστά τον θεμιτό ανταγωνισμό σε μια αγορά που επηρεάζεται από στρεβλώσεις που συνδέονται με την πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα, προασπίζοντας τις θέσεις εργασίας στην παραγωγή χάλυβα της ΕΕ και παρέχοντας στους ευρωπαίους χαλυβουργούς τον απαραίτητο οικονομικό χώρο για να επενδύσουν σε καθαρότερη και πιο καινοτόμο παραγωγή χάλυβα στην ΕΕ. Εξισορροπεί τα διάφορα συμφέροντα με τον καλύτερο δυνατό τρόπο, λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες των παραγωγών χάλυβα της ΕΕ, των χρηστών χάλυβα, των εισαγωγέων και των διεθνών υποχρεώσεων της Ένωσης.

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής κ. Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν προσδιόρισε τη χαλυβουργία της ΕΕ ως βασική κινητήρια δύναμη για την ευρωπαϊκή ευημερία. Η Πυξίδα Ανταγωνιστικότητας για την ΕΕ, που εγκρίθηκε τον Ιανουάριο του 2025, προσδιόρισε τον χάλυβα και τα μέταλλα ως βασικό τομέα δράσης, με το  σχέδιο δράσης για τον χάλυβα και τα μέταλλα, που εγκρίθηκε τον Μάρτιο του 2025, το οποίο περιγράφει ένα εμπορικό μέτρο για την αντικατάσταση της διασφάλισης του χάλυβα. Η Επιτροπή θέσπισε για πρώτη φορά το τελευταίο μέτρο για τις εισαγωγές ορισμένων προϊόντων χάλυβα τον Ιούλιο του 2018, προκειμένου να αποτρέψει την οικονομική ζημία των παραγωγών χάλυβα της ΕΕ από την εκτροπή του εμπορίου και την αύξηση των εισαγωγών.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Ahsanization ッ on Unsplash

Ποιες ποσοστώσεις έχουν τεθεί σε εφαρμογή για τις εισαγωγές χάλυβα στην ΕΕ και ποιους αφορούν;

Το μέτρο της ΕΕ για τον χάλυβα, το οποίο τίθεται σε εφαρμογή την 1η Ιουλίου 2026, μειώνει τις αδασμολόγητες εισαγωγές 26 κατηγοριών προϊόντων χάλυβα στην ΕΕ κατά μέσο όρο 47 % σε σύγκριση με τις ποσοστώσεις στο πλαίσιο του μέτρου διασφάλισης για τον χάλυβα. Από την 1η Ιουλίου 2026, συνολικά 18,3 εκατομμύρια τόνοι χάλυβα θα επιτρέπεται να εισέρχονται στην ΕΕ αδασμολόγητα κάθε χρόνο. Ο σημερινός εκτελεστικός κανονισμός καθορίζει τη δίκαιη και αντικειμενική μεθοδολογία βάσει της οποίας η ποσόστωση αυτή θα κατανεμηθεί μεταξύ των εμπορικών εταίρων της ΕΕ. Οι εισαγωγές εκτός ποσόστωσης θα υπόκεινται σε δασμό 50%.

Τι είδους μεθοδολογία χρησιμοποίησε η Επιτροπή για να καθορίσει την κατανομή της ποσόστωσης χάλυβα;

Η ποσόστωση χάλυβα της ΕΕ κατανεμήθηκε μεταξύ των εμπορικών εταίρων της ΕΕ με τη χρήση δίκαιης και αντικειμενικής μεθοδολογίας σύμφωνα με τα κριτήρια που ορίζονται στον κανονισμό για τον χάλυβα. Η μεθοδολογία αυτή συνάδει με τους κανόνες του ΠΟΕ και αναγνωρίζει τυχόν συμφωνίες που έχουν κατ' αρχήν συναφθεί μεταξύ της ΕΕ και ενός εμπορικού εταίρου στον ΠΟΕ (βάσει του άρθρου XXVIII των διαπραγματεύσεων της ΓΣΔΕ). Διακρίνει επίσης μεταξύ των εταίρων ΣΕΣ και των εταίρων εκτός ΣΕΣ, διασφαλίζοντας ότι οι εταίροι ΣΕΣ τυγχάνουν καλύτερης μεταχείρισης με τη μορφή υψηλότερου όγκου ποσοστώσεων. Τέλος, η μεθοδολογία λαμβάνει υπόψη τα ζητήματα διαφοροποίησης και ασφάλειας του εφοδιασμού.

Πόσο συγκεκριμένα κατανεμήθηκε η ποσόστωση μεταξύ των επιμέρους εμπορικών εταίρων;

Το ήμισυ της ετήσιας ποσόστωσης εισαγωγών της ΕΕ ύψους 18,3 εκατομμυρίων τόνων —δηλαδή 9,15 εκατομμύρια τόνοι— έχει διανεμηθεί αποκλειστικά σε εταίρους με συμφωνίες ελεύθερων συναλλαγών (ΣΕΣ) με την ΕΕ, ενώ το υπόλοιπο ήμισυ διατίθεται σε όλους τους εμπορικούς εταίρους (συμπεριλαμβανομένων των εταίρων ΣΕΣ) χωρίς διακρίσεις.

Από το μέρος που διατίθεται αποκλειστικά για τις ΣΕΣ, μεγαλύτερο μερίδιο είναι οι ειδικές ανά χώρα κατανομές. Χορηγούνται σε χώρες που κατείχαν ιστορικά μερίδιο τουλάχιστον 5 % του όγκου των εισαγωγών (με βάση το μέσο μερίδιο των εισαγωγών κατά τα έτη 2022-2024). Οι υπόλοιποι όγκοι είναι διαθέσιμοι για εξαγωγές από όλους τους εταίρους ΣΕΣ σε ανταγωνιστική βάση.

Ποιες ειδικές παρατηρήσεις έχουν δοθεί στους εταίρους ΣΕΣ της ΕΕ;

Η κατανομή των δασμολογικών ποσοστώσεων αποσκοπεί στην ελαχιστοποίηση των επιπτώσεων του μέτρου της ΕΕ για τον χάλυβα στους εταίρους της ΣΕΣ εντός των ορίων του κανονισμού για τον χάλυβα και χωρίς να τίθεται σε κίνδυνο η αποτελεσματικότητα του μέτρου.

Το ήμισυ της ετήσιας ποσόστωσης εισαγωγών της ΕΕ προορίζεται αποκλειστικά για προτιμησιακούς εμπορικούς εταίρους (ΣΕΣ), ενώ το υπόλοιπο ήμισυ διατίθεται σε όλους τους εμπορικούς εταίρους —συμπεριλαμβανομένων των εταίρων ΣΕΣ— χωρίς διακρίσεις. Επιπλέον, πολλοί εταίροι ΣΕΣ θα λάβουν ασφαλείς ειδικές ανά χώρα ποσοστώσεις ανάλογες με τον ιστορικό όγκο των εισαγωγών τους.

Ως εκ τούτου, οι περισσότεροι από τους εταίρους ΣΕΣ της ΕΕ θα δουν μείωση της πρόσβασης στην αγορά σημαντικά χαμηλότερη από τη μέση μείωση κατά 47 % που προβλέπεται στον κανονισμό για τον χάλυβα.

Πώς είναι συμβατό με τον ΠΟΕ το νέο μέτρο της ΕΕ για τον χάλυβα και η κατανομή των ειδικών δασμολογικών ποσοστώσεων;

Το άρθρο 28 της Γενικής Συμφωνίας Δασμών και Εμπορίου (ΓΣΔΕ) επιτρέπει σε μέλος του ΠΟΕ να τροποποιεί ή να αποσύρει τους δεσμευμένους δασμολογικούς συντελεστές του. Για να το πράξει νόμιμα, η χώρα πρέπει να αρχίσει διαπραγματεύσεις με τους επηρεαζόμενους εμπορικούς εταίρους για να προσφέρει αντισταθμιστικές προσαρμογές για τη διατήρηση του συνολικού ισοζυγίου εμπορικών παραχωρήσεων.

Από τότε που πρότεινε το μέτρο για τον χάλυβα τον Οκτώβριο του 2025, η ΕΕ έχει συμμετάσχει σε εποικοδομητικές διαπραγματεύσεις βάσει του άρθρου 28 με περισσότερους από είκοσι εμπορικούς εταίρους (κυρίως εταίρους ΣΕΣ) στον ΠΟΕ. Με βάση τις συζητήσεις αυτές, η Επιτροπή επεδίωξε να λάβει υπόψη τις κύριες ανησυχίες των εταίρων ΣΕΣ ώστε να ελαχιστοποιηθούν οι επιπτώσεις του μέτρου για τον χάλυβα σε αυτούς χωρίς να υπονομευθεί η αποτελεσματικότητα του μέτρου. Ως εκ τούτου, σημαντικός αριθμός εταίρων συμφώνησε προσωρινά με τις ποσοστώσεις που τους είχαν κατανεμηθεί.

Γιατί οι εμπορικοί εταίροι της ΕΕ στον ΕΟΧ εξαιρέθηκαν από το μέτρο για τον χάλυβα;

Οι χώρες του ΕΟΧ δεν υπόκεινται σε δασμολογικές ποσοστώσεις ή δασμούς στο πλαίσιο του μέτρου για τον χάλυβα. Μια τέτοια διαφοροποιημένη προσέγγιση δικαιολογείται λόγω του πολύ στενού και μοναδικού επιπέδου ενσωμάτωσής τους στην εσωτερική αγορά της ΕΕ.

Οι χώρες του ΕΟΧ είχαν ήδη εξαιρεθεί από τη διασφάλιση για τον χάλυβα για τους ίδιους λόγους. Τα επίπεδα των εξαγωγών τους παρέμειναν σταθερά (και μάλλον περιορισμένα σε όγκο) σε διάστημα 8 ετών. Ως εκ τούτου, ο συνδυασμός του μοναδικού καθεστώτος τους έναντι της ΕΕ, το οποίο δεν έχει καμία άλλη ΣΕΣ, και του περιορισμένου όγκου των εξαγωγών τους δικαιολογούν μια τέτοια μεταχείριση.

Ωστόσο, για να αποφευχθεί το ενδεχόμενο οι παραγωγοί τρίτων χωρών να προσπαθήσουν να χρησιμοποιήσουν την εξαίρεση αυτή ως κενό στο μέλλον, οι εισαγωγείς καλυπτόμενων προϊόντων χάλυβα από τον ΕΟΧ θα πρέπει να πληρούν τις απαιτήσεις τήξης και συγκέντρωσης αποδεικτικών στοιχείων όπως και όλοι οι άλλοι ενδιαφερόμενοι.

Πώς σχετίζεται το μέτρο με τη λύση του πλαισίου του Ουίνδσορ όσον αφορά τη Βόρεια Ιρλανδία;

Το πλαίσιο του Ουίνδσορ περιλαμβάνει λύση για τον χάλυβα καταγωγής Ηνωμένου Βασιλείου που μετακινείται από τη Μεγάλη Βρετανία στη Βόρεια Ιρλανδία, η οποία συνίσταται σε ειδικές δασμολογικές ποσοστώσεις, προς όφελος της οικονομίας της Βόρειας Ιρλανδίας.

Ο εκτελεστικός κανονισμός προβλέπει τους ίδιους όγκους δασμολογικών ποσοστώσεων για τις εν λόγω κινήσεις, με πλήρη σεβασμό των δεσμεύσεων βάσει του πλαισίου του Ουίνδσορ.

Οι τρίτες χώρες δεν θα προβούν σε αντίποινα κατά του μέτρου της ΕΕ ή των ειδικών κατανομών ποσοστώσεων;

Το μέτρο της ΕΕ για τον χάλυβα εκπονήθηκε σύμφωνα με τους κανόνες του ΠΟΕ και η ΕΕ συμμετείχε ενεργά στις συζητήσεις του άρθρου XXVIII της ΓΣΔΕ με τους εμπορικούς εταίρους της στη Γενεύη, ώστε να διασφαλιστεί ότι οι προτιμησιακοί εταίροι θα μπορούσαν να διατηρήσουν το συνολικό επίπεδο των παραχωρήσεών τους. Ως εκ τούτου, σημαντικός αριθμός των εταίρων ΣΕΣ της ΕΕ συμφώνησαν κατ' αρχήν για την κατανομή των δασμολογικών τους ποσοστώσεων.

Τελικά, ο μόνος τρόπος για να αποφευχθεί αυτός ο πολλαπλασιασμός των μονομερών μέτρων είναι να αντιμετωπιστεί συλλογικά η ρίζα της πλεονάζουσας παραγωγικής ικανότητας. Η ΕΕ παραμένει πλήρως προσηλωμένη στην προώθηση αυτού του στόχου από κοινού με ομοϊδεάτες εταίρους, τόσο σε διμερές όσο και σε συλλογικό επίπεδο, στο πλαίσιο του Παγκόσμιου Φόρουμ για την πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα χάλυβα (GFSEC).

Πώς θα αλληλεπιδράσουν οι νέες ποσοστώσεις με τα υφιστάμενα/μελλοντικά μέτρα εμπορικής άμυνας (ΜΕΑ) για διάφορα προϊόντα χάλυβα;

Τα μέτρα εμπορικής άμυνας, όπως οι δασμοί αντιντάμπινγκ και οι αντισταθμιστικοί δασμοί, εφαρμόζονται από τον πρώτο εισαγόμενο τόνο. Υπάρχουν διάφορες κατηγορίες προϊόντων που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της πρότασης και υπόκεινται σε μέτρα εμπορικής άμυνας. Αυτό σημαίνει ότι οι εν λόγω εισαγωγές θα καταβάλλουν τους δασμούς που ισχύουν στο πλαίσιο των μέτρων εμπορικής άμυνας και, εάν εξαντλήσουν τη δασμολογική ποσόστωση στο πλαίσιο του μέτρου, θα εφαρμοστεί πρόσθετος δασμός 50 %.

Γιατί η ΕΕ θέσπισε μέτρο για τον χάλυβα;

Η παγκόσμια πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα, η οποία συχνά οφείλεται σε πολιτικές και πρακτικές που δεν σχετίζονται με την αγορά, συνεχίζει να αυξάνεται αδιάκοπα και βρίσκεται ήδη σε μη βιώσιμα επίπεδα —επί του παρόντος πάνω από 620 εκατομμύρια τόνους, που εκτιμάται ότι ανέρχονται σε 721 εκατομμύρια τόνους— υπερπενταπλάσια της ετήσιας κατανάλωσης χάλυβα της ΕΕ.

Παράλληλα, όλο και περισσότερες τρίτες χώρες κλείνουν τις αγορές τους στις εισαγωγές, συχνά με τη μορφή δασμών. Αυτό δημιουργεί πολύ μεγάλο κίνδυνο εκτροπής του εμπορίου στην αγορά της ΕΕ, σε μια κατάσταση όπου η διείσδυση των εισαγωγών όσον αφορά το μερίδιο αγοράς των εισαγωγών παραμένει σε ιστορικά υψηλά επίπεδα.

Το μέτρο για τον χάλυβα τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιουλίου 2026 και, ως εκ τούτου, διασφαλίζει ένα συνεχές και εξαιρετικά αποτελεσματικό επίπεδο προστασίας για τον τομέα του χάλυβα της ΕΕ μετά τη λήξη της διασφάλισης της ΕΕ για τον χάλυβα στις 30 Ιουνίου 2026.

Είναι πολύ σημαντικό να διατηρηθεί μια ισχυρή χαλυβουργία, να εξασφαλιστούν επενδύσεις για την επιτυχή απαλλαγή της από τις ανθρακούχες εκπομπές και να αποφευχθεί η υπονόμευση της στρατηγικής αυτονομίας μας σε αυτόν τον βασικό τομέα.

Η Επιτροπή παραμένει πλήρως προσηλωμένη στην εξεύρεση συλλογικής λύσης στο πρόβλημα της παγκόσμιας πλεονάζουσας παραγωγικής ικανότητας. Ωστόσο, έως ότου υλοποιηθεί αυτό, η ΕΕ πρέπει να αναλάβει αποφασιστική δράση και, με την παρούσα πρόταση, το πράττει.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Mads Eneqvist on Unsplash

Η Επιτροπή αξιολόγησε θετικά το πέμπτο και τελικό αίτημα πληρωμής της Δανίας για επιχορηγήσεις ύψους 359 εκατ. ευρώ στο πλαίσιο του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας (ΜΑΑ), που αποτελεί τον κεντρικό άξονα του NextGenerationEU.

Ως το εμβληματικό πρόγραμμα της Επιτροπής μετά την πανδημία, ο ΜΑΑ στηρίζει την ανάκαμψη, την οικονομική ανάπτυξη και την ανταγωνιστικότητα των κρατών μελών.   

Με αυτό το πέμπτο και τελικό αίτημα πληρωμής, η Δανία γίνεται το πρώτο κράτος μέλος που επιτυγχάνει το 100 % των μεταρρυθμίσεων και των επενδύσεων που συνδέονται με το οικείο σχέδιο ΜΑΑ —ποσό που αντιστοιχεί σε 1,63 δισ. EUR— πριν από την προθεσμία του τέλους Αυγούστου.

Αυτό αποτελεί σημαντικό ορόσημο στην εφαρμογή του ΜΑΑ και καταδεικνύει τη δέσμευση της Δανίας να υλοποιήσει μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις στο πλαίσιο του εθνικού της σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας.

Η Επιτροπή διαπίστωσε ότι η Δανία έχει ολοκληρώσει ικανοποιητικά τα εκκρεμή 4 ορόσημα και τους 12 στόχους που καθορίζονται στην εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου.

Το εν λόγω τελικό αίτημα ολοκληρώνει την υλοποίηση μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων στο πλαίσιο του δανικού σχεδίου, μεταξύ άλλων στους τομείς της πράσινης μετάβασης της γεωργίας, της ενεργειακής απόδοσης, των βιώσιμων οδικών μεταφορών και της αυξημένης ψηφιοποίησης.

Η πρόεδρος κ. Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν δήλωσε: «Η Δανία έχει παραδώσει. Είναι το πρώτο κράτος μέλος που ολοκληρώνει το σχέδιο ανάκαμψης NextGenerationEU. Περισσότερα από 250.000 αυτοκίνητα μηδενικών εκπομπών βρίσκονται στο δρόμο και χιλιάδες σπίτια έχουν στραφεί σε καθαρή θέρμανση και βελτιωμένη ενεργειακή απόδοση. Η Δανία δείχνει ότι η καθαρή μετάβαση αποφέρει πραγματικά αποτελέσματα για τους πολίτες και για την Ευρώπη.»

Μεταξύ των εμβληματικών μέτρων που υποστηρίζονται στο πλαίσιο του παρόντος αιτήματος πληρωμής είναι τα εξής:

  • Μείωση των εκπομπών CO2 στις μεταφορές με τη στήριξη μειωμένων τελών ταξινόμησης για περισσότερα από 250 000 αυτοκίνητα μηδενικών εκπομπών μεταξύ 2021 και 2025, παράλληλα με μειωμένο φόρο ηλεκτρικής ενέργειας για τα νοικοκυριά που φορτίζουν ηλεκτρικά οχήματα στο σπίτι. Τα μέτρα αυτά συνέβαλαν στη σημαντική μετατόπιση του στόλου οχημάτων της Δανίας από τους κινητήρες εσωτερικής καύσης στα ηλεκτρικά οχήματα.
  • Ενίσχυση της ενεργειακής απόδοσης μέσω της αντικατάστασης καυστήρων πετρελαίου ή καμίνων αερίου σε σχεδόν 28.000 νοικοκυριά με αντλίες θερμότητας ή συνδέσεις τηλεθέρμανσης, καθώς και μέσω εργασιών ενεργειακής ανακαίνισης σε περισσότερες από 11.500 κατοικίες, συμπεριλαμβανομένης της εγκατάστασης ενεργειακά αποδοτικών παραθύρων και βελτιωμένης μόνωσης.
  • Ενίσχυση των δεξιοτήτων για την πράσινη μετάβαση μέσω της στήριξης των ιδρυμάτων επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης. 48 σχολεία έλαβαν νέο εξοπλισμό για μελλοντοστραφείς αίθουσες διδασκαλίας, 34 ιδρύματα αναβάθμισαν τις δεξιότητες του διδακτικού προσωπικού και 25 ιδρύματα ανέπτυξαν και δοκίμασαν μαθήματα προσαρμοσμένα σε συγκεκριμένα επαγγέλματα.

Επόμενα βήματα

Η Επιτροπή έχει πλέον αποστείλει την προκαταρκτική της αξιολόγηση σχετικά με την εκπλήρωση από τη Δανία των οροσήμων και των στόχων που απαιτούνται για την εν λόγω πληρωμή στην Οικονομική και Δημοσιονομική Επιτροπή (ΟΔΕ) του Συμβουλίου, η οποία έχει προθεσμία τεσσάρων εβδομάδων για να διατυπώσει τη γνώμη της. Η πληρωμή στη Δανία μπορεί να πραγματοποιηθεί μετά τη γνώμη της ΟΔΕ και την έκδοση απόφασης πληρωμής από την Επιτροπή αργότερα.

Ιστορικό

Η Δανία υπέβαλε την αίτηση πληρωμής της στις 21 Μαΐου 2026. Το δανικό σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας —το οποίο υποστηρίζεται από επιχορηγήσεις ύψους 1,63 δισ. ευρώ— περιλαμβάνει ευρύ φάσμα επενδυτικών και μεταρρυθμιστικών μέτρων για τη στήριξη της ανθεκτικότητας του συστήματος υγείας, της πράσινης μετάβασης της γεωργίας, της ενεργειακής απόδοσης τόσο των ιδιωτικών νοικοκυριών όσο και των δημόσιων κτιρίων και του ιδιωτικού τομέα, των βιώσιμων οδικών μεταφορών, της ψηφιοποίησης του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα, της έρευνας για την πράσινη μετάβαση και της ενεργειακής μετάβασης προς βιώσιμες πηγές. 

Με την πληρωμή αυτή, τα συνολικά κονδύλια που εκταμιεύονται στη Δανία στο πλαίσιο του ΜΑΑ θα ανέλθουν σε 1,63 δισ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένων 241 εκατ. ευρώ σε προχρηματοδότηση. Αυτό σημαίνει ότι το 100 % της χρηματοδότησης που διατίθεται στη Δανία στο πλαίσιο του οικείου σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας θα παρασχεθεί μόλις το Συμβούλιο δώσει επίσης το πράσινο φως στο αίτημα πληρωμής, με την επιτυχή εκπλήρωση και των 79 οροσήμων και στόχων.

Ενόψει του κλεισίματος του μηχανισμού στο τέλος του 2026, τα κράτη μέλη πρέπει να υλοποιήσουν όλα τα ορόσημα και τους στόχους που εκκρεμούν έως τις 31 Αυγούστου 2026 και να υποβάλουν τις τελευταίες αιτήσεις πληρωμής τους έως το τέλος Σεπτεμβρίου 2026.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Daria Strategy on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ξεκινά την εκταμίευση 3,9 δισ. ευρώ ως την πρώτη πληρωμή στο πλαίσιο της πρώτης δόσης ύψους περίπου 6 δισ. ευρώ που προορίζεται για την προμήθεια μη επανδρωμένων αεροσκαφών, μια βασική ικανότητα που επιτρέπει στην Ουκρανία να αντέξει τον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας.

Η εκταμίευση αυτή ακολουθεί την πρώτη δόση ύψους 3,2 δισ. ευρώ της Επιτροπής προς την Ουκρανία στο πλαίσιο του ειδικού προγράμματος μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής που πραγματοποιήθηκε στις 25 Ιουνίου. Περαιτέρω πληρωμές θα πραγματοποιηθούν τις επόμενες ημέρες έως ότου καλυφθεί πλήρως η πρώτη δόση για τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη, σύμφωνα με τα αιτήματα πληρωμής της Ουκρανίας.

Η κ. Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, δήλωσε: «Η εφευρετικότητα της Ουκρανίας βρίσκεται στο επίκεντρο της επιτυχίας της να αντισταθεί στην εισβολή πλήρους κλίμακας της Ρωσίας. Εφευρετικότητα που θέλουμε να υποστηρίξουμε. Αποδεσμεύουμε μια πρώτη δόση ύψους 3,9 δισ. ευρώ για προηγμένη τεχνολογία δρόνων για την ενίσχυση της άμυνας της Ουκρανίας. Και θα ακολουθήσουν κι άλλα. Οι επενδύσεις αυτές θα βοηθήσουν την Ουκρανία να προστατεύσει τους πολίτες της, να υπερασπιστεί την κυριαρχία της και να ενισχύσει την ασφάλεια της Ευρώπης. Η Ευρώπη στέκεται σταθερά στο πλευρό της Ουκρανίας για όσο διάστημα χρειαστεί για την επίτευξη δίκαιης και διαρκούς ειρήνης.»

Ως εμπόλεμη χώρα, το στρατιωτικό πλεονέκτημα της Ουκρανίας εξαρτάται από την ταχεία διαθεσιμότητα κρίσιμων προϊόντων στις απαιτούμενες ποσότητες και εντός πολύ σύντομων χρονικών πλαισίων. Το ποσό αυτό αποτελεί μέρος του μεγαλύτερου δανείου στήριξης της Ουκρανίας ύψους 90 δισ. ευρώ, το οποίο παρέχει 30 δισ. ευρώ για δημοσιονομική βοήθεια και 60 δισ. ευρώ για στήριξη στον τομέα της άμυνας κατά τη διάρκεια του 2026 και του 2027. Το 2026, 28,3 δισ. ευρώ από τη δέσμη μέτρων για την άμυνα ύψους 60 δισ. ευρώ θα εκταμιευθούν για τη στήριξη της αμυντικής βιομηχανικής ικανότητας της Ουκρανίας.

Σύμφωνα με τον κανονισμό για τα δάνεια στήριξης της Ουκρανίας, η Επιτροπή ελέγχει τις συμβάσεις που παρέχονται προς υποστήριξη του παρόντος αιτήματος. Οι έλεγχοι αυτοί διασφαλίζουν ότι η χρηματοδοτική συνδρομή χρησιμοποιείται για δημόσιες συμβάσεις που έχουν συμφωνηθεί με την Επιτροπή και τα κράτη μέλη.

Οι επικείμενες εκταμιεύσεις θα συνεχίσουν να καλύπτουν την προμήθεια μη επανδρωμένων αεροσκαφών, επεκτείνοντας παράλληλα τα πυρομαχικά, τους πυραύλους και τα συστήματα αεράμυνας, αντικατοπτρίζοντας τη σταθερή δέσμευση της Ένωσης για την ανθεκτικότητα της Ουκρανίας έναντι της συνεχιζόμενης επίθεσης της Ρωσίας.

Ιστορικό

Τον Φεβρουάριο του 2026 το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο εξέδωσαν τον κανονισμό (ΕΕ) 2026/467 σχετικά με τη θέσπιση του δανείου στήριξης της Ουκρανίας (USL). Ο κανονισμός προβλέπει έως και 90 δισ. ευρώ για τη στήριξη της Ουκρανίας. Η στήριξη διαρθρώνεται γύρω από δύο συμπληρωματικές συνιστώσες: συνδρομή για την ενίσχυση των αμυντικών ικανοτήτων και των ικανοτήτων της αμυντικής βιομηχανίας της Ουκρανίας, και στήριξη για τη διασφάλιση της συνεχούς λειτουργίας του κράτους, τη διατήρηση βασικών δημόσιων υπηρεσιών και την ενίσχυση της οικονομικής ανθεκτικότητας.

Μετά την υποβολή της χρηματοδοτικής στρατηγικής της Ουκρανίας τον Μάρτιο του 2026, το Συμβούλιο εξέδωσε, στις 23 Απριλίου 2026, εκτελεστική απόφαση για τον καθορισμό της συνδρομής που θα τεθεί στη διάθεση της Ουκρανίας το 2026. Η απόφαση προβλέπει στήριξη ύψους έως 45 δισ. ευρώ για το 2026, εκ των οποίων 16,7 δισ. ευρώ για δημοσιονομική στήριξη και 28,3 δισ. ευρώ για τη στήριξη των αμυντικών βιομηχανικών ικανοτήτων της Ουκρανίας. Η συνιστώσα της δημοσιονομικής στήριξης κατανέμεται ισομερώς μεταξύ μιας συμπληρωματικής ενίσχυσης στη διευκόλυνση για την Ουκρανία και μιας νέας πράξης μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής, ύψους έως 8,35 δισ. ευρώ έκαστη. Η Επιτροπή εκταμίευσε την πρώτη δόση ύψους 3,2 δισ. ευρώ στην Ουκρανία στο πλαίσιο του δανείου στήριξης της Ουκρανίας ύψους 90 δισ. ευρώ στις 25 Ιουνίου.

Η αμυντική συνιστώσα επικεντρώνεται στην ανασυγκρότηση, την ανάκαμψη και τον εκσυγχρονισμό της αμυντικής τεχνολογικής και βιομηχανικής βάσης της Ουκρανίας. Αποσκοπεί στην ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανικής ετοιμότητας της Ουκρανίας και στη στήριξη της σταδιακής ενσωμάτωσής της στην ευρωπαϊκή βιομηχανική και τεχνολογική βάση στον τομέα της άμυνας, μέσω στενής συνεργασίας μεταξύ της Ένωσης και της Ουκρανίας.

Οι αποφάσεις χρηματοδότησης βασίζονται στις εξελισσόμενες ανάγκες της Ουκρανίας. Όλες οι δαπάνες υπόκεινται σε συμφωνημένους όρους και παρακολούθηση.

Από την έναρξη του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, η ΕΕ και τα κράτη μέλη της έχουν παράσχει συνολική στήριξη ύψους 211,3 δισ. ευρώ στην Ουκρανία και τους Ουκρανούς, συμπεριλαμβανομένων 3,8 δισ. ευρώ από τα έσοδα ακινητοποιημένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Alice Kotlyarenko on Unsplash

Η ΕΕ καταργεί μια παρωχημένη απαλλαγή από τελωνειακούς δασμούς για πακέτα ηλεκτρονικού εμπορίου αξίας μικρότερης των 150 ευρώ. Το μέτρο θα συμβάλει στη διασφάλιση δίκαιων συνθηκών για τις επιχειρήσεις της ΕΕ και ασφαλών επιλογών για τους καταναλωτές, ως απάντηση στην αύξηση δισεκατομμυρίων αγαθών ηλεκτρονικού εμπορίου χαμηλής αξίας που εισέρχονται στην ΕΕ. Εμπορεύματα προερχόμενα από τρίτες χώρες, τα οποία αγοράζονται μέσω διαδικτύου και αποστέλλονται απευθείας στους καταναλωτές, θα καταβάλλουν πλέον δασμό ύψους 3 ευρώ ανά τεμάχιο.

Η απαλλαγή από τελωνειακούς δασμούς ύψους 150 ευρώ σχεδιάστηκε για μια εποχή περιστασιακών διαδικτυακών αγορών και λιγότερο ψηφιοποιημένων τελωνειακών συστημάτων. Αυτό δεν ανταποκρίνεται πλέον στην πραγματικότητα και η εξάλειψή του διορθώνει μια μακροχρόνια διαρθρωτική ανισορροπία για τις επιχειρήσεις της ΕΕ. Σε όλη την Ευρώπη, οι υψηλοί δρόμοι των πόλεων ερημώνουν όλο και περισσότερο, υπονομεύοντας τις τοπικές ευκαιρίες απασχόλησης και αποδυναμώνοντας τη ζωή της κοινότητας. Από περιβαλλοντική άποψη, το γρήγορο μοντέλο ηλεκτρονικού εμπορίου συμβάλλει στα απορρίμματα συσκευασίας και στην εφοδιαστική με μεγάλο βάρος άνθρακα, με συχνές επιστροφές και μεταφορές μεγάλων αποστάσεων που διπλασιάζουν τη ρύπανση των μεταφορών.

Το μέτρο αυτό αποκαθιστά τη δικαιοσύνη μεταξύ των εισαγωγέων, διασφαλίζοντας ότι οι έμποροι λιανικής πώλησης της ΕΕ που εισάγουν χύδην και οι μεγάλης κλίμακας μη ενωσιακοί διαδικτυακοί φορείς εκμετάλλευσης ανταγωνίζονται υπό τους ίδιους κανονιστικούς όρους.

Οι ευρωπαίοι καταναλωτές δεν είναι υπεύθυνοι για την καταβολή των δασμών στις τελωνειακές αρχές.

Οι δασμοί εισπράττονται από τις τελωνειακές αρχές από τις πλατφόρμες ή από κάθε άλλη επιχείρηση που συμμετέχει στην πώληση και τη μεταφορά των εισαγόμενων εμπορευμάτων. Ως εκ τούτου, οι καταναλωτές που πραγματοποιούν διαδικτυακές αγορές απαλλάσσονται από την πρόσθετη πληρωμή κατά την παράδοση.

Αντιμετώπιση των αυξημένων κινδύνων για τους καταναλωτές της ΕΕ

Η ταχεία ανάπτυξη του ηλεκτρονικού εμπορίου έχει επίσης αυξήσει τους κινδύνους για τους καταναλωτές. Μια έρευνα σε επίπεδο ΕΕ για το 2025 διαπίστωσε ότι πάνω από το 60 % των εμπορευμάτων χαμηλής αξίας που εισέρχονται στην ΕΕ δεν συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις ή τα πρότυπα ασφάλειας των προϊόντων. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να περιέχουν τοξικά συστατικά ή να φέρουν εσφαλμένη επισήμανση, θέτοντας σε κίνδυνο τους καταναλωτές.

Το νέο μέτρο εισάγει επίσης την ανάγκη δήλωσης των αναγνωριστικών κωδικών προϊόντος (PID). Η συμπερίληψη των PID βελτιώνει τις διαδικασίες διαχείρισης κινδύνου και ελέγχου, συμβάλλοντας στην επιβολή απαγορεύσεων και περιορισμών. Αυτό θα στηρίξει τις αρχές ώστε να εντοπίζουν αποτελεσματικότερα τα μη συμμορφούμενα εμπορεύματα και να επεκτείνουν τους ελέγχους πέραν των μεμονωμένων αποστολών, ώστε να καλύπτουν όλα τα στοιχεία που παρουσιάζουν παρόμοιους κινδύνους. Αυτό θα ισχύει σε εθελοντική βάση από την 1η Ιουλίου 2026 και θα καταστεί υποχρεωτικό από τον Νοέμβριο του 2026.

Προσωρινό μέτρο έως το 2028

Το επιτόκιο των 3 ευρώ αποτελεί μεταβατική λύση, η οποία συμφωνήθηκε από τα κράτη μέλη της ΕΕ, ως επείγουσα απάντηση στις προκλήσεις που προκύπτουν από την ταχεία ανάπτυξη του ηλεκτρονικού εμπορίου. Από τον Ιούλιο του 2028, ο τελωνειακός κόμβος δεδομένων της ΕΕ θα τεθεί σε λειτουργία, εφαρμόζοντας κανονικούς τελωνειακούς δασμούς με βάση τη δασμολογική κατάταξη, την καταγωγή και την αξία του εμπορεύματος, σύμφωνα με τους υφιστάμενους/τυποποιημένους τελωνειακούς κανόνες της ΕΕ.

Ιστορικό

Μόνο το 2025, 5,9 δισεκατομμύρια αντικείμενα σε συσκευασίες χαμηλής αξίας από τρίτες χώρες πλημμύρισαν την αγορά της ΕΕ χωρίς να καταβάλουν τελωνειακούς δασμούς. Κάθε μέρα, περισσότερα από 16 εκατομμύρια δέματα εκτελωνίζονται από τα τελωνεία σε καταναλωτές στην ΕΕ. Σήμερα, οι συσκευασίες χαμηλής αξίας αντιπροσωπεύουν το 97 % του συνόλου των εισαγόμενων ειδών στην ΕΕ, αλλά αντιπροσωπεύουν μόνο το 2 % της αξίας των εισαγωγών της ΕΕ. Καθώς τα εμπορικά πρότυπα μεταβάλλονται, ο ανταγωνισμός σε αυτόν τον οικονομικό τομέα δεν είναι πλέον δίκαιος. Ο κανόνας εξαίρεσης αποτελούσε αντικείμενο συστηματικής εκμετάλλευσης μέσω της δήλωσης χαμηλότερης δασμολογητέας αξίας των εμπορευμάτων ή του τεχνητού διαχωρισμού των παραγγελιών σε πολλαπλά δέματα ώστε να παραμένουν κάτω από το όριο των 150 ευρώ.

Το μέτρο αποτελεί μέρος της ευρύτερης τελωνειακής μεταρρύθμισης της ΕΕ, η οποία συμφωνήθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και τα κράτη μέλη στις 26 Μαρτίου 2026. Είναι καίριας σημασίας για την προστασία της οικονομίας της ΕΕ από τη στρέβλωση του ανταγωνισμού και την προστασία των καταναλωτών από τους κινδύνους των μη ασφαλών προϊόντων. Η μεταρρύθμιση αντιπροσωπεύει μια θεμελιώδη αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο τα αγαθά εισέρχονται στην ΕΕ, αναθέτοντας μεγαλύτερη ευθύνη στους πωλητές και τις πλατφόρμες.

Η μεταρρύθμιση εισάγει διάφορα στοχευμένα μέτρα για το ηλεκτρονικό εμπόριο. Εκτός από την κατάργηση της απαλλαγής από τελωνειακούς δασμούς, θεσπίζει τέλος διεκπεραίωσης για τα εμπορεύματα που εισάγονται στην ΕΕ, προκειμένου να αντισταθμιστεί το αυξανόμενο κόστος για τις τελωνειακές αρχές. Το ποσό του τέλους θα καθοριστεί σε κατ' εξουσιοδότηση πράξη και θα βασίζεται στο ελάχιστο κόστος που αντιμετωπίζουν οι τελωνειακές αρχές κατά τη μεταποίηση των εμπορευμάτων. Το τέλος θα θεσπιστεί το αργότερο έως την 1η Νοεμβρίου 2026.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Vitaly Gariev on Unsplash

Πώς εφαρμόζεται στην πράξη ο προσωρινός δασμός των 3 ευρώ;

Ο δασμός των 3 ευρώ επιβάλλεται ανά είδος σε αποστολές αξίας έως 150 ευρώ. Το μέτρο εφαρμόζεται σε αγαθά που αγοράζονται μέσω διαδικτύου και αποστέλλονται απευθείας στους καταναλωτές.

Το μέτρο θα εφαρμοστεί από την 1η Ιουλίου 2026 έως την 1η Ιουλίου 2028, όταν θα τεθεί σε λειτουργία ο τελωνειακός κόμβος δεδομένων της ΕΕ για το ηλεκτρονικό εμπόριο, και οι τελωνειακοί δασμοί θα υπολογίζονται με βάση την αξία, την καταγωγή και τη δασμολογική κατάταξη του εμπορεύματος.

Ο κανονισμός του Συμβουλίου του Φεβρουαρίου 2026, με τον οποίο καταργείται το ελάχιστο όριο, διευκρινίζει ότι εφαρμόζεται ο απλουστευμένος προσωρινός δασμός που βασίζεται σε ενιαίο ειδικό ποσό τελωνειακού δασμού ανά είδος, ως απάντηση στην τεράστια αύξηση των πράξεων που θα πρέπει να διαχειριστούν οι τελωνειακές αρχές.

Ο προσωρινός δασμός των 3 ευρώ θα εφαρμόζεται ανά είδος, σύμφωνα με τις τελωνειακές διαδικασίες. Για παράδειγμα:

Παράδειγμα αποστολής

Δασμοί

5 μπλουζάκια

3 ευρώ (ένα διακριτό στοιχείο)

1 μπλουζάκι + 1 ρολόι

6 ευρώ (δύο διακριτά στοιχεία)

Ποιος είναι υπεύθυνος για την καταβολή του δασμού των 3 ευρώ;

Στην τελωνειακή ορολογία, το μέρος που πρέπει να καταβάλει τους τελωνειακούς δασμούς ονομάζεται διασαφιστής και καθίσταται οφειλέτης. Η νομοθεσία για την εφαρμογή του δασμού των 3 ευρώ ορίζει ότι ο οφειλέτης δεν μπορεί να είναι ο καταναλωτής.

Η νομική ευθύνη για την ορθή καταβολή του δασμού των 3 ευρώ κατά την άφιξη στην ΕΕ βαρύνει τις πλατφόρμες και τους πωλητές ή τον μεταφορέα ή τον πράκτορα που δηλώνει τα εμπορεύματα στις τελωνειακές αρχές. Επομένως, δεν πρόκειται για επιβάρυνση που εισπράττεται από τον αγοραστή κατά την παράδοση.

Ποιος είναι ο αντίκτυπος στους καταναλωτές;

Οι καταναλωτές που πραγματοποιούν διαδικτυακές αγορές δεν είναι νομικά υπεύθυνοι για την καταβολή των δασμών. Ο οφειλέτης είναι στις περισσότερες περιπτώσεις η πλατφόρμα (κάτοχος της IOSS) ή οποιαδήποτε άλλη επιχείρηση που εμπλέκεται στην πώληση και τη μεταφορά των εισαγόμενων εμπορευμάτων, μπορεί να είναι ο μεταφορέας ή οποιοσδήποτε εξουσιοδοτημένος αντιπρόσωπος. Γίνονται τελικά υπεύθυνοι. Αυτό σημαίνει ότι οι καταναλωτές θα γλιτώσουν από το κόστος έκπληξης λόγω των τελωνειακών δασμών.

Ποιος είναι ο αντίκτυπος στις επιχειρήσεις;

Οι επιχειρήσεις που πωλούν απευθείας σε καταναλωτές και μεταφορείς πρέπει να προσαρμόσουν τα συστήματα και τις διαδικασίες τους για να χειριστούν τη νέα είσπραξη δασμών. Από τον Νοέμβριο του 2026 θα πρέπει επίσης να δηλώνουν τους σχετικούς αναγνωριστικούς κωδικούς προϊόντος στις τελωνειακές διασαφήσεις και μπορούν να αρχίσουν να το πράττουν οικειοθελώς από την 1η Ιουλίου 2026.

Η Επιτροπή έχει δημοσιεύσει κατευθυντήριες γραμμές και οι επιχειρήσεις μπορούν να επικοινωνούν με τις τελωνειακές αρχές των κρατών μελών για περαιτέρω διευκρινίσεις.

Ποιος είναι ο αντίκτυπος στις τελωνειακές αρχές;

Για τις τελωνειακές αρχές, η διαδικασία διασάφησης απαιτεί την είσπραξη του δασμού στο σημείο όπου τα τελωνεία έχουν εκτελωνίσει τα εμπορεύματα, και τα υφιστάμενα συστήματα είναι ήδη προετοιμασμένα για το σκοπό αυτό.

Στο μέλλον, ο τελωνειακός κόμβος δεδομένων της ΕΕ θα συγκεντρώνει τις επιχειρήσεις και θα διευκολύνει τη διαδικασία, αλλά η αρχή παραμένει ομοιόμορφη σε όλα τα κράτη μέλη: μόλις τα εμπορεύματα εκτελωνιστούν σε μία χώρα, μπορούν να κυκλοφορούν ελεύθερα σε άλλες χωρίς πρόσθετους ελέγχους.

Πώς θα εισπραχθούν τα 3 ευρώ;

Η είσπραξη του δασμού θα γίνεται σύμφωνα με τις ισχύουσες διαδικασίες. Ο κανονισμός του Συμβουλίου του Φεβρουαρίου 2026 για την κατάργηση του κατώτατου ορίου de minimis διευκρινίζει ότι τα υφιστάμενα ψηφιακά εργαλεία σε ενωσιακό και εθνικό επίπεδο θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν για τη διαχείριση των πρακτικών επιπτώσεων που προκύπτουν από την εξάλειψη της ελάφρυνσης βάσει κατώτατου ορίου.

Η Επιτροπή συνεργάζεται στενά με τα κράτη μέλη για να διασφαλίσει ότι εφαρμόζονται πρακτικές λύσεις από την 1η ημέρα εφαρμογής του προσωρινού δασμού ύψους 3 ευρώ.

Μετά την 1η Ιουλίου 2028, ο δασμός θα είναι υψηλότερος ή χαμηλότερος από 3 ευρώ;

Το κανονικό δασμολόγιο θα εφαρμοστεί μετά τη λήξη του προσωρινού μέτρου των 3 ευρώ την 1η Ιουλίου 2028. Αυτό σημαίνει ότι το ποσό του δασμού υπολογίζεται με βάση την αξία, την καταγωγή και τη δασμολογική κατάταξη του εμπορεύματος. Ανάλογα με το αγαθό, αυτό μπορεί να είναι περισσότερο ή λιγότερο από 3 ευρώ. Στόχος είναι να αντιμετωπιστούν τα προϊόντα χαμηλής αξίας που ταξινομούνται επί του παρόντος ως προϊόντα χαμηλής αξίας, όπως όλα τα άλλα εμπορεύματα που εισάγονται στην ΕΕ, διασφαλίζοντας θεμιτό ανταγωνισμό στην ενιαία αγορά και πιο ισότιμους όρους ανταγωνισμού για τις επιχειρήσεις της ΕΕ.

Πού πηγαίνουν τα νέα τελωνειακά έσοδα;

Τα έσοδα που προέρχονται από τους τελωνειακούς δασμούς εξακολουθούν να διαδραματίζουν ζωτικό ρόλο στη χρηματοδότηση των πολιτικών προτεραιοτήτων και των στρατηγικών στόχων της ΕΕ. Το 75 % των εσόδων θα εισρεύσει στον προϋπολογισμό της ΕΕ και το 25 % θα παρακρατηθεί από τα κράτη μέλη για την ενίσχυση των εθνικών προτεραιοτήτων. Και στις δύο περιπτώσεις αυτό ωφελεί τελικά τους πολίτες.

Είναι το ίδιο με το τέλος διαχείρισης;

Και τα δύο μέτρα αποτελούν μέρος των προσπαθειών μεταρρύθμισης και εκσυγχρονισμού της τελωνειακής ένωσης της ΕΕ σε ένα μεταβαλλόμενο παγκόσμιο εμπορικό τοπίο, ιδίως όσον αφορά τα εισαγόμενα αγαθά ηλεκτρονικού εμπορίου, αλλά αποτελούν χωριστά μέτρα.

Συνδέονται με τον στόχο τους για καλύτερη συμμόρφωση των προϊόντων, ασφάλεια των πολιτών και διασφάλιση ισότιμων όρων ανταγωνισμού για τις επιχειρήσεις της ΕΕ, με παράλληλη διατήρηση των επιλογών για τους καταναλωτές. Αλλά είναι εντελώς διαφορετικά στη φύση τους.

οι τελωνειακοί δασμοί αφορούν τα ίδια τα εμπορεύματα· εφαρμόζονται σε όλα τα εισαγόμενα εμπορεύματα ανεξάρτητα από το επιχειρηματικό μοντέλο· γενικά διαφέρουν ανάλογα με το είδος των εμπορευμάτων.

Το προτεινόμενο τέλος διεκπεραίωσης αποσκοπεί στην αντιστάθμιση του αυξανόμενου κόστους για τις τελωνειακές αρχές όσον αφορά τη διασφάλιση της θέσης των εν λόγω εμπορευμάτων σε ελεύθερη κυκλοφορία μέσω του ελέγχου των παρεχόμενων δεδομένων, της διενέργειας ανάλυσης κινδύνου και της διενέργειας ελέγχων εγγράφων και φυσικών ελέγχων, όταν απαιτείται. Θα πρέπει να τεθεί σε ισχύ το αργότερο τον Νοέμβριο του 2026.

Τι γίνεται με τις τακτικές αποφυγής, πώς θα τις καταπολεμήσουμε;

Στο παράγωγο δίκαιο έχει εισαχθεί ρήτρα κατά των καταχρήσεων για την εφαρμογή του προσωρινού δασμού ύψους 3 ευρώ. Η ρήτρα απαγόρευσης των καταχρήσεων επιτρέπει στις τελωνειακές αρχές να εφαρμόζουν αποτελεσματικά την έννοια της εξ αποστάσεως πώλησης. Αυτό σημαίνει ότι εάν τα εμπορεύματα πωλούνται πολλές φορές πριν από την είσοδό τους στην ΕΕ, και μία από αυτές τις πωλήσεις είναι μια «εξ αποστάσεως πώληση» (όπως μια διαδικτυακή πώληση σε πελάτη της ΕΕ), τότε τα τελωνεία θα επικεντρωθούν μόνο στην εν λόγω τελική εξ αποστάσεως πώληση κατά την εφαρμογή των τελωνειακών κανόνων.

Εάν οι τελωνειακές αρχές καταλήξουν στο συμπέρασμα, μετά τον έλεγχο της τελωνειακής διασάφησης, ότι τα εμπορεύματα πωλήθηκαν στο πλαίσιο εξ αποστάσεως πώλησης, εφαρμόζουν τους κανόνες που διέπουν το σχετικό καθεστώς σαν να είχαν πωληθεί τα εμπορεύματα στο πλαίσιο εξ αποστάσεως πώλησης. Η ρήτρα θα επιτρέψει στις τελωνειακές αρχές να αγνοήσουν καθεστώτα για την απόκρυψη της πώλησης σε καταναλωτή με την τεχνητή τροποποίηση συμβάσεων, την ομαδοποίηση αγαθών ή παραγγελιών, με απώτερο στόχο την αποφυγή του προσωρινού δασμού.

Πώς θα ταιριάζει ο τελωνειακός δασμός με τα εθνικά τέλη διεκπεραίωσης που έχουν θεσπίσει ορισμένα κράτη μέλη;

Η ιδέα ενός ενωσιακού τέλους διεκπεραίωσης για εμπορεύματα που εισάγονται στην ΕΕ απευθείας στους καταναλωτές εισήχθη τον Φεβρουάριο του 2025 στην ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με μια ολοκληρωμένη εργαλειοθήκη της ΕΕ για ασφαλές και βιώσιμο ηλεκτρονικό εμπόριο, με σκοπό την περαιτέρω ενίσχυση των προτεινόμενων μέτρων τελωνειακής μεταρρύθμισης με πρόσθετη στήριξη προς τις τελωνειακές αρχές.

Έκτοτε, αρκετά κράτη μέλη έχουν διερευνήσει τη δυνατότητα θέσπισης εθνικού τέλους διεκπεραίωσης τελωνείων, ενώ ορισμένα το έχουν θεσπίσει, με διαφορετικά σχέδια και σκεπτικό.

Τα κράτη μέλη έχουν τη δυνατότητα να θεσπίσουν εθνικό τέλος διεκπεραίωσης πριν από την έναρξη λειτουργίας της λύσης της ΕΕ, υπό την προϋπόθεση ότι το εν λόγω τέλος συμμορφώνεται με το άρθρο 52 του ΕΤΚ και συνάδει με το συνολικό νομοθετικό πλαίσιο του ΕΤΚ.

Τα τέλη ή οι επιβαρύνσεις μπορούν να επιβάλλονται στους οικονομικούς φορείς μόνο κατ' εξαίρεση και μόνο όταν αντιστοιχούν σε συγκεκριμένη υπηρεσία που πράγματι παρέχεται από τη διοίκηση.

Τα κράτη μέλη θα πρέπει να σταματήσουν την εφαρμογή των εθνικών τελών διεκπεραίωσης μόλις αρχίσει να εφαρμόζεται το ενωσιακό τέλος παράδοσης, το αργότερο τον Νοέμβριο του τρέχοντος έτους. Με τον τρόπο αυτό θα αποφευχθούν στρεβλώσεις στην ενιαία αγορά ή η εκτροπή των εισαγωγών προς τα κράτη μέλη με το χαμηλότερο τέλος, τις λεγόμενες «συνοριακές αγορές».

Από την 1η Ιουλίου, ο δασμός των 3 ευρώ θα εφαρμόζεται επιπλέον των εθνικών τελών διεκπεραίωσης.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Reproductive Health Supplies Coalition on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων ανακοίνωσαν την εκταμίευση 2,5 δισ. ευρώ από το Ταμείο Εκσυγχρονισμού για τη στήριξη 51 έργων που σχετίζονται με την ενέργεια σε 11 κράτη μέλη της ΕΕ.

Με την εκταμίευση, η οποία χρηματοδοτείται από έσοδα από το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών της ΕΕ (ΣΕΔΕ της ΕΕ), η συνολική χρηματοδότηση που διατίθεται από το Ταμείο Εκσυγχρονισμού ανέρχεται σε 23,2 δισ. ευρώ από τον Ιανουάριο του 2021. Τα δικαιούχα κράτη μέλη αυτού του γύρου χρηματοδότησης είναι η Τσεχία (516,8 εκατ. ευρώ), η Εσθονία (44,8 εκατ. ευρώ), η Ελλάδα (233,9 εκατ. ευρώ), η Κροατία (109 εκατ. ευρώ), η Λετονία (40 εκατ. ευρώ), η Λιθουανία (169 εκατ. ευρώ), η Ουγγαρία (552,3 εκατ. ευρώ), η Πολωνία (180 εκατ. ευρώ), η Πορτογαλία (81,4 εκατ. ευρώ), η Ρουμανία (636,9 εκατ. ευρώ) και η Σλοβενία (20,2 εκατ. ευρώ). 

Οι επενδύσεις αυτές θα συμβάλουν στον εκσυγχρονισμό των ενεργειακών συστημάτων μέσω της βελτίωσης της ενεργειακής απόδοσης στους τομείς της ενέργειας, της βιομηχανίας και των μεταφορών, στηρίζοντας παράλληλα τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.  Το Ταμείο Εκσυγχρονισμού στηρίζει τα δικαιούχα κράτη μέλη χαμηλότερου εισοδήματος ώστε να εκσυγχρονίσουν τα ενεργειακά τους συστήματα, να επιτύχουν τους στόχους τους για το κλίμα και την ενέργεια και να υλοποιήσουν τα εθνικά τους σχέδια για την ενέργεια και το κλίμα. Η σημερινή εκταμίευση θα συμβάλει επίσης στην ανταγωνιστικότητα της βιομηχανίας της ΕΕ, στηρίζοντας σύγχρονες, αποδοτικές και ανθεκτικές ενεργειακές υποδομές, ενισχύοντας την παραγωγή και αποθήκευση ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, προωθώντας την καινοτομία και συμβάλλοντας στη μείωση των εισαγωγών ορυκτών καυσίμων της ΕΕ. 

Τα 51 επιτυχημένα έργα που προτάθηκαν επικεντρώνονται στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, τη χρήση και την ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, τον εκσυγχρονισμό των ενεργειακών δικτύων και την ενεργειακή απόδοση. Ενδεικτικά αναφέρονται τα εξής:  

  • απαλλαγή της παραγωγής θερμότητας από τις ανθρακούχες εκπομπές σε συστήματα τηλεθέρμανσης στην Τσεχία· 
  • αντικατάσταση ντιζελοκίνητων οχημάτων με ηλεκτρικά τρόλεϊ μηδενικών εκπομπών για τις δημόσιες μεταφορές στην Εσθονία·
  • βελτίωση της αποδοτικότητας των διαδικασιών παραγωγής σε ορισμένες βιομηχανικές εγκαταστάσεις με υψηλό δυναμικό εξοικονόμησης ενέργειας στην Ελλάδα· 
  • ψηφιοποίηση και ανάπτυξη του δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας στην Ουγγαρία·
  • γεωθερμική ενέργεια για τηλεθέρμανση στην Κροατία· 
  • αντικατάσταση των ντιζελοκίνητων λεωφορείων με ηλεκτρικά λεωφορεία και εγκατάσταση της απαιτούμενης υποδομής φόρτισης στη Λετονία· 
  • απαλλαγή της βιομηχανίας από τις ανθρακούχες εκπομπές μέσω της ενεργειακής απόδοσης και της υποκατάστασης των ρυπογόνων τεχνολογιών στη Λιθουανία· 
  • αποθήκευση θερμικής ενέργειας σε συστήματα τηλεθέρμανσης και βελτίωση της απόδοσης πολυκατοικιών σε αγροτικές περιοχές της Πολωνίας· 
  • προγράμματα ενεργειακής απόδοσης για δημόσια κτίρια στην Πορτογαλία·
  • την ανάπτυξη αυτόνομων εγκαταστάσεων αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας σε συσσωρευτές στη Ρουμανία· 
  • δυναμικότητα παραγωγής και αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, καθώς και εκσυγχρονισμός και ανάπτυξη του δικτύου μεταφοράς και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας στη Σλοβενία.  

Ιστορικό

Το Ταμείο Εκσυγχρονισμού, το οποίο χρηματοδοτείται από έσοδα από τον πλειστηριασμό δικαιωμάτων εκπομπής στο πλαίσιο του ΣΕΔΕ της ΕΕ, είναι ένα μέσο αλληλεγγύης που αποσκοπεί στη στήριξη 13 χωρών της ΕΕ με χαμηλότερο εισόδημα (με κατά κεφαλήν ακαθάριστο εγχώριο προϊόν κάτω από το 75 % του μέσου όρου της Ένωσης κατά τα έτη 2016 έως 2018) κατά τη μετάβασή τους σε καθαρές μορφές ενέργειας. Τα δικαιούχα κράτη μέλη είναι η Βουλγαρία, η Τσεχία, η Εσθονία, η Ελλάδα, η Κροατία, η Λετονία, η Λιθουανία, η Ουγγαρία, η Πολωνία, η Πορτογαλία, η Ρουμανία, η Σλοβενία και η Σλοβακία.

Το Ταμείο Εκσυγχρονισμού στηρίζει επενδύσεις στην παραγωγή και τη χρήση ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, την ενεργειακή απόδοση, την αποθήκευση ενέργειας, τον εκσυγχρονισμό των ενεργειακών δικτύων, συμπεριλαμβανομένης της τηλεθέρμανσης, των δικτύων και της δίκαιης μετάβασης σε περιφέρειες που εξαρτώνται από τον άνθρακα. Το Ταμείο συμπληρώνει άλλα μέσα της ΕΕ, όπως η πολιτική συνοχής, ο μηχανισμός ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης. Κινητοποιεί σημαντικούς πόρους, οι οποίοι μπορούν να βοηθήσουν τις επιλέξιμες χώρες να στηρίξουν επενδύσεις σύμφωνα με το σχέδιο REPowerEU και τη δέσμη μέτρων προσαρμογής στον στόχο του 55 %.  Λειτουργεί υπό την ευθύνη των  δικαιούχων χωρών σε στενή συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων.  

Οι επόμενες προθεσμίες για την υποβολή επενδυτικών προτάσεων από τα δικαιούχα κράτη μέλη για στήριξη από το Ταμείο Εκσυγχρονισμού είναι η 11η Αυγούστου 2026 για προτάσεις χωρίς προτεραιότητα και η 8η Σεπτεμβρίου 2026 για προτάσεις προτεραιότητας. Οι επενδύσεις προτεραιότητας, οι οποίες αντιπροσωπεύουν πάνω από το 90 % του χαρτοφυλακίου, επικεντρώνονται στον εκσυγχρονισμό των ενεργειακών συστημάτων, στη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στην ενέργεια, τη βιομηχανία και τις μεταφορές και στη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης. Όλες οι άλλες επενδύσεις που πληρούν τις προϋποθέσεις για το Ταμείο Εκσυγχρονισμού θεωρούνται επενδύσεις μη προτεραιότητας, οι οποίες υπόκεινται σε πρόσθετο έλεγχο. 

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Mariana Proença on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αξιολόγησε θετικά το τέταρτο αίτημα πληρωμής του Βελγίου για 567 εκατ. ευρώ στο πλαίσιο του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας (ΜΑΑ), που αποτελεί τον πυρήνα του NextGenerationEU.

Πρόκειται για σημαντικό βήμα στην υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων και των επενδύσεων που συνδέονται με το παρόν αίτημα πληρωμής, στους τομείς της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης, της κινητικότητας, της εκπαίδευσης και της κατάρτισης, καθώς και της στέγασης.

Η Επιτροπή διαπίστωσε ότι το Βέλγιο έχει ολοκληρώσει ικανοποιητικά 16 ορόσημα και 11 στόχους που καθορίζονται στην εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου.

Τα εμβληματικά μέτρα στην παρούσα αίτηση πληρωμής περιλαμβάνουν:

Έργα για την αποκατάσταση της οικολογικής συνδεσιμότητας: Σε ολόκληρη την περιφέρεια της Φλάνδρας, έχουν ολοκληρωθεί επτά έργα υποδομής για την επανασύνδεση κατακερματισμένων φυσικών περιοχών. Σε αυτές περιλαμβάνονται τρεις οικολογικές οδογέφυρες, μία οικολογική κοιλάδα, μια διάβαση άγριας ζωής που καθοδηγεί τα ζώα με ασφάλεια κάτω από το δρόμο, δύο οδογέφυρες προσαρμοσμένες για κοινή χρήση από ανθρώπους και άγρια ζώα και ένα σύστημα ανίχνευσης άγριας ζωής.

Μεταρρυθμίσεις για την επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης: Η περιφέρεια της Βαλονίας εισήγαγε βασικές μεταρρυθμίσεις για την επιτάχυνση της ανάπτυξης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, διασφαλίζοντας παράλληλα τη φύση. Οι νέοι κανόνες εξορθολογίζουν τις διαδικασίες εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων για έργα ανανεώσιμης ενέργειας που βρίσκονται σε καθορισμένες «περιοχές επιτάχυνσης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας», αναθεωρούν τις απαιτήσεις σχεδιασμού για τα αιολικά πάρκα και αναγνωρίζουν την ανανεώσιμη ενέργεια ως υπέρτερο δημόσιο συμφέρον. Επιπλέον, από το 2026, νέα μέτρα θα αποτρέψουν την εγκατάσταση συστημάτων θέρμανσης με καύση άνθρακα ή πετρελαίου σε νέα κτίρια, υποστηρίζοντας τη στροφή προς καθαρότερη χρήση ενέργειας.

Επόμενα βήματα

Η Επιτροπή έχει πλέον αποστείλει την προκαταρκτική της αξιολόγηση σχετικά με την εκπλήρωση από το Βέλγιο των οροσήμων και των στόχων που απαιτούνται για την εν λόγω πληρωμή στην Οικονομική και Δημοσιονομική Επιτροπή (ΟΔΕ), η οποία έχει στη διάθεσή της τέσσερις εβδομάδες για να διατυπώσει τη γνώμη της. Η πληρωμή στο Βέλγιο μπορεί να πραγματοποιηθεί μετά τη γνώμη της ΟΔΕ και την έκδοση απόφασης πληρωμής από την Επιτροπή αργότερα.

Ιστορικό

Το Βέλγιο υπέβαλε την αίτηση πληρωμής στις 19 Δεκεμβρίου 2025. Το σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας του Βελγίου περιλαμβάνει ευρύ φάσμα επενδυτικών και μεταρρυθμιστικών μέτρων για τη στήριξη πράσινων, ψηφιακών και κοινωνικών στόχων, όπως η ανακαίνιση ιδιωτικών κατοικιών, η κοινωνική στέγαση και τα δημόσια κτίρια, η ψηφιοποίηση των δημόσιων διοικήσεων, οι επενδύσεις στις δημόσιες μεταφορές, οι υποδομές ηλεκτρικής οδήγησης και ποδηλάτων, καθώς και η κατασκευή και ο εξοπλισμός κέντρων εκπαίδευσης και κατάρτισης. Το βελγικό σχέδιο χρηματοδοτείται από επιχορηγήσεις ύψους 5 δισ. EUR και δάνεια ύψους 230 εκατ. EUR στο πλαίσιο του ΜΑΑ.

Με το σημερινό αίτημα πληρωμής, τα κονδύλια που καταβλήθηκαν στο Βέλγιο στο πλαίσιο του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας θα ανέλθουν σε 3,64 δισ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένων 915 εκατ. ευρώ σε προχρηματοδότηση. Το ποσό αυτό αντιστοιχεί στο 69 % του συνόλου των κονδυλίων που περιλαμβάνονται στο βελγικό σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, ενώ έχει πλέον εκπληρωθεί το 59 % του συνόλου των οροσήμων και των στόχων του σχεδίου.

Ενόψει του κλεισίματος του μηχανισμού στο τέλος του 2026, τα κράτη μέλη πρέπει να υλοποιήσουν όλα τα ορόσημα και τους στόχους που εκκρεμούν έως τις 31 Αυγούστου 2026 και να υποβάλουν τις αιτήσεις τελικής πληρωμής τους έως το τέλος Σεπτεμβρίου 2026.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Patrick Robert Doyle on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αξιολόγησε θετικά το ένατο αίτημα πληρωμής της Πορτογαλίας για 2,32 δισ. ευρώ στο πλαίσιο του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας (ΜΑΑ), που αποτελεί τον πυρήνα του NextGenerationEU.

Αυτό αποτελεί σημαντικό βήμα για την υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων και των επενδύσεων που συνδέονται με το εν λόγω αίτημα πληρωμής σε βασικούς τομείς, συμπεριλαμβανομένης της εκπαίδευσης, της διαχείρισης αποβλήτων και της κυκλικής οικονομίας, της απλούστευσης των επιχειρήσεων, της διαχείρισης των δασών, της ψηφιοποίησης της δημόσιας διοίκησης και των δημόσιων υπηρεσιών, καθώς και της πρόσβασης σε χρηματοδότηση.

Η Επιτροπή διαπίστωσε ότι η Πορτογαλία έχει ολοκληρώσει ικανοποιητικά τα 22 ορόσημα και τους 29 στόχους που καθορίζονται στην εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου.

Τα εμβληματικά μέτρα στην παρούσα αίτηση πληρωμής περιλαμβάνουν:

  • Εκσυγχρονισμός της επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης: καλύτερη αντιστοίχιση με τις ανάγκες της αγοράς εργασίας, ενίσχυση της ικανότητας ανταπόκρισης και του στρατηγικού σχεδιασμού του συστήματος εκπαίδευσης και κατάρτισης.
  • Στήριξη της ανταγωνιστικότητας: αντιμετώπιση της υποκεφαλαιοποίησης των πορτογαλικών επιχειρήσεων μέσω επένδυσης 1 δισ. ευρώ σε μετοχικό και οιονεί μετοχικό κεφάλαιο, με στόχο την ενίσχυση της κεφαλαιακής βάσης των εταιρειών και τη βελτίωση της χρηματοοικονομικής ανθεκτικότητάς τους.
  • Ενίσχυση της πρόληψης των κινδύνων και της βιώσιμης χρήσης της γης:  μέσω του προγράμματος «Emparcelar para Ordenar», αύξηση της ανθεκτικότητας στις πυρκαγιές στις αγροτικές περιοχές και στην απώλεια βιοποικιλότητας με την προώθηση μιας πιο δομημένης, βιώσιμης και ολοκληρωμένης προσέγγισης στη διαχείριση του τοπίου.
  • Επέκταση της ικανότητας διαχείρισης αποβλήτων: μέσω βελτιώσεων στις υποδομές συλλογής, ανακύκλωσης και επεξεργασίας.
  • Άρση των φραγμών στην περιβαλλοντική αδειοδότηση: εξορθολογισμός των διαδικασιών περιβαλλοντικής αδειοδότησης, ελάφρυνση του διοικητικού φόρτου και διευκόλυνση αποδοτικότερων επενδύσεων.

Επόμενα βήματα

Η Επιτροπή έχει πλέον αποστείλει την προκαταρκτική της αξιολόγηση σχετικά με την εκπλήρωση από την Portugal´ των οροσήμων και των στόχων που απαιτούνται για την εν λόγω πληρωμή στην Οικονομική και Δημοσιονομική Επιτροπή (ΟΔΕ), η οποία έχει στη διάθεσή της τέσσερις εβδομάδες για να διατυπώσει τη γνώμη της. Η πληρωμή στην Πορτογαλία μπορεί να πραγματοποιηθεί μετά τη γνώμη της ΟΔΕ και την έκδοση απόφασης πληρωμής από την Επιτροπή.

Ιστορικό

Η Πορτογαλία υπέβαλε την ένατη αίτηση πληρωμής στις 18 Μαΐου 2026. Το σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της Πορτογαλίας περιλαμβάνει ευρύ φάσμα επενδυτικών και μεταρρυθμιστικών μέτρων. Το σχέδιο θα χρηματοδοτηθεί από 21,9 δισ. ευρώ συνολικά, με 16,3 δισ. ευρώ σε επιχορηγήσεις και 5,6 δισ. ευρώ σε δάνεια.

Το σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της Πορτογαλίας δίνει ιδιαίτερη έμφαση σε κοινωνικά, πράσινα και ψηφιακά στοιχεία, καθώς και σε ένα σημαντικό κεφάλαιο για το REPowerEU.

Οι βασικές μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις επικεντρώνονται στον εκσυγχρονισμό των δημόσιων υπηρεσιών, στην επιτάχυνση των αδειών ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, στην απλούστευση των δημόσιων οικονομικών και οφελών, στην ενίσχυση της υγείας και της στέγασης, στην προώθηση των βιώσιμων μεταφορών και στην προώθηση της καθαρής ενέργειας, της αποδοτικότητας και της ψηφιοποίησης.

Με το σημερινό αίτημα πληρωμής, τα κονδύλια που καταβλήθηκαν στην Πορτογαλία στο πλαίσιο του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας θα ανέλθουν σε 17,23 δισ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένων 2,33 δισ. ευρώ σε προχρηματοδότηση. Το ποσό αυτό αντιστοιχεί στο 78,67 % του συνόλου των κονδυλίων που περιλαμβάνονται στο σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της Πορτογαλίας, ενώ έχει πλέον εκπληρωθεί το 74,54 % του συνόλου των οροσήμων και των στόχων του σχεδίου.

Ενόψει του κλεισίματος της διευκόλυνσης στο τέλος του 2026, τα κράτη μέλη πρέπει να υλοποιήσουν όλα τα ορόσημα και τους στόχους που εκκρεμούν έως τον Αύγουστο του 2026 και να υποβάλουν τα τελευταία αιτήματα πληρωμής έως το τέλος Σεπτεμβρίου.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Den Harrson on Unsplash

Page 9 of 69

european union flag 400 clr 4948Το έργο συγχρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση